ลมหนาว ลมเหนือ และลมบูรพา | คมชัดลึก

             เข้ามาบริหารประเทศ 3-4 เดือน พล.อ.ประยุทธ์ จันทร์โอชา นายกรัฐมนตรี ได้เข้าพบหารือทวิภาคีกับ หลี่ เค่อเฉียง นายกรัฐมนตรีสาธารณรัฐประชาชนจีน ถึง 4 ครั้งแล้ว

             นับเป็นปรากฏการณ์พิเศษความสัมพันธ์ไทย-จีน ในระดับผู้นำรัฐบาล บ่งบอกว่าเวลานี้ สายลมบูรพาพัดแรงเหลือเกิน

             หลายคนวิจารณ์ว่า รัฐบาลทหารไทยเลือกเล่น "ไพ่จีน" เพราะรู้ว่า "ไพ่มะกัน" อยู่ในช่วงอัสดง

             จะว่าไปแล้ว เมื่อมองภาพรวมยุทธศาสตร์การต่างประเทศของมหาอำนาจปักกิ่ง พอสรุปได้ว่า ผู้นำพรรคคอมมิวนิสต์จีน กำลังท้าทายอำนาจเก่าฝั่งตะวันตก เหมือนยุคสงครามเย็น

             เอ็มโอยูอีกฉบับหนึ่ง ที่ปักกิ่งล่าสุดนั้น เป็นผลประโยชน์จีนล้วนๆ คือการสร้างความมั่นคงและการเข้าถึงเงินหยวนของจีน เพราะต่อไปมีศูนย์เคลียริ่งให้แลกเงินหยวนเป็นเงินสกุลบาท

             ว่ากันว่า เงินหยวนจะหมุนเวียนในภูมิภาคนี้ได้คล่องตัวขึ้น และมั่นคงด้วยเพราะเป็นการแลกตรง คนจีนทำการค้าการลงทุนไม่ต้องคำนึงถึงความผันผวนของเงินดอลลาร์หรือสกุลอื่นๆ ที่มีค้าขายในตลาดอีกต่อไป

             วันก่อน เพื่อนแชร์เรื่องเล่าในอดีตจากหน้าเฟซของ Anun Han ทำให้ผมนึกเห็นเรื่อง "ไพ่จีน" ขึ้นมาทันที

             เมื่อ Anun Han พูดถึง "นิทรรศการจีนแดง" ที่หอประชุมใหญ่ มหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์ ระหว่างวันที่ 23 มกราคม-5 กุมภาพันธ์ 2517 ซึ่งจัดโดยองค์การนักศึกษามหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์ (อมธ.) ซึ่งนิทรรศการแสดงถึงประวัติบุคคลสำคัญของลัทธิสังคมนิยม และให้ความรู้ในเรื่องราวเกี่ยวกับ "จีนใหม่" ในด้านต่างๆ เช่น ในด้านการเมืองการปกครอง การศึกษา การแพทย์ เศรษฐกิจ การกีฬา และความสัมพันธ์ระหว่างประเทศ
 
             นับเป็นครั้งแรกที่ความรู้เกี่ยวกับจีน ได้รับการเปิดเผยต่อสาธารณชนในหลายแง่มุมเช่นนี้ ปรากฏว่านิทรรศการได้รับความสนใจอย่างล้นหลามจากประชาชนโดยทั่วไป เพราะมีผู้มาเข้าชมแน่นขนัดทุกวัน

             ในแง่ของผู้เข้าชม ถือว่านิทรรศการจีนแดงประสบความสำเร็จอย่างคาดไม่ถึง เนื่องจากผู้คนอยากรู้อยากเห็นว่า "หลังม่านไม้ไผ่" นั้นมีอะไร?

             โชคดีที่เป็นรัฐบาลสัญญา ธรรมศักดิ์ จึงไม่เต้นตามข้อเสนอของกระทรวงมหาดไทย พ.ศ.นั้น ที่กล่าวหาว่า การแสดงออกต่อประชาชนของนิทรรศการจีนแดงถือว่า ผิดกฎหมายว่าด้วยการกระทำอันเป็นคอมมิวนิสต์ แต่คณะรัฐมนตรีในรัฐบาลสัญญาส่วนใหญ่กลับมีความเห็นว่า การแสดงนิทรรศการครั้งนี้ไม่มีผลเสียแต่อย่างใด เพราะเป็นการให้การศึกษาในแง่วิชาการ

             นอกจากนี้ยังมีการจัดพิมพ์หนังสือเกี่ยวกับจีนใหม่ออกมามากมาย แถมขายดิบขายดี อาทิหนังสือ "จีน : แผ่นดินแห่งการปฏิวัติตลอดกาล" โดย มโน มั่นในธรรม แปลจากงานเขียนของ Jan Myrdal และ Gun Kessle ชาวสวีดิช พิมพ์ครั้งแรกโดยฝ่ายวิชาการ ส.จ.ม.

             วารสาร อ.ม.ธ. นิทรรศการจีนแดง จัดพิมพ์โดยองค์การนักศึกษามหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์ (อมธ.) ประกอบงานนิทรรศการจีนแดง ที่ให้ข้อมูลสาธารณรัฐประชาชนจีนทุกด้าน รวม 30 หัวข้อ ตั้งแต่ “คำประกาศสถาปนาสาธารณรัฐประชาชนจีน” , การศึกษา, วรรณกรรม, การปฏิวัติวัฒนธรรม, การกีฬา ไปจนถึงแนวทางแก้ไขปัญหาโสเภณี

             พร้อมกับ "ปรัชญานิพนธ์ประธานเหมา เจ๋อตง" ประกอบด้วยคำบรรยายสำคัญ 3 ชิ้นของประธานเหมาคือ ว่าด้วยการปฏิบัติ, ว่าด้วยความขัดแย้ง และคำปราศรัยในชมรมสัมมนาศิลปะวรรณคดีที่เยนอาน

             หลังจากงานนิทรรศการนี้ ยังมีหนังสือที่เกี่ยวข้องกับจีนศึกษาออกเผยแพร่อีก เช่น โฉมหน้าจีนใหม่ ของ เกษม วงศ์ประดิษฐ์, ว่าด้วยลัทธิประชาธิปไตยแผนใหม่ ของ เหมา เจ๋อตง และหนังสือศิลปะปฏิวัติ เป็นหนังสือแสดงภาพปั้นชาวนาของจีน อันสะท้อนการถูกกดขี่พร้อมกับคำบรรยาย

             ไม่ว่า พ.ศ.นี้ หรือ พ.ศ.ไหน ลมบูรพายังพัดแรง ผ่านห้วงเวลาปฏิวัติสังคมนิยม มาถึง "ทุนนิยม

             รวมศูนย์" อันสะท้อนยุคสมัยที่แตกต่างกัน สายลมก็ผันแปรเปลี่ยนตามไป

             วันวานคือลมบูรพาแดงแรงฤทธิ์ แต่วันนี้คือลมบูรพาสีเทาๆ เคล้ากลิ่นอำนาจบูรพาพยัคฆ์