นักวิชาการชี้! สาเหตุน้ำท่วม จ.น่าน ป่าถูกทำลายทะลุ 1.8 ล้านไร่ | คมชัดลึก

 

ดร.สนธิ คชวัฒน์ ผู้เชี่ยวชาญและนักวิชาการด้านสิ่งแวดล้อม ได้ออกมาโพสต์ข้อความผ่านเฟซบุ๊กส่วนตัว "Sonthi Kotchawat " ตั้งคำถามสำคัญทางสิ่งแวดล้อมถึงสาเหตุที่ อำเภอปัว จังหวัดน่าน ต้องเผชิญกับปัญหาน้ำท่วมหนักและเจอน้ำป่าไหลหลากอย่างต่อเนื่องเป็นประจำทุกปี ดร.สนธิ ระบุว่า ปัจจัยสำคัญส่วนหนึ่งมาจาก "ปัญหาการตัดไม้ทำลายป่าและการรุกพื้นที่ป่าอนุรักษ์" ในพื้นที่จังหวัดน่าน โดยข้อมูลพบว่าพื้นที่ป่าธรรมชาติถูกแปลงสภาพกลายเป็น "เขาหัวโล้น" เพื่อทำเกษตรกรรมเชิงเดี่ยวไปแล้วมากกว่า 1.8 ล้านไร่

 

 

ทำไม “ปัว” เจอน้ำท่วมซ้ำซาก? นักวิชาการด้านสิ่งแวดล้อมได้วิเคราะห์โครงสร้างปัญหาสภาพแวดล้อมในพื้นที่น่านไว้อย่างน่าสนใจ ดังนี้ 

 

 

 

1.อำเภอปัว จังหวัดน่าน มีพื้นที่ 410,852 ไร่ โดยมีภูมิประเทศเป็นหุบเขาและภู เขาสูงชันขนาบข้าง ตรงกลางเป็นแอ่งที่ ราบแคบ พื้นที่บนภูเขามีการปลูกพืชเชิงเดี่ยวเช่น ข้าว โพดเลี้ยงสัตว์) เป็นวงกว้างซึ่งทำให้ลดความสามารถในการอุ้มน้ำของดิน ซึ่งปัจจัยนี้เมื่อร่วมกับฝนตกหนักสะสมทำให้เกิดน้ำป่าไหลหลากและน้ำท่วมฉับพลันรุน แรงเกือบทุกปี

 

ปัจจุบันพื้นที่อำเภอปัว จังหวัดน่าน มีการปลูกพืชไร่ที่เป็นพืชเชิงเดี่ยว (โดยเฉพาะข้าวโพดเลี้ยงสัตว์และข้าวไร่) บนพื้นที่ภูเขาและพื้นที่ลาดชันรวมกันประมาณหลายหมื่นไร่ ซึ่งหากพิจารณาเฉพาะข้อมูลจากงานวิจัยเชิงลึกในอดีต (เช่น ลุ่มน้ำสาขายาว-อวน-มวบ ในเขตตำบลอวน อำเภอปัว)พบว่ามีพื้นที่ป่าถูกเปลี่ยนเป็นไร่ข้าวโพดไปแล้วมากกว่า 35,440 ไร่ ขณะที่ในภาพรวมทั้งจังหวัดน่านมีพื้นที่ปลูกข้าวโพดเลี้ยงสัตว์สูงถึงเกือบ 800,000 ไร่

 

2. สาเหตุของน้ำท่วมเกือบทุกปี

• 2.1.ฝนตกหนักสะสม เมื่อเกิดร่องมรสุมพาดผ่าน ปริมาณฝนที่ตกบนเขาสูงเกินกว่าดินจะดูดซับไหว
• 2.2.การไหลบ่ารวดเร็ว ภูมิประเทศที่ชันและขาดพื้นที่ป่าซับน้ำ ทำให้น้ำฝนรวมตัวกันหลากลงสู่ลำน้ำสาขาและที่ราบต่ำอย่างรวดเร็ว
• 2.3.ข้อจำกัดการระบายน้ำ มวลน้ำมักล้นตลิ่งลำน้ำปัวและไหลต่อเนื่องไปยังอำเภอท่าวังผาและอำเภอเมืองน่าน

 

3. ในอดีตมีพื้นที่เพาะปลูกข้าวโพดสะสมในจังหวัดน่านสูงถึงเกือบ 8 แสนไร่  และมีเขาหัวโล้นจากการปลูกพืชเชิง เดี่ยวรวมกันถึง 1.8 ล้านไร่จากพื้นที่จ.ป่าไม้ทั้งหมดของจังหวัดน่านประมาณ 7.5 -7.6 ล้านไร่ แม้ปัจจุบันหน่วยงานภาครัฐและเอกชน จะร่วมกันใช้ศาสตร์พระราชาฟื้นฟูป่าและส่งเสริมเกษตรประณีต แต่พื้นที่ป่าดิบเขาที่เคยถูกแปรสภาพเป็นไร่ข้าว โพดบนภูเขาสูงชัน ก็ยังคงทิ้งร่องรอยความเสื่อมโทรมของหน้าดินเอาไว้เป็นวงกว้าง

 

 

 

คนน่านระทม! จมบาดาล เพราะอะไร? เกิดน้ำท่วมฉับพลันและน้ำป่าไหลหลากในพื้นที่ 4 อำเภอของ จ.น่านโดยอำเภอปัวหนักที่สุด ลามไปถึงอำเภอแม่จริม อำเภอสันติสุข และอำเภอท่าวังผา หลังมีฝนตกหนักมากในภาคเหนือตอนบนจังหวัดน่านได้ออกประกาศให้พื้นที่ อำ เภอปัว เป็นเขตภัยพิบัติกรณีฉุกเฉิน แล้ว โดยระบุสาเหตุหลักทางธรรมชาติที่ทำให้น้ำท่วมหนัก