คอลัมนิสต์

อิทธิพลจีนในระเบียบโลกใหม่

อิทธิพลจีนในระเบียบโลกใหม่

29 ก.ค. 2557

อิทธิพลจีนในระเบียบโลกใหม่ : โลกสาระจิปาถะ โดยกวี จงกิจถาวร


                จีนพยายามใช้พลังเศรษฐกิจของประเทศในการสร้างระเบียบการคลังโลกใหม่ จะเห็นผลหรือไม่อาจต้องให้เวลาสักนิด ต้องติดตามดู บทบาทจีนในเวทีการเมืองโลกในด้านอื่นๆ ก็มีการพัฒนาและเจริญก้าวหน้าเหมือนกัน แต่จะไม่มีศักยภาพหรือได้รับการยอมรับเท่ากับข้อริเริ่มต่างๆ ทางด้านการคลัง

                ทีเด็ดของจีนคือ ข้อเสนอตั้งธนาคารพัฒนาโครงสร้างในภูมิภาคต่างๆ เมื่อเร็วๆ นี้ ที่บราซิลมีการประชุมสุดยอดประจำปีของกลุ่มบริกส์ ซึ่งมีจีน รัสเซีย อินเดีย แอฟริกาใต้และบราซิล เป็นสมาชิก ผู้นำได้จัดตั้งธนาคารพัฒนาโครงสร้างด้วยเงินหนึ่งแสนล้านดอลล์ เพื่อให้สมาชิกกู้ยืมในยามขัดสน

                ในขณะเดียวกันจีนได้เสนอจัดตั้งธนาคารแบบเดียวกันในภูมิภาคเอเชียเช่นกัน ตอนนี้มีกองทุนสำหรับสนับสนุนโครงสร้างในเอเซียนและอาเซียนด้วย เนื่องจากจีนมีเงินสำรองต่างประเทศมากมายต้องการวางรากฐานระเบียบการคลังโลกใหม่ ซึ่งมีโลกตะวันตกเป็นประเทศผู้ก่อตั้งทั้งหมดหลังสงครามโลกครั้งที่ 2 จีนหวังว่าด้วยการคลังที่เข้มแข็งกว่า จีนสามารถสร้างระเบียบการคลังใหม่ขึ้นมาท้าทายไอเอ็มเอฟ หรือธนาคารพัฒนาระหว่างประเทศ ที่ทำให้เศรษฐกิจไทยต้องเผชิญกับความลำบาก เพราะไอเอ็มเอฟตอนนั้นออกระเบียบเคร่งครัดบีบนโยบายการคลังไทยและการบริโภคของคนไทยในยุควิกฤติเศรษฐกิจในปี 1997

                จีนและชาติอื่นๆ หวังว่า กองทุนเหล่านี้จะสามารถหยิบมาใช้ได้มีดอกเบี้ยต่ำและมีข้อจำกัดไม่มาก คือให้ผู้ยืมสามารถนำไปใช้พัฒนาเศรษฐกิจได้อย่างรวดเร็ว โดยไม่ต้องคิดมาก

                จึงไม่แปลก ถ้าหันมาพิจารณานโยบายจีนต่อไทย โดยเฉพาะในโปรเจกท์ใหญ่ๆ เช่น รถไฟความเร็วสูงที่มีการตกลงกันไว้เรียบร้อยระหว่างรัฐบาลชุดที่แล้วกับทางรัฐบาลจีน พอมีการยึดอำนาจขึ้นมาในเดือนพฤษภาคม โปรเจกท์นี้เกิดความล่าช้าทันที

                ทางการคณะกรรมการรักษาความสงบแห่งชาติ (คสช.) ไม่กล้าตัดสินใจ ต้องรอให้มีจัดตั้งรัฐบาลชุดใหม่เสียก่อน ทำให้ทางรัฐบาลจีนผิดหวัง เพราะฝ่ายจีนพร้อมที่จะลงมือก่อสร้างได้ไม่ต้องรอช้า

