
ป้องกันอุบัติเหตุ365วัน
ป้องกันอุบัติเหตุ365วัน : บทบรรณาธิการประจำวันที่ 30 ธันวาคม 2557
นับตั้งแต่ช่วงวันศุกร์ที่ 26 ธันวาคม ที่ผ่านมา อาจถือเป็นวันเริ่มต้นของเทศกาลส่งท้ายปีเก่า ต้อนรับปีใหม่ของพี่น้องประชาชนชาวไทยหลายๆ คน หลายๆ ครอบครัวกันแล้ว ซึ่งระยะเวลาแห่งความสุข ความอบอุ่นที่พ่อแม่พี่น้องเครือญาติได้พบปะสังสรรค์กัน และจะยาวนานไปถึงวันอาทิตย์ที่ 4 มกราคม 2558 แต่ในห้วงเวลา 9-10 นี้เอง กิจกรรมหลายอย่างอาจจะอยู่ในภาวะสุ่มเสี่ยงกับอันตรายและความสูญเสียสารพัดรูปแบบ โดยเฉพาะอุบัติเหตุจากการเดินทาง เหมือนเมื่อหลายปีที่ผ่านมา เมื่อปีที่แล้ว ศูนย์อำนวยการความปลอดภัยทางถนน (ศปถ.) แจ้งว่า จะนำข้อมูลสถิติอุบัติเหตุทางถนนช่วงปีใหม่กำหนดเป็นมาตรการ และวางแนวทางการป้องกันให้สอดคล้องกับสภาพปัญหา โดยให้ความสำคัญกับการเสริมสร้างความรู้และปลูกจิตสำนึกด้านความปลอดภัยทางถนน มุ่งบูรณาการทุกภาคส่วนรณรงค์สร้างความปลอดภัยทางถนนอย่างต่อเนื่อง มีกลุ่มเป้าหมายคือผู้ใช้แรงงาน จัดให้มีหลักสูตรการเรียนการสอนในกลุ่มเด็กและเยาวชน รวมถึงผลักดันกลไกการบังคับใช้กฎหมายควบคู่กับมาตรการทางสังคมให้มีความเข้มข้นมากขึ้น
เมื่อย้อนกลับไปดูสถิติอุบัติเหตุช่วงปีใหม่ 2557 ก็จะพบตัวเลขที่นับเป็นความสูญเสีย อันเป็นที่มาของแผนดังกล่าว โดยสรุปคือ ตั้งแต่วันที่ 27 ธันวาคม 2556-2 มกราคม 2557 เกิดอุบัติเหตุรวม 3,174 ครั้ง ผู้เสียชีวิตรวม 366 ราย เท่ากับปี 2556 บาดเจ็บรวม 3,345 ราย สาเหตุที่ทำให้เกิดอุบัติเหตุสูงสุด คือ เมาสุรา ร้อยละ 41.71 ขับรถเร็วเกินกำหนด ร้อยละ 25.83 ยานพาหนะที่เกิดอุบัติเหตุสูงสุด ได้แก่ รถจักรยานยนต์ ร้อยละ 81.03 พฤติกรรมเสี่ยงที่ก่อให้เกิดการบาดเจ็บและเสียชีวิตสูงสุด ได้แก่ ไม่สวมหมวกนิรภัย ร้อยละ 22.39 ส่วนใหญ่เกิดในเส้นทางตรง ร้อยละ 61.50 บนถนนทางหลวงแผ่นดิน ร้อยละ 37.08 ถนน อบต. หมู่บ้าน ร้อยละ 35.03 ช่วงเวลาที่เกิดอุบัติเหตุสูงสุด ได้แก่ 16.01-20.00 น. ร้อยละ 28.48 ผู้บาดเจ็บและผู้เสียชีวิตส่วนใหญ่อยู่ในกลุ่มวัยแรงงาน ร้อยละ 56.59 จังหวัดที่เกิดอุบัติเหตุสะสมสูงสุด ได้แก่ นครสวรรค์ 127 ครั้ง และมีบาดเจ็บสะสมสูงสุด 137 คน จังหวัดที่มีผู้เสียชีวิตสะสมสูงสุด ได้แก่ นครราชสีมา 21 ราย
อย่างไรก็ตาม การเก็บตัวเลขสถิติดังกล่าว รวมไปถึงการทำแผนรณรงค์ลดจำนวนอุบัติเหตุและความสูญเสียในช่วงเทศกาล มีเสียงวิพากษ์วิจารณ์กันถึงสัมฤทธิผลของโครงการติดต่อมาหลายปี เพราะการระดมกำลังและงบประมาณ เพื่อป้องกัน และช่วยเหลือผู้ประสบอุบัติเหตุในช่วงระยะเวลาสั้นๆ แค่สัปดาห์เศษนั้น แท้จริงแล้วผลที่ได้ก็คือ สถิติผู้บาดเจ็บล้มตายในแต่ละวัน ในแต่ละปีที่บ่งบอกนัยแห่งพฤติกรรมทางสังคมที่ไม่ได้เปลี่ยนแปลงไปในทางที่จะทำให้เกิดความปลอดภัยมากขึ้น ซ้ำร้ายจะยิ่งรุนแรงมากกว่าปีก่อนๆ ในทุกช่วงเวลาที่เก็บสถิติ บางฝ่ายมองว่าเป็นเรื่องธรรมดาอยู่เอง เพราะเมื่อมีคนเดินทางมากๆ ในเวลาพร้อมเพรียงกัน ก็ย่อมเสี่ยงที่จะเกิดอุบัติเหตุขึ้นอยู่แล้ว ยิ่งมีปัจจัยกิจกรรมช่วงเทศกาลเข้ามาเสริมก็ยิ่งเสี่ยง
อุบัติเหตุคือเหตุที่เกิดขึ้นโดยไม่คาดคิด แต่ก็ไม่ใช่เรื่องของเคราะห์กรรมอะไร เพราะเกิดจากการกระทำของคนแทบทั้งสิ้น ทางออกของการลดอุบัติเหตุก็ไม่ใช่จะตีบตันเสียทีเดียว เพราะดูจากแผนงานของ ศปถ.ที่ได้วางไว้ค่อนข้างรอบด้านแล้วนั้น ก็น่าจะสามารถลดสถิติอุบัติเหตุและความสูญเสียลงได้ ประเด็นจึงอยู่ที่ว่า ตลอดระยะเวลากว่า 360 วันที่ผ่านมานี้ หน่วยงานของรัฐได้เอาใจใส่ติดตามการดำเนินงานในเชิงรุก หรือมาตรการป้องกันระยะยาวที่ได้วางไว้หรือไม่เท่านั้น เพราะจะว่าไปแล้ว เรื่องใหญ่ขนาดนี้จะต้องบูรณาการแล้วทำงานติดต่อกันไปตลอดทั้งปี



