เมื่อพูดถึงเรื่องการค้าทาสค้ามนุษย์ คนยุคใหม่โลกสวยที่มองไม่ไกลเกินไปกว่าสังคมชนชั้นที่ตนเองอาศัยอยู่อาจมองว่ายังมีอีกเหรอสมัยนี้ ค้าทาสคนดำช่างไกลตัวหรือค้าโสเภณีนี่สมยอมกระมัง พวกเขาอาจบ่นว่าไหงแรงงานพม่าเขมรเต็มเมือง แต่ก็ไม่ตระหนักถึงสิ่งที่ได้ประโยชน์จากพวกเขาที่มีส่วนทำให้อาหารทะเลราคาถูกหรืองานบริการชั้นต่ำต่างๆ มีคนทำ กรณีพบศพพบค่ายชาวโรฮิงญาในไทยและการสาวลึกเรื่องราวหลังจากนั้นอาจจะยิ่งทำให้พวกเขาตาสว่างว่านี่เรากำลังอยู่ในโลกคู่ขนานกับอาชญากรรมดำมืดอย่างไม่น่าเชื่อ
ไทยโชคไม่ดีเลยเหมือนเคราะห์ซ้ำกรรมซัด ยิ่งกำลังเผชิญปัญหาประมงเถื่อน โดนเล่นงานทั้งจากอินโดนีเซียและอียู อันหลังนั้นเขากำลังกลุ้มใจเรื่องผู้หลบหนีเข้าเมืองทางทะเลเมดิเตอร์เรเนียน พวกที่จะล่องน้ำข้ามไปได้ต้องผ่านพวกนายหน้าค้ามนุษย์เหมือนกัน ส่วนสหรัฐก็จัดเราเข้าหมวดหมู่ชั้นต่ำระดับเทียร์สาม แล้วดันมาฝีแตกเรื่องโรฮิงญา ถึงขนาดพบค่ายกักกัก พบหลุมศพ พบคนถูกปล่อยทิ้งให้ตาย นี่ไม่ใช่เรื่องเล็กเลยเพราะมีคนชั่วระดับที่เบื้องหน้ามีคนไหว้กันทั้งเมืองไปเกี่ยวข้องด้วยมาก
เรื่องมนุษย์น้ำโรฮิงญานี่ สมัยก่อนคนไทยส่วนใหญ่ก็ไม่เข้าใจอะไรมากว่าทำไมมากันมากมาย มักพบเฉพาะแต่ผู้ชาย คิดแค่ว่าเดี๋ยวพวกนี้ก็ไปขึ้นฝั่งเป็นภาระมาเลเซีย ไม่เกี่ยวกับเรา ปัญหาต้นทางที่พม่าก็ไม่ใช่ปัญหาเรา แต่มาวันนี้ที่พบเจอความโหดร้ายที่คนไทยเองร่วมสร้างขึ้นก็ทำให้ตระหนักได้ว่านี่คือปัญหาที่คนไทยทุกคนต้องร่วมแก้อย่างจริงจัง ตั้งแต่ระดับนานาชาติ ที่ไทยต้องบีบพม่าให้แก้ปัญหาให้ได้ว่า “ไฟนัลโซลูชั่น” ที่ท่านมิ้น อ่องไหล่ เคยบอกว่าจะแก้ตั้งแต่ปี 56 นั้นคืออะไรติดขัดตรงไหน ยิ่งมีเรื่องเกี่ยวข้องกับความขัดแย้งระหว่างศาสนาที่ลามออกมานอกพม่าแล้ว ยิ่งปล่อยไว้ไม่ได้ ขณะเดียวกันมาเลเซียที่แบกทั้งปัญหาชาวโรฮิงญาและเบงกาลีเอาไว้ ก็ต้องร่วมมือกันกับไทยไม่เช่นนั้นชาวโรฮิงญาที่อพยพจากต้นทางสู่ปลายทางก็ยัง “ตกท้องช้าง” ที่เมืองไทยอยู่เอง
ในระดับท้องถิ่น เชื่อว่าการไล่บี้คนผิดนั้นจะต้องทำอย่างเอาจริงเอาจังแน่นอน แต่ไม่แน่ว่าจะกว้างขวางหรือไปชนตอที่ตรงไหน การรื้อระบบค้าทาสยุคใหม่นั้นแม้จะรู้ว่ามันผิดแต่น่าจะเป็นเรื่องยากเพราะเกี่ยวข้องกับผู้มีอิทธิพลมากมาย และถ้าล้างกันจริงธุรกิจหลายอย่างของหลายคนที่อยู่บนพื้นฐานเหงื่อและน้ำตาของคนอื่นก็ต้องพังทลาย ซึ่งบางทีบางคนเขาก็ไม่อยากให้เป็นเช่นนั้น เช่น เรื่องค่าจ้างที่เป็นธรรมไม่เพียงแต่ทำให้กำไรผู้ประกอบการหด แต่ทั้งระบบจะแข่งขันกับต่างชาติไม่ได้ นี่ยังไม่รวมถึงการแก้ปัญหาที่ชาวโรฮิงญาก็อยากมาค้าแรงงานเองด้วย เพียงแต่ไม่นึกว่าจะโดนทารุณขนาดนี้
กระนั้นก็ตาม ถ้าเราต้องการให้ประเทศเราเจริญก้าวหน้า เราต้องต่อต้านการค้าทาสยุคใหม่นี้อย่างเต็มที่ คนต้องได้รับความเป็นธรรม แต่ขณะเดียวกันก็ต้องปกป้องไม่ให้พวกเขาเข้ามาทำงาน เดินขายถั่วขายโรตีเกลื่อนเมือง หรืออาจกลายเป็นกลุ่มเป้าหมายล้างสมองจากพวกลัทธิก่อการร้าย ถึงตอนนี้การแก้ปัญหานี้อย่างจริงๆ เพิ่งเริ่มโหมโรงเท่านั้น