บทบาทสื่อชนกลุ่มน้อย | คมชัดลึก

            ตองจี่ รัฐฉาน-ในปัจจุบันสื่อชนกลุ่มน้อยของพม่าไม่ต้องหลบๆ ซ่อนๆ อีกต่อไป รัฐบาลพม่ากำลังจีบสื่อชนกลุ่มน้อย สืบเนื่องจากนโยบายปฏิรูปทางการเมืองและเศรษฐกิจที่ควบคู่กันไป ยิ่งกระบวนการเจรจาสันติภาพกำลังจะออกผลในรูปแบบของการเจรจาหย่าศึกทั่วประเทศในเร็วๆ นี้

            สื่อต่างๆ ของชนกลุ่มน้อยจะมีบทบาทมากในการให้ความรู้เกี่ยวกับสถานการณ์การเมืองที่เกิดขึ้น และรายงานท่าทีของกลุ่มตัวเองและกลุ่มอื่นๆ นอกจากนั้นยังเป็นการเตรียมชนกลุ่มน้อยต่างๆ ให้เข้าใจถึงสถานการณ์ที่เปลี่ยนไปในพม่าอย่างรวดเร็ว

            อาทิตย์ที่ผ่านมา ตัวแทนนักข่าวจาก 40 กลุ่มสื่อชนกลุ่มน้อยทั่วประเทศพม่าเกือบ 250 คน มาประชุมกันที่นี่ในรัฐฉานเป็นเวลา 3 วัน เพื่อสร้างเครือข่ายและเรียนรู้จากซึ่งกันและกัน ตลอดเวลาที่ผ่านมา สื่อเหล่านี้ไม่มีสิทธิไม่มีเสียงในสังคมพม่า เพราะคนส่วนใหญ่เป็นคนชนชาติพม่า ในอดีตรัฐบาลทหารพม่าต้องการปราบชนกลุ่มน้อยอย่างเดียว สื่อรัฐโดยเฉพาะวิทยุและทีวี มีเวลาให้ภาษาชนกลุ่มน้อยนิดเดียว

            พวกเขาได้เรียกร้องสื่อชนกลุ่มน้อยที่มีความเป็นอิสระและความคล่องตัวในการรายงานข่าวและส่งขายทั่วประเทศไทย

            รัฐบาลพม่ามีนโยบายจะปฏิรูปประเทศ เงื่อนไขสำคัญประการหนึ่งคือ ต้องปรองดองกับชนกลุ่มน้อยให้ได้ ซึ่งมีจำนวนมากถึง 40 เปอร์เซ็นต์ของประชากรพม่าทั้งหมด 60 ล้านคน พม่ามีชนกลุ่มน้อยทั้งหมด 135 กลุ่ม แต่กลุ่มติดอาวุธที่ทางรัฐบาลเจรจาอยู่มีทั้งหมด 16 กลุ่ม ยังไม่นับกลุ่มติดอาวุธเล็กๆ ที่แยกตัวออกมาเพื่อหากิน ข่มขู่ชาวบ้านอีกอย่างน้อยๆ 5,000 กว่ากลุ่ม (จำนวนมีตั้งแต่สิบกว่าคนถึงหนึ่งพันคน) ประเด็นนี้สร้างปัญหาให้แก่คู่เจรจาหย่าศึกมาก กลุ่มติดอาวุธเล็กๆ เหล่านี้สามารถก่อความรุนแรงได้ทุกเวลาในทุกพื้นที่ ล่าสุดมีการเรียกร้องต่างๆนานา รวมทั้งการเข้ารวมเจรจาด้วย เรื่องนี้ละเอียดอ่อนมาก ทางการมีแผนจะพุดคุยต่างหาก

            ช่วง 3 ปีที่ผ่านมา ประธานาธิบดีเต็ง เส่ง ให้ความสำคัญในเรื่องเจรจาสันติภาพมาก รู้ดีว่าอนาคตพม่าขึ้นอยู่กับการปรองดองกับชนกลุ่มน้อย ยิ่งตอนนี้เต็ง เส่ง ส่งสัญญาณค่อนข้างชัดเจนว่า ตัวเองจะอยู่ในตำแหน่งต่อเป็นวาระ 2 จำเป็นต้องแสดงท่าทีประนีประนอมกับกลุ่มทหารและกลุ่มกดดันและหุ้นส่วนสังคมอื่นๆ

            สื่อชนกลุ่มน้อยที่มีอิทธิพลปัจจุบันคือ กลุ่มไทยใหญ่ กะเหรี่ยง คะฉิ่น มอญ อาระกัน ฉิน ต่างมีสื่อหนังสือพิมพ์ของตัวเองออกมา นักข่าวเหล่านี้มีการพบปะและสร้างเครือข่ายเพื่อแลกข่าวสารกัน

            Burma News International เป็นเครือข่ายของสื่อเสรีของชนกลุ่มน้อย 12 กลุ่ม เครือข่ายนี้ได้รับการยอมรับจากรัฐบาลพม่า การพบปะกันครั้งนี้ มีรัฐมนตรีช่วยกระทรวงสารนิเทศ U Pike Htwe มาร่วมงานด้วย รัฐบาลพม่าต้องการให้สื่อชนกลุ่มน้อยรายงานข่าวทั่วๆ ไปอย่างมีคุณภาพ ที่ผ่านมาทางรัฐบาลพม่าชอบกล่าวหาสื่อชนกลุ่มน้อยว่า รายงานข่าวเท็จไม่เป็นความจริง โดยเฉพาะสถานการณ์สู้รบ ที่มีการละเมิดสิทธิมนุษยชนอย่างรุนแรง

            นักข่าวพม่าทั่วๆ ไป ไม่ว่าจะเป็นคนพม่าหรือชนกลุ่มน้อยยังต้องการความเป็นวิชาชีพสื่อมากๆ ส่วนใหญ่นักข่าวที่นี่ยังหนุ่มยังสาวไม่มีประสบการณ์ทำงานมากนัก ทำให้มีปัญหาเวลารายงานข่าวที่มีความละเอียดอ่อน โดยเฉพาะเรื่องความมั่นคงและการเจรจาสันติภาพ ระยะหลังเรื่องความขัดแย้งระหว่างกลุ่มศาสนาพุทธกับศาสนาอิสลามกลายเป็นประเด็นที่ทำให้รัฐบาลต้องออกมาปรามนักข่าว

            รัฐบาลพม่าฉลาดใช้สื่อชนกลุ่มน้อยในการสนับสนุนกระบวนการเจรจาสันติภาพในขณะนี้ เพราะสามารถสร้างความมั่นใจให้แก่นโยบายต่อชนกลุ่มน้อย