ท่านเปาหายไปไหน (1) | คมชัดลึก

 ไปๆ มาๆ เรื่องกลับโอละพ่อว่าเป็นฝีมือของนายเฉียน หมิงชี หนุ่มใหญ่วัย 52 ปี ซึ่งยอมตายสังเวยความล้มเหลวของกระบวนการยุติธรรมจนทำให้ตนเองตกงาน หนำซ้ำยังถูกข้าราชการชั่วรวมหัวกันโกงเงินถึง 2 ล้านหยวน (ราว 10 ล้านบาท) เข้ากระเป๋าของข้าราชการชั่วเหล่านั้น ซึ่งยังลอยนวลอยู่จนทุกวันนี้

 ที่สำคัญก็คือ นายเฉียน ไม่สามารถย้อนเวลานำคดีนี้ไปขึ้นศาลท่านเปาบุ้นจิ้น ผู้ซึ่งยึดมั่นในหลักการว่า ไม่ว่าอำมาตย์ชั่วหรือไพร่ต่างก็ต้องใช้กฎหมายฉบับเดียวกัน ใครก่อคดีอุกฉกรรจ์มากก็ต้องประหารด้วยเครื่องประหารหัวสุนัข

 การก่อเหตุร้ายอย่างอุกอาจและมีการไตร่ตรองล่วงหน้าครั้งนี้ ยิ่งทำให้ทางการปักกิ่งปริวิตกมากขึ้นว่า ความคับแค้นใจทางสังคม ซึ่งบ่อยครั้งเกี่ยวพันกับการทุจริตของข้ารัฐการ รวมทั้งการยึดที่ทำกินอย่างไม่เป็นธรรม ตลอดจนภาวะข้าวยากหมากแพงในปัจจุบัน จะเป็นชนวนให้เกิดแฟชั่นฮิตในหมู่ลูกหลานมังกรที่หันไปใช้วิธีรุนแรงตั้งแต่การใช้ระเบิดรถยนต์และระเบิดขวดมากขึ้น

 ในเมื่อต่างเริ่มไม่เชื่อถือในกระบวนการยุติธรรม ซึ่งมีแต่ยิ่งถมทับปัญหาให้หนักหน่วงขึ้น แทนที่จะคลี่คลายปัญหาให้ตรงจุดเหมือนท่านเปาบุ้นจิ้น ซึ่งขณะนี้เหลือเพียงชื่อในละครโทรทัศน์เท่านั้น

 ผู้เชี่ยวชาญหลายคนให้ความเห็นว่า แม้จะมีการปฏิรูปกระบวนการยุติธรรมให้ทันสมัยขึ้น แต่ระบบนี้ก็ยังขาดในเรื่องของความโปร่งใส ซึ่งชาวบ้านต่างร้องเรียนกันมากว่ายังขาดหลักประกันในด้านนี้ นอกเหนือจากแก้ปัญหาไม่ตรงจุด หรือระบบการบังคับใช้กฎหมายยังไม่เพียงพอ

 นักวิชาการชาวฝรั่งเศสที่พำนักในปักกิ่ง ซึ่งเชี่ยวชาญกฎหมายจีนให้ความเห็นสิ่งที่เกิดขึ้นสวนทางกับระบบยุติธรรม ซึ่งนับวันมีแต่ทันสมัยมากขึ้น โดยขณะนี้มีคนจีนหันมาหากินกับการค้าความด้วยการยึดอาชีพเป็นทนายความมากขึ้นจาก 300 คน เมื่อ 20 ปีที่แล้ว มาเป็น 1.3 แสนคนในขณะนี้

 แต่เนื่องจากมีช่องว่างระหว่างการคาดหวังของประชาชนที่กำลังสิ้นหวังในชีวิตกับกระบวนการปฏิรูปกฎหมาย ซึ่งไม่สามารถสนองความคาดหวังเหล่านั้นได้สมใจนึกหรือรวดเร็วปานกามนิตหนุ่มได้ เหตุร้ายต่างๆ จึงเกิดขึ้นเป็นระยะๆ

 กรณีของนายเฉียน หมิงชี นับเป็นตัวอย่างอันดีของผู้ที่สิ้นหวังในระบบยุติธรรม

บุญรัตน์ อภิชาติไตรสรณ์