แผนแม่บทพัฒนาส้วมไทย | คมชัดลึก

              ท่ามกลางสถานการณ์รุนแรงใน 3 จังหวัดชายแดนภาคใต้ นอกเหนือจากความพยายามแก้ไขปัญหาของรัฐบาลเพื่อลดระดับความหวาดกลัวของประชาชนในพื้นที่แล้ว ก็ยังมีเรื่องที่น่าสนใจในการประชุมคณะรัฐมนตรีที่ผ่านมา โดยกระทรวงสาธารณสุขได้เสนอขอความเห็นชอบแผนแม่บทในการพัฒนาส้วมสาธารณะระยะที่ 3 พ.ศ.2556-2559 และขอให้หน่วยงานที่เกี่ยวข้องนำไปปฏิบัติเพื่อให้บรรลุเป้าหมายตามแผนที่วางไว้ในการก้าวเข้าสู่สังคมผู้สูงอายุร วมถึงให้ประเทศไทยมีส้วมสาธารณะได้มาตรฐานระดับนานาชาติ หรือ HAS คือ สะอาด (Health) เพียงพอ (Accessibility) และปลอดภัย (Safety)

              แผนแม่บทดังกล่าวว่าไปแล้วอาจดูเป็นเรื่องธรรมดา แต่วาระนี้แหละที่มีความสำคัญต่อประเทศที่จะก้าวไปสู่ยุคประชาคมอาเซียน โดยเฉพาะจุดขายประเทศไทยที่พึ่งพาการท่องเที่ยวเป็นหลัก นำรายได้เข้าสู่ประเทศในระดับต้นๆ ความพร้อมทางด้านสาธารณะ จึงมีความสำคัญ ตัวอย่างเช่นประเทศจีนเมื่อกว่า 20 ปีที่ผ่านมา มีปัญหาเกี่ยวกับส้วมสาธารณะหรือแม้กระทั่งตามที่พักริมทางหรือพื้นที่ท่องเที่ยวต่างๆ ก็หาเข้ายาก ทัวร์ต่างประเทศที่เข้าไปล้วนโจษขานกันในเรื่องนี้ การปรับปรุงยังถือว่าช้ามากเมื่อเทียบกับความเจริญด้านอื่นๆ แม้แต่ปัจจุบันเขตรอบเมืองใหญ่ๆ ของจีนก็ยังมีปัญหา ทำให้การท่องเที่ยวในเขตชนบทมีปัญหาไม่น้อย

              ขณะเดียวกัน ประเทศไทยเมื่อเทียบกับหลายประเทศยังจัดว่ามีสิ่งอำนวยความสะดวกมากกว่าและได้มาตรฐาน แผนแม่บทนี้จะเน้น "ส้วมแบบนั่งราบ" ซึ่งเป็นผลดีต่อผู้สูงอายุ โดยเฉพาะสถานที่ท่องเที่ยวที่มีทั้งส่วนราชการและเอกชน ซึ่งในช่วงเทศกาลท่องเที่ยวก็ยังเกิดปัญหาต้องใช้รถสุขาสำรองในการรองรับนักท่องเที่ยว บางส่วนที่มีอยู่ก็ยังไม่ถูกสุขลักษณะ สกปรก ไม่ปลอดภัย ไม่ได้รับการดูแลที่ดีพอ องค์กรปกครองส่วนท้องถิ่นมีการจัดการสิ่งปฏิกูลยังไม่ดีเท่าที่ควร ในการประชุม ครม.มีหน่วยที่สนับสนุน เช่น กระทรวงการท่องเที่ยวและกีฬา กระทรวงคมนาคม ซึ่งเสนอให้ดูแลคนพิการ

              และกระทรวงทรัพยากรธรรมชาติและสิ่งแวดล้อม กระทรวงสาธารณสุข เสนอ ครม.ตั้งคณะกรรมการส้วมสาธารณะไทยขึ้นและคณะอนุกรรมการทำงาน เพื่อเร่งรัดให้ดำเนินการอย่างมีประสิทธิภาพตามความเหมาะสม พร้อมทั้งติดตามและประเมินผลให้เป็นไปตามเป้าหมายตามแผนแม่บท โดยรายงานผลการดำเนินงาน ปัญหาอุปสรรครวมถึงข้อเสนอแนะต่อคณะกรรมการส้วมสาธารณะไทยด้วย จะเห็นได้ว่าแผนแม่บทดังกล่าวมีการติดตามผลของคณะทำงานใกล้ชิดต่อเนื่อง เป็นการยกระดับด้านสุขาภิบาล เพื่อรองรับการท่องเที่ยว จะเป็นการสร้างมูลค่าตามแหล่งท่องเที่ยวและความเป็นอยู่ของคนไทยได้ทางอ้อม แม้ ครม.จะเห็นชอบแล้วก็ควรดำเนินการอย่างเร่งด่วนเพื่อให้มาตรฐานการท่องเที่ยวไทยทัดเทียมกับนานาประเทศที่พัฒนาแล้ว