สถานการณ์จริงในภาคใต้ | คมชัดลึก

               หลังจากนายฮัสซัน ตอยิบ และนายอับดุลการิม ตัวแทนกลุ่มบีอาร์เอ็นได้เผยแพร่คลิปวิดีโอ ทางยูทูบเกี่ยวกับเงื่อนไข 5 ข้อที่เรียกร้องต่อรัฐบาลไทยในโต๊ะเจรจาสันติภาพ เพื่อยุติปัญหาความขัดแย้งใน 3 จังหวัดชายแดนภาคใต้ คือ 1.รัฐสยามต้องใช้มาเลเซียเป็นคนกลางในการเจรจา ไม่ใช่ผู้อำนวยความสะดวก 2.ต้องเป็นการพูดคุยระหว่างชาวมลายูปัตตานีที่นำโดยกลุ่มบีอาร์เอ็นและฝ่ายสยาม 3.ระหว่างการพูดคุยจะต้องมีผู้สังเกตการณ์จากประชาคมอาเซียน โอไอซี (องค์การการประชุมอิสลาม) และเอ็นจีโอ 4.รัฐสยามต้องปล่อยนักโทษที่ถูกคุมขังและยกเลิกหมายจับทั้งหมดโดยไม่มีเงื่อนไขใดๆ 5.รัฐสยามจะต้องยอมรับว่ากลุ่มบีอาร์เอ็น เป็นองค์กรเพื่อการปลดปล่อยปัตตานีไม่ใช่กลุ่มแบ่งแยกดินแดน ก็เกิดเสียงวิพากษ์วิจารณ์เชิงกังวลต่อท่าทีของรัฐบาลไทยที่อาจเพลี่ยงพล้ำต่อการเจรจาครั้งนี้

               ตามสภาพความเป็นจริงนั้นเงื่อนไขทั้ง 5 ข้อล้วนปฏิบัติได้ยากและเป็นไปไม่ได้ที่รัฐบาลไทยจะยอมรับซึ่งบางข้อเรียกร้องเป็นเรื่องที่ขัดต่อรัฐธรรมนูญและกฎหมายไทย บางข้ออาจนำไปสู่การแบ่งแยกดินแดนแผ่นดินไทยจากปลายด้ามขวาน จึงเป็นที่มาที่ร.ต.อ.เฉลิม อยู่บำรุง รองนายกรัฐมนตรี ซึ่งรับผิดชอบด้านความมั่นคง ต้องออกตัวว่า ชุดเจรจาสันติภาพที่นำโดย พล.ท.ภราดร พัฒนถาบุตร เลขาธิการสภาความมั่นคงแห่งชาติ ไม่มีอำนาจในการตัดสินใจ ทั้งหมดขึ้นอยู่กับรัฐบาล หากดูการตั้งเงื่อนไขของกลุ่มบีอาร์เอ็นหลายฝ่ายเชื่อว่าจะไปสู่การบรรลุผลการยุติความรุนแรงได้ยาก ซึ่งหลังจากคณะของเลขาธิการสภาพความมั่นคงไปเจรจาล่าสุดก็ยังไม่ได้ข้อสรุปใดๆ

               ในความพยายามยุติปัญหาความรุนแรงใน 3 จังหวัดชายแดนใต้ด้วยการเจรจาสันติภาพของรัฐบาลนั้น มีเสียงเตือนจากฝ่ายที่ไม่เห็นด้วยว่า เป็นการยกระดับปัญหาขึ้นจากกลุ่มที่แทบจะไม่เหลืออำนาจต่อรองกลับมาสู่เงื่อนไขใหม่ เป็นความพยายามสร้างผลงานของรัฐบาลแต่ผลที่ได้กลายเป็นการขยายโอกาสให้กับคนกลุ่มนี้และอาจนำไปสู่การแทรกแซงของต่างชาติ ที่เป็นหนึ่งในข้อเรียกร้องของบีอาร์เอ็นคือ รัฐบาลไทยต้องให้โอไอซีหรือองค์การการประชุมอิสลามกับกลุ่มเอ็นจีโอเข้าร่วมสังเกตการณ์ เพราะก่อนหน้านี้รัฐบาลไทยยอมรับสถานการณ์ความรุนแรงใน 3 จังหวัดใต้ เกิดจากกลุ่มก่อความไม่สงบไม่ใช่การแบ่งแยกดินแดน

               ประเด็นสำคัญต่อสถานการณ์ดังกล่าวคือ ข้อเท็จจริงที่เกิดขึ้นในพื้นที่นั้นเป็นอย่างไรกันแน่ ตั้งแต่การพัฒนารูปแบบการต่อสู้ของกลุ่มที่อ้างว่าเป็นองค์กรปลดปล่อยไม่ใช่พวกแบ่งแยกดินแดน ยุทธวิถีการต่อสู้รวมถึงอาวุธเกิดจากกลุ่มปลดปล่อยจริงหรือไม่ สถานการณ์ที่เกิดขึ้นทั้งหมดเป็นยุทธศาสตร์การต่อสู้เพื่ออุดมการณ์ทั้งหมดหรือเปล่าหรือบางส่วนเป็นการสร้างสถานการณ์ขึ้น เพราะยิ่งนานวันสงครามข่าวสารจะยิ่งสร้างความสับสนและซับซ้อนขึ้นรวมถึงความขัดแย้งในระดับปฏิบัติด้วย เพราะมีเอกสารบางชิ้นส่งถึงมือนายกรัฐมนตรีอ้างว่ามาจากเจ้าหน้าที่ในพื้นที่ที่อึดอัดกับสถานการณ์ พยายามอธิบายข้อเท็จจริงในแต่ละเหตุว่ามีที่มาที่ไปอย่างไร เจ้าหน้าที่ที่เข้าไปมีผลประโยชน์ในรูปแบบไหน ถ้ารู้ข้อเท็จจริงที่เกิดขึ้น บางทีแนวทางการแก้ไขปัญหาอาจทำได้ถูกทางมากกว่า