สหรัฐลุยกวาดล้าง'อัล-ไกดา'ที่เยเมน | คมชัดลึก

(7พ.ค.) สหรัฐเดินหน้ากวาดล้างเครือข่ายอัล-ไกดาในเยเมน ภายหลังประสบความสำเร็จในการปลิดชีพนายโอซามา บิน ลาเดน ผู้นำเครือข่ายวัย 54 ปี ในปากีสถานเมื่อวันจันทร์ที่แล้ว โดยเมื่อวันที่ 7 พฤษภาคม นสพ.นิวยอร์ก ไทม์ส รายงานว่า สหรัฐส่งโดรน หรือเครื่องบินไร้นักบิน ยิงโจมตีหมายสังหารนายอันวาร์ อัล อาวลาคี ผู้นำกลุ่มอัล-ไกดา บนคาบสมุทรอาระเบีย ใน จ.ชับวา ทางตะวันออกเฉียงใต้ของเยเมน เมื่อวันพฤหัสบดีที่ผ่านมา แต่จรวดพลาดไปโดยรถยนต์อีกคัน ส่งผลให้สมุนอัล-ไกดาระดับกลางเสียชีวิต 2 คน ขณะที่นายอัล อาวลาคีซึ่งเป็นเป้าหมายที่แท้จริง รอดหวุดหวิด 
    
 นับเป็นปฏิบัติการโจมตีผู้ต้องสงสัยก่อการร้ายในเยเมนด้วยโดรนเป็นครั้งแรกนับจากปี 2549 และเป็นส่วนหนึ่งของแผนเดินหน้ากวาดล้างสมาชิกอัล-ไกดาในคาบสมุทรอาหรับของกระทรวงกลาโหมสหรัฐ
     
 กระทรวงกลาโหมเยเมนเปิดเผยว่า ผู้เสียชีวิต 2 คน ซึ่งเป็นพี่น้องกัน ได้ชื่อว่าเป็นบุคคลอันตราย พัวพันการก่อการร้ายหลายครั้ง ส่วนการมุ่งสังหารนายอัล อาวลาคีนั้น ได้รับการอนุมัติจากรัฐบาลสหรัฐแล้วแม้ว่าบุคคลผู้นี้จะเป็นชาวอเมริกันก็ตาม เนื่องจากมีบทบาทในความพยายามวางระเบิดเครื่องบินลำหนึ่งที่เมืองดีทรอยต์ เมื่อเดือนธันวาคม 2552 และการยิงใส่ฐานทัพสหรัฐฟอร์ด ฮู้ด ในรัฐเท็กซัสเมื่อเดือนพฤศจิกายนปีเดียวกัน ทำให้มีผู้เสียชีวิตหลายสิบคน
       
 สหรัฐมองว่าหลังการตายของนายบิน ลาเดน กลุ่มอัล-ไกดา ในคาบสมุทรอาหรับจะเป็นอันตรายมากที่สุด และอาจฉวยโอกาสที่รัฐบาลเยเมนภายใต้การนำของประธานาธิบดีอาลี อับดุลเลาะห์ ซาเลห์ กำลังระส่ำระสายจากการประท้วงขับไล่ก่อเหตุร้าย คาดกันว่ากลุ่มนี้มีนักรบประมาณ 300 คน มีฐานที่มั่นในเขตภูเขาห่างไกลในพื้นที่ 4 จังหวัดของเยเมน    
       
 ส่วนการสอบสวนขยายผล ภายหลังปฏิบัติการสังหารนายบิน ลาเดน ในแหล่งกบดานซึ่งเป็นบ้านหลังใหญ่ในเมืองอับบอตตาบัด ห่างจากกรุงอิสลามาบัด ไปทางเหนือประมาณ 60 กิโลเมตรเมื่อเช้ามือวันจันทร์ที่แล้ว ทางกองกำลังปากีสถานได้ออกมาให้ข้อมูลในช่วงบั้นปลายของผู้นำเครือข่ายอัล-ไกดาด้วยภาพที่ต่างจากสหรัฐอเมริกาอย่างมาก  
       
 โดยขณะที่สำนักข่าวกรองกลาง (ซีไอเอ) ระบุว่า นายบิน ลาเดนยังติดต่อกับสมุนอัล-ไกดาตลอด 10 ปีนับจากเหตุวินาศกรรม 11 กันยายน 2544 และมีบทบาทสำคัญในการวางยุทธศาสตร์ และสั่งการให้สาวกและเครือข่ายในเยเมน และโซมาเลียก่อการโจมตีเป้าหมายตะวันตก นอกจากนี้ จากข้อมูลที่ยึดได้ระหว่างบุกสังหารนายบิน ลาเดนที่บ้านพัก ยังเผยว่าอัล-ไกดามีแผนโจมตีระบบรถไฟในสหรัฐ ในโอกาสครบรอบ 10 ปีเหตุวินาศกรรม 9/11 ด้วย
      
 แต่ปากีสถานให้ภาพนายบิน ลาเดนว่า เป็นผู้ก่อการร้ายที่ชราภาพลงไปทุกวัน ต้องซ่อนตัวอยู่ในห้องอุดอู้ ขัดสนเงินทอง และพยายามยื้อกุมอำนาจในองค์กรอัล-ไกดา      
 
 ทั้งนี้ ภรรยา 3 คนที่อยู่กับนายบิน ลาเดนในบ้านหลังดังกล่าว พร้อมกับเด็กๆ 13 คน จำนวนนี้เป็นบุตรธิดาของนายบิน ลาเดน 8 คน ปัจจุบันอยู่ในความดูแลของทางการปากีสถาน การสอบปากคำบุคคลเหล่านี้ อาจช่วยไขปริศนาว่าผู้ต้องสงสัยก่อการร้ายที่สหรัฐไล่ล่านานนับสิบปีหลบหนีการจับกุมได้อย่างไร รวมถึงจะได้ภาพที่ชัดเจนเกี่ยวกับปฏิบัติการทหารอันอุกอาจของสหรัฐ 
 
