เมื่อวันที่ 17 ก.พ.2564 นายศักดิ์สยาม ชิดชอบ รัฐมนตรีว่าการกระทรวงคมนาคม ชี้แจงพรรคฝ่ายค้านในการอภิปรายไม่ไว้วางใจเรื่องโครงการโฮปเวลล์ โดยระบุว่า กระทรวงฯ อยู่ระหว่างตรวจสอบเอาผิดฐานละเมิดและหาตัวเจ้าหน้าที่ผู้กระทำผิด ที่ผ่านมากระทรวงฯ ได้ศึกษากฎหมายและรายงานนายกรัฐมนตรี เพื่อวินิจฉัยออกคำสั่งหาผู้กระทำผิดละเมิด ซึ่งได้ออกคำสั่งไปเมื่อวันที่ 9 กุมภาพันธ์ที่ผ่านมา

สาเหตุที่เพิ่งเริ่มดำเนินการหาผู้ทำผิดความละเมิด เพราะกระทรวงฯ พยายามต่อสู้มาตลอดหลังมีคำวินิจฉัยศาลปกครองสูงสุด และกระทรวงฯ ยื่นต่อผู้ตรวจการแผ่นดิน และสภาเพื่อวินิจฉัยข้อสงสัย ให้ศาลรัฐธรรมนูญวินิจฉัยเพื่อรื้อฟื้นคดีใหม่

ส่วนการหาผู้ทำผิดทางละเมิดตาม พ.ร.บ.ความรับผิดทางละเมิดของเจ้าหน้าที่ มาตรา 10 (2) ได้บัญญัติถึงสิทธิเรียกร้องค่าสินไหมทดแทนจากเจ้าหน้าที่ตามวรรค 1 ให้มีอายุความ 2 ปีนับตั้งแต่ที่หน่วยงานของรัฐรู้การละเมิดและรู้ตัวเจ้าหน้าที่ ซึ่งหมายความว่าขณะนี้ต้องดำเนินการทั้ง 2 เรื่อง ซึ่งปัจจุบันศาลปกครองสูงสุดได้วินิจฉัยมีการละเมิดเกิดขึ้น และเป็นหน้าที่ของกระทรวงฯที่ต้องออกคำสั่งตั้งคณะกรรมการเพื่อหาเจ้าหน้าที่ผู้ที่ละเมิด

หากครบองค์ประกอบทั้ง 2 เรื่อง จึงจะนับรวมกับอายุความ 2 ปี แต่กรณีนี้ถ้าคณะกรรมการได้ตรวจสอบแล้วปรากฎว่าการละเมิดนั้นไม่มีเจ้าหน้าที่เกี่ยวข้อง เป็นหน้าที่ของกระทรวงฯ ต้องรายงานกระทรวงการคลังเพื่อวินิจฉัยอีกครั้ง หากกระทรวงการคลังวินิจฉัยว่ามีผู้รับผิด กระทรวงฯต้องรับความเห็นกระทรวงการคลังเพื่อดำเนินคดีภายใน 1 ปี

+++ ‘วิษณุ’ ชี้หาผู้รับผิดชอบได้ คดียังไม่หมดอายุความ +++

ด้านรองนายกรัฐมนตรี วิษณุ เครืองาม ระบุ กรณีโฮปเวลล์เอกชนฟ้องร้องรัฐ ศาลตัดสินให้รัฐแพ้ ต้องจ่ายค่าเสียหายค่าสินไหมทดแทน แต่ประเด็นที่เกิดขึ้นในความข้องใจว่าเหตุใดรัฐจึงไม่ดำเนินการตรวจสอบหาผู้รับผิดชอบทางฝ่ายรัฐ ขอชี้แจงว่าเรื่องอายุความ 2 ปี อีกไม่กี่วันจะครบขาดอายุความ เป็นความจริงที่ถูกต้อง แต่เรื่องขออายุความความจริงนั้นไม่ใช่ 2 ปี เป็น 1 ปีเท่านั้น

เพราะตาม พ.ร.บ.ความรับผิดทางละเมิดของเจ้าหน้าที่ พ.ศ.2539 กฎหมายหลักที่ใช้กับเรื่องนี้ พูดเรื่องอายุความ 2 มาตรา คือ มาตรา 9 อายุความ 1 ปี และมาตรา 10 อายุความ 2 ปี โดยมาตรา 9 ที่อายุความ 1 ปี บอกว่าเมื่อหน่วยงานของรัฐได้ชดใช้ค่าสินไหมทดแทนแก่ผู้เสียหายไปแล้ว ให้มีสิทธิในการเรียกร้องค่าเสียหายแก่ผู้กระทำผิด ภายในอายุ 1 ปี นับจากวันที่รัฐจ่ายค่าเสียหายนั้น แต่เรื่องนี้รัฐยังไม่เคยจ่ายค่าเสียหาย ดังนั้นรัฐยังไม่ได้เสียหาย 

ส่วนมาตรา 10 จะใช้เมื่อกรณีที่เจ้าหน้าที่รัฐทำความเสียหายหรือละเมิดแก่หน่วยงานของรัฐ หน่วยงานรัฐสามารถฟ้องเจ้าหน้าที่ได้ภายในอายุความ 2 ปี แต่เรื่องนี้ไม่ใช่เรื่องเจ้าหน้าที่ของรัฐ เช่น รัฐมนตรี ผู้ว่า ร.ฟ.ท.ทำละเมิดต่อกระทรวงคมนาคม จึงไม่ใช่กรณีของมาตรา 10 อายุความ 2 ปี จึงไม่เอามาใช้กับเรื่องนี้ ในขณะนี้

ถ้ารัฐชดใช้ค่าเสียหายแก่โฮปเวลล์ รัฐต้องไปไล่บี้กับเจ้าหน้าที่ที่ละเมิด ภายในอายุความ 1 ปี ดังนั้นตรงนี้ยังเป็นปัญหาที่จะพิจารณากันต่อไป วันนี้กระทรวงคมนาคมตั้งสอบไปพลางก่อนถูกต้องแล้ว และไม่ต้องเกรงว่าในเดือนเมษายนนี้อายุความจะขาด