
จะสู้หรืออยู่กับน้ำอย่างเป็นสุข
จะสู้หรืออยู่กับน้ำอย่างเป็นสุข : บทบรรณาธิการ
แม้จะช้าไปสักนิดแต่ก็ยังไม่สายเกินการณ์ เมื่อศูนย์ปฏิบัติการช่วยเหลือผู้ประสบอุทกภัย(ศปภ.) รวมทั้งกทม.เริ่มตระหนักมากขึ้นถึงความสำคัญของการเจรจาทำความเข้าใจกับชาวบ้านนอกคันกั้นน้ำหลายแห่ง ซึ่งรวมตัวกันจะรื้อทำลายบิ๊กแบ็กในหลายจุด หวังจะช่วยระบายน้ำที่ท่วมขังมานานกว่าเดือนจนเน่าเหม็นไปทั่ว กระทั่งสามารถคลี่คลายสถานการณ์ลงได้ระดับหนึ่ง ตอกย้ำสิ่งที่ผู้เชี่ยวชาญด้านน้ำหลายสำนักเคยเตือนมาก่อนหน้าว่า สิ่งที่ต้องทำควบคู่ไปกับการป้องกันน้ำท่วมก็คือดึงประชาชนให้เข้ามามีส่วนร่วมผ่านการเจรจาทำความเข้าใจและให้ความจริงทั้งหมดโดยไม่ปิดบัง
นายโยฮันเนิส อันดรีย์ บัวร์ เอกอัครราชทูตเนเธอร์แลนด์ประจำประเทศไทย ได้ให้คำแนะนำแก่ น.ส.ยิ่งลักษณ์ ชินวัตร นายกรัฐมนตรีระหว่างพาคณะผู้เชี่ยวชาญด้านน้ำจากเนเธอร์แลนด์เข้าพบว่า การแก้ไขปัญหาอุทกภัยที่ดีที่สุดก็คือต้องตัดประเด็นความขัดแย้งทางการเมืองออกไป เนื่องจากเป็นปัญหาระดับชาติ ทุกฝ่ายจึงต้องร่วมมือกันแก้ปัญหาอย่างดีที่สุด ที่สำคัญรัฐบาลควรมีการสื่อสารและให้ข้อมูลที่ถูกต้องแก่ประชาชน เพื่อให้ประชาชนได้เข้าใจถึงปัญหา วิธีการแก้ปัญหา และให้ความร่วมมือกับทางภาครัฐได้อย่างเหมาะสม
ข้อเสนอแนะนี้สอดคล้องกับความเห็นของ ผศ.ดร.คมสัน มาลีสี รองคณบดีคณะวิศวกรรมศาสตร์ สถาบันเทคโนโลยีพระจอมเกล้าเจ้าคุณทหารลาดกระบัง ซึ่งเป็นหัวเรี่ยวหัวแรงในการสร้างเครือข่ายประชาชนที่เข้มแข็ง ด้วยการให้องค์ความรู้แก่ผู้นำชุมชนทั้ง 61 ชุมชนใน 6 แขวงของเขตลาดกระบัง กรุงเทพมหานคร อย่างตรงไปตรงมาเพื่อให้ชุมชนเข้าใจและเตรียมตัวตั้งรับอย่างมีสติ และเข้ามามีส่วนร่วมในการเฝ้าระวังระดับน้ำใกล้ชุมชน รวมทั้งพยายามปรับตัวอยู่กับน้ำท่วมอย่างปลอดภัย
เราเชื่อว่าหลังน้ำลดแล้ว อีกปัญหาหนึ่งที่จะหยิบยกขึ้นมาถกเถียงกันมากขึ้นก็คือการหาแนวทางใหม่ในการบริหารจัดการน้ำแทนแนวทางเก่าที่พึ่งพาแต่โครงสร้างแบบเดิมๆ นั่นก็คือ ระบบป้องกัน ทั้งเขื่อน พนัง และ คันกั้นน้ำ ซึ่งพิสูจน์ให้เห็นแล้วว่าไม่ได้ผล นักวิจารณ์ที่เชี่ยวชาญด้านน้ำหลายคน อาทิ รศ.ชัยยุทธ สุขศรี แห่งภาควิชาวิศวกรรมแหล่งน้ำ คณะวิศวกรรมศาสตร์ จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย ได้เสนอแนะว่าแนวทางใหม่นั้นจะไม่เน้นการ "สู้กับน้ำ" แต่จะหันมา "อยู่กับน้ำ" อย่างเป็นสุขมากกว่า โดยจะมองเชิงนิเวศเป็นหลัก ให้เข้าใจว่าวิถีชีวิตของน้ำเป็นอย่างไร แล้วใช้เป็นตัวตั้งในการออกแบบวิธีการ ซึ่งจะช่วยลดความสูญเสียลงได้โดยไม่ต้องใช้ระบบโครงสร้าง ไม่ว่าจะเป็นการสร้างเขื่อนหรือพนังกั้นน้ำที่รังแต่จะก่อความขัดแย้งระหว่างผู้คนมากขึ้นเรื่อยๆ



