ข่าว

"เปิดโลกเรียนรู้" เมื่อ มม.-เนคเทค-ม.นเรศวร ร่วมส่งเสริมทัวร์ดิจิทัล

เกาะติดข่าวสาร >> คมชัดลึก ออนไลน์

มม.- เนคเทค-ม.นเรศวร ร่วมส่งเสริม เยาวชนไทยทรงดำ สร้างสรรค์ "พิพิธภัณฑ์ดิจิทัล" เปิดโลกแห่งการเรียนรู้ ที่ไม่มีวันสิ้นสุด

หนึ่งในกลุ่มเป้าหมายของยุทธศาสตร์ความมั่นคงของมนุษย์ พ.ศ.2556 - 2566 โดย กระทรวงการพัฒนาสังคมและความมั่นคงของมนุษย์ (พม.) คือ การขับเคลื่อนและผลักดันให้เกิดความมั่นคงของกลุ่มชาติพันธ์ุ ซึ่งถือเป็นประชากรที่มีศักดิ์และสิทธิ์เทียบเท่าประชาชนชาวไทยทุกประการ

 

อ่านข่าวที่เกี่ยวข้อง

 

โดยฝากความหวังไว้ที่เยาวชนคนรุ่นหลังเพื่อสืบสานมรดกภาษาวัฒนธรรมและประเพณีแห่งชนชาติให้คงอยู่สืบไป

 

 

“ชาวไทยทรงดำ” เป็นกลุ่มชาติพันธ์ุของไทยที่มีอัตลักษณ์อันโดดเด่นด้วยเครื่องแต่งกายที่มีสีน้ำเงินเข้ม หรือสีดำตามชื่อเรียก แต่แฝงไว้ด้วยความหมายทางวัฒนธรรมที่ลุ่มลึก ด้วยอุปนิสัยที่เรียบง่ายไม่โอ้อวด โดยสังเกตได้จากวิธีการติดดอกไม้แซมผมของหญิงชาวไทยทรงดำ

 

 

ที่นิยมติดดอกไม้ไว้หลังมวยผม หรือการสวมใส่เสื้อฮี เพื่อเป็นการแสดงคติธรรมที่ให้ความสำคัญต่อความอ่อนน้อมถ่อมตน และความงามที่จิตใจมากกว่าความงามของเครื่องแต่งกาย

ชุมชนไทยทรงดำในอำเภอเขาย้อย จังหวัดเพชรบุรี ถือเป็นรกรากที่สำคัญของชาวไทยทรงดำที่พบว่ามีจำนวนประชากรหนาแน่นที่สุดในประเทศไทย

 

 

"เปิดโลกเรียนรู้" เมื่อ มม.-เนคเทค-ม.นเรศวร ร่วมส่งเสริมทัวร์ดิจิทัล

 

โดยได้มีการนำการเรียนการสอนทางประวัติศาสตร์ท้องถิ่น รวมทั้งภาษาและวัฒนธรรมไทยทรงดำมาใช้ในหลักสูตรของโรงเรียนวัดหนองปรง (บุญมานุสรณ์) ซึ่งเป็นโรงเรียนประจำท้องถิ่น 

 

 

ตลอดจนได้มีการรวบรวมนำเอาภูมิปัญญาต่างๆ ของชาวไทยทรงดำมาจัดแสดงใน “พิพิธภัณฑ์ปานถนอม” พิพิธภัณฑ์ท้องถิ่นไทยทรงดำ ก่อตั้งโดยครูถนอม คงยิ้มละมัย ที่ได้รับความสนใจในวงกว้าง โดยได้มีการเปิดพื้นที่สร้างสรรค์ให้เด็กและเยาวชนในชุมชนเข้ามามีส่วนร่วม 

 

 

จนได้รับรางวัล Museum Thailand Award 2021 จาก สถาบันพิพิธภัณฑ์การเรียนรู้แห่งชาติ (มิวเซียมสยาม) ประเภทพิพิธภัณฑ์ด้านชุมชนและท้องถิ่น รางวัลดีเด่นด้านการอนุรักษ์ และสืบสาน และด้านความสัมพันธ์กับชุมชน     เมื่อวันที่ 2 กันยายน 2564 ที่ผ่านมา

ปัจจัยสำคัญที่ช่วยผลักดันให้พิพิธภัณฑ์ปานถนอม สามารถคว้ารางวัลระดับประเทศนี้มาได้ก็คือ ความร่วมมือร่วมใจของกลุ่มเด็กเยาวชนและชาวไทยทรงดำที่อยู่ในชุมชนหนองปรง อำเภอเขาย้อย จังหวัดเพชรบุรี 

 

 

โดยมี สถาบันวิจัยภาษาและวัฒนธรรมเอเชีย มหาวิทยาลัยมหิดล ร่วมกับ ศูนย์เทคโนโลยีอิเล็กทรอนิกส์และคอมพิวเตอร์แห่งชาติ (NECTEC)หรือเนคเทค และกองส่งเสริมศิลปวัฒนกรรม มหาวิทยาลัยนเรศวร(มน.) ให้การสนับสนุนด้านการนำเอาเทคโนโลยีดิจิทัล มาทำให้เกิดการต่อยอดทางภูมิปัญญาที่ยั่งยืน 

