รู้จักภาวะ "Malignant Hyperthermia" ในเคสนักธุรกิจหนุ่ม ศัลยกรรมจมูก
รู้จักภาวะ "Malignant Hyperthermia" ระหว่างดมยาสลบ ในเคสนักธุรกิจหนุ่ม ทำจมูก ช็อกไม่ฟื้น พบได้ 1 ในแสน ส่งต่อผ่านพันธุกรรม
จากกรณี "หนุ่มนักธุรกิจ" ไปทำศัลยกรรมจมูก ที่คลินิกชื่อดัง ราคา 4.8 แสนบาท ผ่าตัดเสร็จไม่รู้สึกตัว แพทย์แจ้งมีภาวะไตวายและเสี่ยงเป็นเจ้าชายนิทรา โดยครอบครัว ได้มาร้อง "สายไหมต้องรอด" เนื่องจากผ่านมากว่า 1 สัปดาห์ ยังไม่ฟื้น ค่ารักษาทะลุสูงถึง 2 ล้านบาทแล้ว สำหรับสาเหตุที่ออกมาร้องเรียน เนื่องจากทางคลินิก ยังไม่มีข้อสรุปแน่ชัด ว่าจะช่วยดูแลรับผิดชอบอย่างไร
ล่าสุด นายแพทย์สุรเวช น้ำหอม ศัลยแพทย์ตกแต่ง โรงพยาบาลรามาธิบดี โพสต์ผ่านเฟซบุ๊ก "Surawej Numhom" ระบุถึงประเด็นดังกล่าว ว่า เพิ่งได้รับสายตรงจากหมอเจ้าของไข้ บอกว่าความจริงไม่เหมือนในข่าวเลยแม้แต่นิดเดียว การผ่าตัดเสร็จเรียบร้อยดีไม่ได้มีปัญหาอะไรเลย ปัญหาที่ต้องนอนดูอาการและใส่ท่อช่วยหายใจไว้ก่อน เพราะคนไข้มีภาวะ Malignant Hyperthermia ระหว่างดมยาสลบ ซึ่งเป็นภาวะผิดปกติที่พบได้น้อยมากแต่อันตราย จึงต้องดูอาการให้แน่ใจ
ซึ่งในเคสนี้คุณหมอวิสัญญีก็แก้ไขได้จนเรียบร้อยดี และคนไข้ก็รู้ตัวดีแล้ว อีกสักพักทางแพทย์เจ้าของไข้และคลินิก คงออกมาชี้แจงความจริงทั้งหมด แต่เนื้อหาที่เพจเขียนคิดว่าน่าจะทำให้เข้าใจผิด นึกว่าเป็นการผ่าตัดที่ผิดพลาด ยังไงรอฟังข้อมูลจากทั้งสองฝ่ายก่อนจะดีกว่านะครับ
รู้จักภาวะ "Malignant Hyperthermia" ระหว่างดมยาสลบ
สมาคมศัลยแพทย์ตกแต่งแห่งประเทศไทย Th PRS เคยออกมาให้ความรู้เกี่ยวกับเรื่องนี้ โดยระบุว่า ภาวะ Malignant hyperthermia (MH) เป็นภาวะที่พบได้น้อยมากแต่มีอันตรายถึงชีวิต อัตราการเกิดอยู่ที่ 1 รายต่อการผ่าตัด 5000-100,000 ครั้ง ซึ่งสาเหตุส่วนใหญ่เกิดจากร่างกายของผู้ป่วยได้รับการกระตุ้นโดยยาสลบบางชนิด โดยเฉพาะยาสลบแบบดม และยาคลายกล้ามเนื้อที่ใช้ในการนำสลบ เช่น succinylcholine เป็นต้น
ในผู้ที่ไวต่อยากลุ่มนี้ หากได้รับยาเข้าไปจะทำให้กล้ามเนื้อทั่วร่างกายเกิดการเผาผลาญอย่างรุนแรงและควบคุมไม่ได้ จนกระทั่งร่างกายไม่สามารถนำออกซิเจนมาเลี้ยงได้เพียงพอ ขับคาร์บอนไดออกไซด์ไม่ทัน และอุณหภูมิร่างกายเสียสมดุลย์ อันจะนำไปสู่ระบบไหลเวียนล้มเหลวและเสียชึวิตหากไม่ได้รับการรักษาอย่างทันท่วงที
ผู้ที่มีความเสี่ยงต่อการไวต่อยาสลบและเกิดภาวะ MH ขึ้นนั้นส่วนใหญ่จะถ่ายทอดกันผ่านยีนเด่นในครอบครัว เช่น มีพ่อ แม่ หรือพี่น้อง ที่มีอาการอย่างเดียวกัน อย่างไรก็ดี การจะรู้ว่าเป็นผู้ที่ไวต่อยาสลบแบบ MH หรือไม่ก็มักจะเกิดขึ้นตอนที่เราได้รับยาสลบครั้งแรก หรือเมื่อมีคนในครอบครัวมีอาการขึ้นมาเสียแล้ว
ปัจจุบันยังไม่มีการตรวจคัดกรองใดสามารถทำให้ทราบล่วงหน้าได้ว่าใครเป็นผู้มีความเสี่ยงต่อการเกิด MH แต่หากในการทำผ่าตัดมีวิสัญญีแพทย์และศัลยแพทย์เฉพาะทาง ในสถานที่ที่มีมาตรฐาน การรักษาก็มักจะสามารถทำได้อย่างทันท่วงทีโดยทำการรักษาประคับประคองร่วมกับใช้ยา dantrolene sodium ฉีดเข้าเสันเลือดจึงสามารถลดอัตราการเสียชีวิตได้
สำหรับผู้ที่เคยมีภาวะ MH หรือเป็นผู้ที่มีความเสี่ยง การระงับความรู้สึกก็ยังสามารถทำได้โดยเลี่ยงไปใช้ยาสลบแบบอื่นนอกเหนือจากยาดมสลบ เช่นยาสลบชนิดฉีดเข้าเส้นเลือด รวมทั้งเลี่ยงการใช้ succinylcholine นอกจากนี้การผ่าตัดโดยใช้ยาชาเฉพาะที่ก็ปลอดภัยจากภาวะ MH เช่นกัน