รัฐบาลมีสิทธิ์'ขาดทุน'ได้เท่าไหร่ | คมชัดลึก

               กลายเป็นว่าการแก้ปัญหาการชี้แจงโครงการรับจำนำข้าวของรัฐบาล ซึ่งก่อนหน้านี้รัฐมนตรีว่าการกระทรวงพาณิชย์ นายบุญทรง เตริยาภิรมย์ และนายณัฐวุฒิ ใสยเกื้อ รัฐมนตรีช่วยว่าการกระทรวงพาณิชย์ ช่วยกันชี้แจงแล้วยิ่งไปสร้างความเคลือบแคลงให้แก่ประชาชนคนไทยทั้งประเทศนั้น ถูกแก้ปัญหาด้วยวิธีการง่ายๆ คือ เปลี่ยนตัวคนชี้แจง โดยให้ นายวราเทพ รัตนากร รัฐมนตรีประจำสำนักนายกรัฐมนตรี เป็นผู้ชี้แจงแทน อ้างเหตุผลว่า ดูแลสำนักงบประมาณ และติดตามเรื่องนี้มาตลอด

               ความจริงโครงการจำนำข้าวของรัฐบาลนี้ ไม่ใช่ว่ารัฐมนตรีว่าการกระทรวงพาณิชย์ และรัฐมนตรีช่วย จะชี้แจงไม่ได้ หรือชี้แจงไม่ดี จนทำให้เป็นปัญหาสร้างความไม่เชื่อมั่นให้เกิดขึ้นแก่รัฐบาล แต่ที่เป็นประเด็นก็คือ รัฐมนตรีทั้งสองคนไม่สามารถนำข้อมูลหลักฐานการบริหารจัดการโครงการรับจำนำข้าวที่ได้วางกรอบการใช้เงินไว้ที่ 5 แสนล้านบาท (ใช้ไป 6.1 แสนล้านบาท) ให้เกิดความกระจ่างได้ อ้างว่า ตัวเลขที่ชัดเจนจะมีได้ก็ต่อเมื่อสิ้นสุดโครงการ ก็ยิ่งทำให้เกิดความไม่เชื่อมั่นมากขึ้นไปอีก เพราะชัดเจนว่า ราคาที่รัฐบาลรับจำนำมานั้นสูงกว่าราคาที่ตลาดโลกรับซื้อ ข้อกล่าวหาที่ว่าโครงการนี้รัฐบาลขาดทุนยับเยินจึงมีน้ำหนักที่เชื่อถือได้

               สิ่งที่รัฐมนตรีได้ชี้แจงและดูจะมั่นอกมั่นใจมากที่สุดกลับเป็นคำพูดที่ว่า ขาดทุนไม่เป็นไร ถ้าหากว่าชาวนาได้ประโยชน์และที่ผ่านมาก็ยังไม่มีชาวนาคนใดมาเอะอะโวยวาย การพูดเช่นนั้นก็น่าสนใจว่า ก่อนที่จะทำโครงการนี้ได้มีการประเมินกันแล้วใช่ไหมว่าจะใช้เม็ดเงินจำนวนเท่าใด เพื่อจะลากราคาจำนำไปให้ถึง 15,000 บาทต่อตัน และจะต้องเก็บรักษาข้าวไว้นานเท่าใดเพื่อให้ปริมาณข้าวในตลาดโลกหดหายไปจนยอมมาซื้อข้าวจากประเทศไทยในราคาที่ไทยกำหนดไปกิน แต่คงจะลืมคำนวณว่า ประเทศอื่นๆ เขาก็ผลิตข้าวได้มากเช่นกัน แม้จะคุณภาพต่ำแต่ราคาก็ถูกใจคนเกือบทั้งโลก ข้าวไทยก็เลยค้างเติ่งจนมีตัวเลขความเสียหายมหาศาลปรากฏออกมา

               ปัญหาคือ เมื่อรัฐบาลกำหนดกรอบการใช้เงินการคาดการณ์ว่าจะได้เงินทอนกลับมานั้น มีการกำหนดเพดานความสูญเสีย หรือขาดทุนเอาไว้ด้วยหรือไม่ว่ายอมรับได้ในระดับความเสียหายเท่าไหร่ กรอบการตรวจสอบ กรอบกฎหมายชัดเจนแค่ไหน ที่ว่ามีขั้นตอนการตรวจสอบจากหลายหน่วยงาน รวมทั้งยังมีขั้นตอนตามกฎหมายด้วยนั้น ให้อิสระแก่หน่วยงานที่มีหน้าที่ในการตรวจสอบหรือเปล่า มีอะไรเป็นหลักประกันได้ว่า หน่วยงานเหล่านั้น จะไม่อยู่ภายใต้กาารครอบงำโดยอำนาจของรัฐบาล หรือฝ่ายการเมือง

               ไม่ว่าใครจะได้ประโยชน์จากโครงการรับจำนำข้าว แต่สิ่งที่จะต้องยึดเป็นหลักในการบริหารประเทศก็คือ หลักธรรมาภิบาลที่รัฐบาลจะต้องรับผิดชอบในทุกนโยบายที่ขับเคลื่อน เพราะเมื่อเกิดความเสียหายแล้ว มันก็ต้องใช้เงินภาษีของคนทั้งประเทศจ่ายให้แก่ความผิดพลาด และแน่นอนว่า การได้สิทธิมาบริหารนั้นไม่ได้หมายความว่าจะได้สิทธิเด็ดขาดในการบริหารจัดการนโยบายจนสร้างความเสียหายมูลค่ามหาศาลให้แก่ประเทศ