 

 

จากการทำหน้าที่เสมือนเป็น “พี่เลี้ยง” ที่คอยส่งเสริมและสนับสนุนเยาวชนซึ่งเป็นลูกหลานไทยทรงดำในชุมชน ให้ได้เป็นกำลังสำคัญในการสืบสานองค์ความรู้มรดกภูมิปัญญาภาษาวัฒนธรรมอันเป็นอัตลักษณ์ทางเชื้อชาติที่ควรค่าแก่การอนุรักษ์และสืบทอด

 

 

ผู้ช่วยศาสตราจารย์ ดร.สุมิตรา สุรรัตน์เดชา อาจารย์ประจำสถาบันวิจัยภาษาและวัฒนธรรมเอเชีย มหาวิทยาลัยมหิดล(มม.) ถือเป็นเรี่ยวแรงสำคัญในการต่อเติมชีวิตให้กับพิพิธภัณฑ์ปานถนอม สู่โลกดิจิทัล ไปพร้อมๆ กับการสร้างเยาวชนไทยทรงดำในชุมชน ให้สามารถก้าวขึ้นเป็นผู้ดูแลและสืบสานวัฒนธรรมของชุมชนได้ด้วยตัวเอง 

 

 

ผศ.ดร.สุมิตรา  กล่าวว่า ได้เป็นผู้นำเอา “นวนุรักษ์แพลตฟอร์ม” ซึ่งเป็นคลังข้อมูลวัฒนธรรมและความหลากหลายทางชีวภาพ ที่ได้รับการสนับสนุนจาก NECTEC มาต่อยอดพิพิธภัณฑ์ปานถนอมให้เป็น “พิพิธภัณฑ์ดิจิทัล” หรือแหล่งเรียนรู้ออนไลน์ ที่มีเยาวชนไทยทรงดำในชุมชนเป็น Admin หรือ ผู้ดูแลและบริหารจัดการด้วยตัวเอง

 

 

 โดยได้มีการจัดทำ QR Code ติดกำกับไว้ตามจุดต่างๆ ของพิพิธภัณฑ์ปานถนอม เพื่อให้ผู้เข้าชมสามารถเชื่อมต่อฐานข้อมูลที่สามารถแสดงภาพเคลื่อนไหวได้ถึง 360 องศาเพียงใช้โทรศัพท์มือถือสแกน

 

 

นอกจากนี้ ยังได้มีการฝึกทักษะผู้ประกอบการ  ให้กับเยาวชนไทยทรงดำในชุมชน  ที่เข้ารับการอบรม เพื่อให้สามารถใช้ทรัพยากรที่มีอยู่ในชุมชนให้เกิดประโยชน์สูงสุด 

 

 

นอกจากเพื่อการอนุรักษ์แล้ว ยังเป็นการสร้างรายได้ให้กับชุมชน สิ่งที่ผู้เข้าชมไม่ควรพลาด ได้แก่ การสาธิตการปักลายผ้าไทยทรงดำ และการทอผ้าฝ้ายและผ้าไหมแบบไทยทรงดำ ซึ่งนอกจากจะเป็นการแสดงความงามทางวัฒนธรรมจากการทอผ้าอันเป็นอัตลักษณ์ของชาวไทยทรงดำแล้ว 

 

 

ยังได้มีการนำ “รังไหม” ซึ่งเป็นวัสดุเหลือใช้จากกระบวนการทอผ้าดังกล่าว มาทำเป็น “สบู่รังไหม” ที่มีสรรพคุณบำรุงผิวพรรณ เพื่อจำหน่ายให้แก่ผู้เข้าชมพิพิธภัณฑ์ได้ต่อไปอีกด้วย

 

 

พิพิธภัณฑ์ปานถนอม อำเภอเขาย้อย จังหวัดเพชรบุรี เปิดให้เข้าชมโดยไม่เสียค่าใช้จ่าย ผู้สนใจสามารถติดตามได้ทางแพลตฟอร์มนวนุรักษ์ของ NECTEC: http://www.navanurak.in.th/paikalau/site/theme/index.php หรือ Facebook ของพิพิธภัณฑ์ปานถนอม 

 

 

นอกจากจะทำให้คนไทยได้รู้จักวัฒนธรรมของชาวชุมชนไทยทรงดำกันมากขึ้นแล้ว ยังเป็นช่องทางที่สามารถแลกเปลี่ยนเรียนรู้ได้โดยตรงจากปราชญ์ของชุมชนไทยทรงดำอีกด้วย

 

"เปิดโลกเรียนรู้" เมื่อ มม.-เนคเทค-ม.นเรศวร ร่วมส่งเสริมทัวร์ดิจิทัล

 

 

ในโลกที่เต็มไปด้วยการแข่งขันและการบริโภคที่เกินจำเป็น การสร้างเศรษฐกิจจากฐานรากแห่งภูมิปัญญา จะทำให้ชุมชนอยู่รอดได้อย่างยั่งยืน และด้วยเทคโนโลยีดิจิทัลจะทำให้เกิดการต่อยอดสู่โลกของการเรียนรู้ได้อย่างไม่มีวันสิ้นสุด