ประธานอาเซียนใหม่เอาจริงไอเอส | คมชัดลึก

                กรุงกัวลาลัมเปอร์-ในฐานะประธานอาเซียนใหม่ มาเลเซียไม่ได้รอช้า พยายามอย่างยิ่งจะจัดอันดับความเร่งด่วนประธานต้องเอาใจใส่ในช่วงหนึ่งปีข้างหน้า มีทั้งสามมิติ คือ เศรษฐกิจ ความมั่นคง และสังคม

                ด้านเศรษฐกิจค่อนข้างชัดเจน ประธานมีหน้าที่เตรียมอาเซียนเข้าสู่ประชาคมในวันที่ 31 ธันวาคมปีหน้า ทางมาเลเซียตั้งใจมากในเรื่องนี้ ไม่ยอมให้ลาวมาแทรกเป็นประธาน สามปีก่อยืนหยัดว่า มาเลเซียต้องเป็นประธานอาเซียนในช่วงเข้าสู่ประชาคมให้ได้ ฝ่ายลาวไม่ได้ขัดขวาง ยอมเข้าเป็นประธานในปี 2016

                ขณะนี้ประชาคมเศรษฐกิจอาเซียน (เออีซี) ไปได้ประมาณ 82.1 เปอร์เซ็นต์ (ตัวเลขนี้สับสนขึ้นลงแล้วแต่ประเทศสมาชิกจะเอามาตราอะไรมาวัด) มาตราที่เหลือเกือบ 20 เปอร์เซ็นต์ เป็นปัญหาสมาชิกอาเซียนไม่อยากเอ่ยถึง ไม่มีความคืบหน้า ในที่สุดผู้นำอาเซียนต้องใช้กำลังภายในจริงๆ ในการขับเคลื่อนให้เต็มร้อย เนื่องจากมันเป็นมาตรการต่างๆ ที่เกี่ยวกับการกีดกันการค้าสินค้าต่างประเทศเสียส่วนใหญ่

                ในการปฏิบัติตามมาตรการเออีซี ประธานอาเซียนอยู่อันดับหก บรรดาสมาชิกเก่าอาเซียนรวมทั้งไทยมีการพัฒนาเศรษฐกิจที่ก้าวไกลไปกว่าสมาชิกใหม่ ทำให้มาตรการต่างๆ ที่มีใช้อยู่นั้นยากมากที่จะจำกัด เพราะมีต้องการแก้กฎหมาย ส่วนในสมาชิกใหม่มาตรการต่างๆ สามารถทำตามข้อเสนออาเซียนได้ง่ายกว่า

                ในเรื่องประเด็นความมั่นคง ประธานมาเลเซียจะมีจุดเด่น โดยเฉพาะการต่อต้านกลุ่มหัวรุนแรงในอาเซียน มาเลเซียอินโดนีเซีย และฟิลิปปินส์ เป็นสามประเทศที่มีประวัติศาสตร์กลุ่มหัวรุนแรงในพื้นที่ แถมยังมีเครือข่ายในต่างประเทศ ทำให้สมาชิกอาเซียนทั้งสามต้องร่วมมือกันและผลักดันให้อาเซียนทั้งหมดออกมาตรการเหมือนกัน เพื่อที่ต่อต้านการขยายตัวของกลุ่มหัวรุนแรงในอิรักและซีเรีย ส่วนประเทศไทยยังไม่มีรายงานเกี่ยวกับคนไทยเข้าร่วมกลุ่มก่อการร้ายไอซิส (Islamic States) ไม่นานมานี้ ฝ่ายความความมั่นคงไทยได้ออกมาเตือนให้ระมัดระวังเรื่องนี้

                ขณะนี้ไทยต้องเรียนรู้จากเหตุการณ์เพิ่งจบลงในนครซิดนีย์เกี่ยวกับการจับตัวประกัน 16 คน ในร้านกาแฟโดยกลุ่มไอซิสในใจกลางเมืองครั้งนี้ เหตุการณ์เช่นนี้อาจจะเกิดขึ้นอีกในหัวเมืองอื่นๆ โดยเฉพาะประเทศที่เป็นเพื่อนสหรัฐอเมริกาหรือสนับสนุนนโยบายต่อต้านกลุ่มไอซิส

                ในปีหน้าอาเซียนจะเอาใจใส่เรื่องเกี่ยวกับความมั่นคงด้านไซเบอร์ หรือ ไซเบอร์ ซีเคียวริตี้ มาเลเซียจะชูประเด็นนี้ เนื่องจากเป็นเรื่องใหม่ เห็นว่าสมาชิกอาเซียนควรให้ความสนใจ เนื่องจากมีกลุ่มก่อการร้ายที่สามารถแฮ็กเข้าหรือล้วงเข้าไปในระบบความปลอดภัยของคอมพิวเตอร์ในสมาชิกอาเซียน ในอนาคต ประชาคมอาเซียนจะมีใช้การระบบความมั่นคงทางอินเตอร์ที่เหมือนกัน ง่ายต่อการจัดการ

                ประเด็นสุดท้ายคือ เสาสังคมและวัฒนธรรม ต้องยอมรับว่า ประธานระมัดระวังมาก เหตุการณ์ภายในประเทศยังไม่นิ่ง โดยเฉพาะทัศนคติของรัฐบาลต่อฝ่ายพรรคการเมืองฝ่ายค้านและภาคประชาสังคมต่างๆ ประธานจะเน้นความร่วมมือระหว่างเยาวชนอาเซียนทั้งหลาย โดยจะจัดให้มีการประชุมผู้นำเยาวชนอาเซียนทั้งหลายกับผู้นำอาเซียนในเดือนเมษายนปีหน้า ช่วงที่ผู้นำอาเซียนพบปะกันเป็นครั้งที่ 26

                ประธานมาเลเซียจะมีบทบาทสูง มีความรับผิดชอบพิเศษในฐานะเป็นสมาชิกคณะมนตรีความมั่นคงอีกด้วย พี่เบิ้มอาเซียน (อินโดนีเซีย) คงไม่มีท่าทีใหม่ นโยบายรัฐบาลใหม่ของประธานาธิบดีวิโดโด โจโกวี มุ่งไปยังประชาชนของประเทศ ไม่ใส่ใจประเด็นต่างประเทศหรืออาเซียนเหมือนรัฐบาลชุดก่อน ต้องยอมรับอินโดนีเซียตอนนี้เป็นที่ยอมรับในประชาคมระหว่างประเทศว่าเป็นประเทศที่มีการเมืองประชาธิปไตยที่บรรลุนิติภาวะ ไม่จำเป็นต้องส่งเสริมภาพลักษณ์ในต่างประเทศแบบที่เคยทำกันมา

                ปี 2015 เป็นโอกาสดีมาเลเซียจะได้แสดงบทบาทนำในอาเซียนอีกครั้ง เหมือนในช่วงของอดีตนายกรัฐมนตรีมหาธีย์ โมฮัมหมัดที่มีความริเริ่มต่างๆ นานา ประเด็นที่สำคัญคือ ส่งเสริมความร่วมมือของเหล่าประเทศในเอเชียตะวันออก (ตอนนี้ต้องยอมรับว่า สถานการณ์ความสัมพันธ์จีน-ญี่ปุ่น-เกาหลี เลวร้ายมาก ส่งผลกระทบกระเทือนต่ออาเซียนอย่างหนัก)

                มาเลเซียจะเป็นประธานอาเซียนเชิงรุก โดยมีนายกรัฐมนตรีนาจิบเป็นผู้กำกับการแสดงด้วยตัวเอง