วันที่ 16 กันยายน 2563 เวลา 18.30 น. ที่บริเวณหน้าหอโบราณคดีเพ็ชรบูรณ์อินทราชัย อำเภอเมืองเพชรบูรณ์ นายสันติ พร้อมพัฒน์ รัฐมนตรีช่วยว่าการกระทรวงการคลัง  เป็นประธานเปิดงานประเพณีอุ้มพระดำน้ำ ประจำปี พ.ศ. 2563 ที่กำหนดจัดขึ้นระหว่างวันที่ 15 – 20 กันยายน 2563 โดยมี นายสืบศักดิ์ เอี่ยมวิจารณ์ ผู้ว่าราชการจังหวัดเพชรบูรณ์ กล่าวรายงานวัตถุประสงค์ของการจัดงาน พร้อมด้วย ดร.เสกสรร นิยมเพ็ง นายกเทศมนตรีเมืองเพชรบูรณ์ รองผู้ว่าราชการจังหวัดเพชรบูรณ์ หัวหน้าส่วนราชการ นักท่องเที่ยว และประชาชนเข้าร่วมพิธีเปิดเป็นจำนวนมาก

โดยจากหลังพิธีเปิด นายสันติ พร้อมพัฒน์ รัฐมนตรีช่วยว่าการกระทรวงการคลัง ได้ร่วมชมขบวนรถบุษบกประดิษฐาน พระพุทธมหาธรรมราชา ขบวนการแสดงเทิดไท้องค์ราชันย์ และขบวนการแสดงศิลปะวัฒนธรรมของชาวจังหวัดเพชรบูรณ์ ที่มาแสดงย้อนอดีตถึงความเจริญรุ่งเรืองและศิลปวัฒนธรรมที่ดีงามของจังหวัดเพชรบูรณ์ เคลื่อนขบวนผ่านบริเวณพิธีเปิดงาน และไปตามถนนสายต่างๆ ในเขตเทศบาลเมืองเพชรบูรณ์ โดยมีชาวจังหวัดเพชรบูรณ์ และนักท่องเที่ยวทั้งชาวไทยและต่างประเทศ ร่วมชมขบวนอย่างเนืองแน่น โดยในวันพรุ่งนี้ 17 กันยายน 2563  เวลา 10.39 น. เป็นพิธีอัญเชิญพระพุทธมหาธรรมราชา ไปประกอบพิธีอุ้มพระดำน้ำที่ท่าน้ำวัดโบสถ์ชนะมาร

ประเพณีอุ้มพระดำน้ำเป็นตำนานที่ถูกเล่าขานมานาน เป็นประเพณีหนึ่งเดียวในโลกของจังหวัดเพชรบูรณ์ โดยมี ชาวบ้านกลุ่มหนึ่งได้ออกหาปลาในแม่น้ำป่าสัก แต่อยู่มาวันหนึ่งเกิดเหตุอัศจรรย์ขึ้น โดยกระแสน้ำในบริเวณวังมะขามแฟบ มีพรายน้ำผุดขึ้นมาทีละน้อยจนแลดูคล้ายน้ำเดือด จากนั้นกลายเป็นวังวนดูดเอาองค์พระพุทธรูปองค์หนึ่งลอยขึ้นมาเหนือน้ำ ทำให้ชาวประมงต้องลงไปอัญเชิญพระพุทธรูปขึ้นมาประดิษฐานไว้ที่วัดไตรภูมิ แต่ในปีถัดมาตรงกับวันแรม 15 ค่ำเดือน 10 วันประเพณีสารทไทย พระพุทธรูปดังกล่าวหายไป ชาวบ้านต่างพากันระงมหา สุดท้ายไปพบพระพุทธรูปกลางแม่น้ำป่าสัก บริเวณที่พบพระพุทธรูปองค์นี้ในครั้งแรกกำลังอยู่ในอาการดำผุดดำว่าย จึงได้ร่วมกันอัญเชิญขึ้นมาประดิษฐานที่วัดไตรภูมิ อีกครั้งหนึ่ง พร้อมร่วมกันถวายนามว่า "พระพุทธมหาธรรมราชา" หลังจากนั้นต่อมาในวันสารทไทย หรือวันแรม 15 ค่ำเดือน 10 เจ้าเมืองเพชรบูรณ์จะทำพิธีอัญเชิญพระพุทธมหาธรรมราชา ลงประกอบพิธีดำน้ำเป็นประจำทุกๆปี โดยเชื่อว่าจะทำให้ฝนฟ้าตกต้องตามฤดูกาล ไพร่ฟ้าประชาชนมีความสุข บ้านเมืองปราศจากจากโรคระบาดคุกคาม จนกลายมาเป็นประเพณีอุ้มพระดำน้ำอันยิ่งใหญ่ในปัจจุบัน

สำหรับการประกอบพิธีอุ้มพระดำน้ำผู้ว่าราชการจังหวัดซึ่งมีศักดิ์เทียบเท่ากับพ่อเมืองในสมัยโบราณ จะเป็นผู้อุ้มพระพุทธมหาธรรมราชาลงดำน้ำพร้อมกับเสนาบดีทั้ง 4 คือ กรมเวียง กรมวัง กรมคลัง และกรมนา โดยมีพระสงฆ์จำนวน 9 รูป สวดชัยมงคลคาถา โดยการประกอบพิธีดำน้ำในปีนี้ จะหันหน้าไปทางทิศเหนือ 3 ครั้ง และ ทิศใต้ 3 ครั้ง เพื่อขออำนาจบารมีให้พระพุทธมหาธรรมราชา ช่วยดลบันดาลให้ประชาชนอยู่เย็นเป็นสุข ฝนตกต้องตามฤดูกาล และหลังจากการประกอบพิธีอุ้มพระดำน้ำเสร็จแล้ว ก็จะมีการโยนเครื่องเส้นถวาย ซึ่งเป็นข้าวต้มมัด กระยาสารท และข้าวตอกดอกไม้ ให้กับประชาชนที่มาร่วมในพิธีเพื่อเป็นสิริมงคล

ขอบคุณภาพ จาก ประชาสัมพันธ์จังหวัดเพชรบูรณ์ / ชัยวัฒน์ ปานนิล ผู้สื่อข่าวภูมิภาค จังหวัดเพชรบูรณ์