ปรากฏการณ์วังน้ำเขียว
ปรากฏการณ์วังน้ำเขียว : บทบรรณาธิการ
รีสอร์ทหรูหลายแห่งใน อ.วังน้ำเขียว กำลังจะถูกรื้อถอน หลังจากศาลมีคำตัดสินว่าบุกรุกเขตป่าสงวนพื้นที่อุทยานแห่งชาติ ที่สำคัญเขตที่ดินดังกล่าวยังเป็นบริเวณป่าต้นน้ำด้วย กรณีวังน้ำเขียวจึงมีการถกเถียงกันมากว่า สภาพความเป็นจริงนั้นยังมีสภาพป่าจริง หรือเป็นเพียงพื้นที่เสื่อมโทรมที่ชาวบ้านเข้าไปจับจองทำกินมาช้านาน แม้ยังคงสถานะเขตป่าตามกฎหมายก็ตาม ปรากฏการณ์วังน้ำเขียวจึงเป็นกรณีศึกษา เนื่องจากแหล่งทำกินมากมายยังเกิดปัญหาลักษณะเดียวกัน มีการบุกรุกเพื่อสร้างรีสอร์ทและบ้านพักตากอากาศส่วนตัวที่ อ.วังน้ำเขียว จึงเป็นปฐมบทของการบังคับใช้กฎหมายอย่างจริงจัง
ขณะเดียวกันพื้นที่ทำกินเกือบทั่วประเทศยังมีปัญหาเรื่องการบุกรุกในลักษณะคล้ายกัน โดยเฉพาะข้อพิพาทระหว่างพื้นที่เกษตรกรรมกับเขตป่าสงวนหรืออุทยานแห่งชาติ ซึ่งมีบางส่วนที่ชาวบ้านใช้ทำกินกันมาตั้งแต่บรรพบุรษ ก่อนที่กรมอุทยานแห่งชาติ สัตว์ป่า และพันธุ์พืช จะประกาศเป็นเขตป่าสงวนในภายหลัง และปัญหาที่มีส่วนเกี่ยวเนื่องต่อการบุกรุกพื้นป่าคือ เรื่องกรรมสิทธิ์ ความล่าช้าซึ่งกรมที่ดินไม่สามารถออกโฉนดให้ชาวบ้านถือครองกรรมสิทธิ์ได้ทั่วถึง เพื่อยืนยันและแยกพื้นที่ทำกินออกจากที่ดินของรัฐอย่างชัดเจน
การออกเอกสารสิทธิมีความจำเป็นเร่งด่วน ส่วนหนึ่งเป็นเพราะสภาพความเป็นจริงในแต่ละพื้นที่แตกต่างกัน ป่าสงวนบางแห่งกลายเป็นที่เสื่อมโทรม ชาวบ้านจับจองทำกินมานาน กลับไม่มีเอกสารครอบครอง ทำให้เกิดการบุกรุกพื้นที่ป่ามากขึ้นเรื่อยๆ เพราะไม่มีจุดบ่งชี้เขตที่ชัดเจน การรุกพื้นที่ป่าจึงเกิดอย่างต่อเนื่อง กลายเป็นปัญหาที่รัฐไม่สามารถควบคุมได้ ด้านหนึ่งเป็นเพราะมีนักการเมืองเข้าไปบุกรุก กฎหมายบังคับใช้ต่างกัน เมื่อชาวบ้านเห็นว่ากฎหมายแบ่งชนชั้นจึงตกเป็นเครื่องมือของนายทุนรับจ้างถากถางรุกป่าหาประโยชน์
บางพื้นที่นายทุนหรือนักการเมือง สามารถวิ่งเต้นออกเอกสารสิทธิในที่ดินได้ ขณะที่ชาวบ้านกลับถูกปฏิเสธจากเจ้าหน้าที่รัฐ ทั้งๆ ที่อยู่ในพื้นที่ใกล้เคียงกัน จึงถูกมองว่าไม่เป็นธรรม เกิดความเหลื่อมล้ำ รัฐบาลต้องมีนโยบายด้านที่ทำกินอย่างชัดเจน เร่งแก้ปัญหาการออกเอกสารสิทธิ อย่างน้อยหลักฐานดังกล่าวก็เป็นการยืนยันอาณาเขตที่ชัดเจน ถ้าการครอบครองถูกต้อง การสกัดกั้นการบุกรุกก็ทำได้ทันที ไม่ต้องมาฟ้องศาลให้เสียเวลากว่าคดีจะเสร็จสิ้นพื้นที่ก็คงไม่เหลืออะไร ที่สำคัญโมเดลของ อ.วังน้ำเขียวนี้ จะต้องดำเนินการเหมือนกันทั่วประเทศ ไม่มีแบ่งว่าที่ดินของฝ่ายค้านหรือคนของรัฐบาล



