“ผ่องพรรณ” กับวัฒนธรรมอุปถัมภ์ | คมชัดลึก

กรณี “ฝายแม่ผ่องพรรณ” ที่โจษจันกันหนาหู โดยเฉพาะในปีกต่อต้าน คสช.นั้น ไม่ใช่แปลกประหลาดในแวดวงข้าราชการไทย

วัฒนธรรมอุปถัมภ์ฝังลึกอยู่ในหมู่ข้าราชการไทยมายาวนาน ไม่ว่ายุคทหารเรืองอำนาจ หรือยุคนักเลือกตั้งผยองเดช

ข้าราชการไทยเหมือนถูกฝังชิพ “วัฒนธรรมเชลียร์” เพราะหากไม่ทำอย่างนี้ โอกาสจะเติบโตทางราชการก็ลำบาก

สมัยนักเลือกตั้งผยองเดช เล่ากันว่า จังหวัดที่มี “บ้านใหญ่” ข้าราชการในศาลากลางจะเงียบกริบในทุกครั้งที่ “ท่านผู้แทนเฒ่า” ก้าวขึ้นบันไดศาลากลาง และผู้ว่าราชการจังหวัด พร้อมข้าราชการก็จะพินอบพิเทา “มือกุมหว่างขา” รับฟังบัญชาจากท่านผู้แทน

สมัยนี้ ทหารเป็นใหญ่ ข้าราชการก็ต้องเอาอกเอาใจนายทหารชั้นผู้ใหญ่ เหมือนที่พวกเขาเคยกระทำต่อนักเลือกตั้ง

กรณี “คุณนายอู๊ด” ผ่องพรรณ จันทร์โอชา ภริยาของ พล.อ.ปรีชา จันทร์โอชา ปลัดกระทรวงกลาโหม ที่เดินทางไปเป็นประธานเปิด “ฝายแม่ผ่องพรรณ” ย่อมได้รับอภิสิทธิ์ใช้เครื่องบินทหาร และมีข้าราชการทหารในพื้นที่มาต้อนรับ

สถานะของ “คุณนายอู๊ด” ในวันนี้คือ นายกสมาคมภริยาข้าราชการ สำนักงานปลัดกระทรวงกลาโหม (สป.)

บนทางชีวิตส่วนตัวของ “คุณนายผ่องพรรณ” นั้น เกิดที่พิษณุโลก ในสกุล “กันตะบุตร” ซึ่งล้นเกล้าฯ รัชกาลที่ 6 พระราชทานให้ และเป็นบุตรสาวคนสุดท้องในพี่น้อง 8 คน ของเปล่งกับพวงเล็ก กันตะบุตร

เมื่อเรียนจบปริญญาตรี ครุศาสตรบัณฑิต สาขาจิตวิทยาการแนะแนว จากมหาวิทยาลัยราชภัฏเชียงราย เธอจึงยึดอาชีพครูสอนเด็กมัธยมอยู่ 3 ปี

หลังจากนั้นก็ลองสอบเข้าทำงานธนาคาร ก็สอบได้ทั้งแบงก์กรุงเทพ ไทยพาณิชย์ และกรุงไทย โดยเธอเลือกแบงก์กรุงเทพ

ช่วงที่ทำงานแบงก์อยู่พิษณุโลกก็พบกับ พล.อ.ปรีชา จันทร์โอชา หลังฝ่ายชายจบโรงเรียนนายร้อย จปร. และมาประจำการที่กองทัพภาคที่ 3

“คุณนายผ่องพรรณ” ทำงานที่แบงก์กรุงเทพกว่า 32 ปี และเพิ่งลาออกเมื่อ 2 ปีก่อน ตอนที่สามีได้เป็นแม่ทัพภาคที่ 3

เมื่อ พล.อ.ปรีชา จันทร์โอชา ได้รับโปรดเกล้าฯ แต่งตั้งเป็นปลัดกระทรวงกลาโหม “คุณนายอู๊ด” ก็ได้เป็นนายกสมาคมภริยาข้าราชการ สำนักงานปลัดกระทรวงกลาโหม (สป.)

เรื่องราวของ “คุณนายผ่องพรรณ” ในวันนี้ ทำให้นึกถึง “คุณนายอู๊ด” ณัฐณิชาช์ เพิ่มทองอินทร์ คู่ชีวิต พล.อ.เสถียร เพิ่มทองอินทร์ อดีตปลัดกระทรวงกลาโหม

สมัยที่ “คุณนายอู๊ด” ณัฐณิชาช์ เป็นนายกสมาคมภริยาข้าราชการ สำนักงานปลัดกระทรวงกลาโหม (สป.) พ.ศ.โน้น ก็ไม่ธรรมดาเหมือนกัน

“คุณนายอู๊ด ผ่องพรรณ” กับ “คุณนายอู๊ด ณัฐณิชาช์” มีลักษณะคล้ายกันคือ เป็นผู้หญิงทะยานฝัน และดูจะเป็น “ช้างเท้าหน้า” มากกว่าช้างเท้าหลัง

ทั้งสองคุณนาย ชอบทำกิจกรรมเพื่อสังคม จึงมีข่าวความเคลื่อนไหวในหน้าสตรีของหนังสือพิมพ์หัวสีอยู่เนืองๆ

จะอย่างไรก็ตาม กรณี “ฝายแม่ผ่องพรรณ” ก็เป็นหนังตัวอย่างเรื่องหนึ่งของ “วัฒนธรรมอุปถัมภ์” ในสังคมไทย

ตราบเท่าที่ระบอบข้าราชการ และวัฒนธรรมเชลียร์ ยังฝังลึก เราก็จะเห็นกรณีแบบนี้ต่อไปอีกนาน เพียงแต่อาจสับขั้วกันไปตามยุคสมัย

กองเชียร์ทหาร และกองเชียร์นักเลือกตั้ง อย่ามัวแต่จิกตีกัน ควรหลุดออกจากเข่งไก่ แล้วจะรู้ว่ากรณีผ่องพรรณนั้น มันแค่เศษเสี้ยวของโครงสร้างระบอบอุปถัมภ์