                อาทิตย์ที่แล้วมีข่าวจากพม่าออกมาว่า ทางรัฐบาลพม่าได้ยกเลิกโครงการสร้างทางรถไฟเชื่อมเมืองยูนนานทางตอนใต้ของจีนกับเมืองท่าจอผิ่วของพม่า ในอ่าวเบงกอล เนื่องจากมีปัญหาขัดแย้งกับชาวบ้านที่อาศัยอยู่ตามบริเวณที่จะก่อสร้างทางรถไฟ รวมทั้งผลกระทบต่อสภาพสิ่งแวดล้อม ประเด็นเหล่านี้กำลังเป็นเรื่องหลักที่ฝ่ายจีนต้องให้ความสนใจ มิฉะนั้นจะส่งผลกระทบต่อการดำเนินงานโปรเจกท์ยักษ์เหล่านี้

                รัฐบาลจีนมีเงินทุนสำรองเยอะ รวมทั้งเทคโนโลยีทางด้านรถไฟความเร็วสูง ฉะนั้นความพยายามที่จะส่งออกไปยังประเทศด้อยพัฒนาที่อยู่ใกล้กับจีนเป็นเรื่องสำคัญมากๆ จีนพยายามสร้างทางรถไฟหลายเส้นทาง เพื่อเชื่อมหัวเมืองใหญ่ๆ ของจีนกับเมืองท่าต่างๆ ในประเทศเพื่อนบ้าน ไม่ว่าจะเป็นพม่าหรือไทย เพื่อเพิ่มศักยภาพทางด้านโลจิสติกต์ทางการค้าและส่งเสริมการไปมาหาสู่ของประชาชนในพื้นที่นี้

                ถ้ามองในภาพรวมจะพบว่า ไทยตั้งอยู่ในใจกลางยุทธศาสตร์ของจีน ในความพยายามสร้างระเบียบใหม่ในภูมิภาคและระดับนานาชาติ ฉะนั้นเป็นโอกาสอันดีไทยควรใช้โอกาสนี้มาพิจารณาแลละทบทวนอย่างรอบคอบถึงสัมพันธ์ไทย-จีนในอนาคต

                ที่ผ่านมากลุ่มพ่อค้าไทย-จีนมีอิทธิพลในการกำกับนโยบายต่อจีน เช่น ประเด็นเรื่องยกเลิกวีซ่าชั่วคราวให้แก่จีน มักเอาผลประโยชน์ทางด้านเศรษฐกิจและการค้าเป็นหลัก ไม่คำนึงถึงความมั่นคง แต่ในปัจจุบันมิตรภาพไทย-จีนต้องมีการพัฒนาสัมพันธ์ที่เป็นยุทธศาสตร์มากขึ้น ความมั่นคงของประเทศเป็นเรื่องใหญ่ที่ผู้กำหนดนโยบายต้องเก็บมาพิจารณาอย่างรอบคอบ

                คงจำกันได้ รัฐบาลจีนพยายามสร้างแนวร่วมเกี่ยวกับความร่วมมือทางด้านการลาดตระเวนแม่น้ำโขงขึ้นมาเมื่อสามสี่ปีที่แล้ว จนกลายเป็นปัญหาใหญ่อยู่พักหนึ่งระหว่างไทย-จีน รวมทั้งประเทศเพื่อนบ้าน มีทั้งลาวและพม่า

                ผู้นำไทยชอบคิดและทำอะไรแบบจานด่วน ไม่มีการมองระยะไกล ทำให้นโยบายของเรามีจุดอ่อน ตอนนี้มี คสช.เข้ามาบริหารประเทศ สามารถหยิบประเด็นต่างๆ ในบริบทไทย-จีนมาประเมินกันใหม่

                ความร่วมมือไทย-จีนจะเป็นเสาหลักหนึ่งของการสร้างระเบียบใหม่ที่มีจีนเป็นโต้โผ