 นางอามัล อาห์เหม็ด อับดุลฟาตาห์ ภรรยาที่เกิดในเยเมนของนายบิน ลาเดน เปิดเผยว่า เธออยู่กินกับนายบิน ลาเดนมาตั้งแต่ปี 2549 และแทบไม่เคยออกจากชั้นบนของบ้าน ซึ่งมีพื้นที่กว้างขวางแต่ไม่ได้มีสิ่งอำนวยความสะดวกครบครันนัก แต่เจ้าหน้าที่ปากีสถานที่เปิดเผยผลการสอบปากคำกับนักข่าว ไม่ได้บอกว่า นายบิน ลาเดนอยู่กับภรรยาคนนี้ตลอด 5 ปีหรือไม่ และเป็นช่วง 5 ปีที่กองทัพปากีสถานระบุว่าอิทธิพลและสถานภาพทางการเงินของผู้นำอัล-ไกดาถดถอยอย่างมาก 
     
 เจ้าหน้าที่ระดับสูงของกองทัพปากีสถาน 2 คน เปิดเผยด้วยว่า ปัญหาขัดแย้งเรื่องเงินทองระหว่างนายบิน ลาเดน กับนายไอย์มาน อัล ซาวาฮีรี ผู้นำหมายเลข 2 ของอัล-ไกดา ทำให้อัล-ไกดาแตกออกเป็น 2 กลุ่มเมื่อ 5-6 ปีที่แล้ว โดยกลุ่มที่ใหญ่กว่า อยู่ภายใต้การนำของนายอัล ซาวาฮีรี พร้อมยืนยันว่าช่วงหลังๆ มานี้ นายบิน ลาเดนขัดสนเงินทองอย่างมาก
    
 กระนั้นเจ้าหน้าที่ทั้งสองไม่ได้บอกรายละเอียด หรือบอกว่า สำนักข่าวกรองปากีสถานทราบได้อย่างไรว่าสถานการณ์การเงินของนายบิน ลาเดนกำลังย่ำแย่ หรือรู้ได้อย่างไรว่าสองผู้นำสูงสุดของอัล-ไกดาแตกคอกัน   
    
 ทั้งนี้สหรัฐและปากีสถานต่างมีผลประโยชน์ในการให้ภาพชีวิตขณะหลบซ่อนตัวของนายบิน ลาเดนที่แตกต่างกัน นายบิน ลาเดนในสภาพที่อ่อนแอจะทำให้ความล้มเหลวของปากีสถาน ที่ไม่ระแคะระคายเรื่องที่ซ่อนตัวของนายบิน ลาเดน ทั้งที่อยู่ห่างจากวิทยาลัยทหารปากีสถานเพียง 1 กม. ดูน่าอับอายน้อยลง ขณะที่นายบิน ลาเดนในสภาพที่บ้าคลั่ง จะช่วยส่งเสริมปฏิบัติการบุกสังหารนายบิน ลาเดนโดยหน่วยซีลของกองทัพเรือสหรัฐ เป็นชัยชนะอันยิ่งใหญ่   
   
 ความสัมพันธ์สองประเทศย่ำแย่ลงทุกขณะจากกรณีนายบิน ลาเดน และอาจแย่ลงอีก เมื่อสหรัฐยังคงส่งเครื่องบินไร้คนขับ โจมตีผู้ต้องสงสัยก่อการร้ายต่างชาติเสียชีวิตอีก 15 คน ใน จ.วาริสถานเหนือ ติดกับอัฟกานิสถาน ที่เชื่อกันว่าเป็นแหล่งหลบภัยของอัล-ไกดาและตาลีบัน
     
 ส่วนกรณีที่อัล-ไกดาแถลงเป็นครั้งแรกผ่านเว็บไซต์ ยอมรับว่า นายบิน ลาเดนเสียชีวิตจริง และประกาศจะล้างแค้นสหรัฐนั้น แหล่งข่าวกรองตะวันตกเชื่อว่าเป็นแถลงการณ์จริงจากอัล-ไกดาเมื่อดูจากลักษณะถ้อยคำที่ใช้และเครือข่ายเว็บไซต์ที่เผยแพร่แถลงการณ์ แต่ ณ ขณะนี้ ทั้งสหรัฐและยุโรปเชื่อว่ายังไม่มีภัยคุกคามที่เป็นรูปธรรม ถึงขั้นที่จะต้องยกระดับความปลอดภัย
    
 ก่อนหน้านี้ ตำรวจสากลได้ขอให้หน่วยงานบังคับใช้กฎหมายใน 188 ประเทศ ตั้งอยู่ในความเตรียมพร้อมเพราะอาจมีการตอบโต้ล้างแค้น ขณะที่สถานทูตและผลประโยชน์สหรัฐในต่างประเทศ ต่างเสริมมาตรการรักษาความปลอดภัยตั้งแต่หลังการเสียชีวิตของผู้นำอัล-ไกดา
    
 ฝ่ายข่าวสหรัฐวิเคราะห์ว่า แถลงการณ์ของอัล-ไกดา ออกมาเพื่อยืนยันว่า อัล-ไกดาจะไม่กระทบกระเทือนหลังสูญเสียผู้นำ แต่ก็ไม่ได้เอ่ยถึงชื่อนายไอย์มาน ซาวาฮิรี ที่ถูกมองว่าจะขึ้นเป็นผู้นำหมายเลขหนึ่งแทนนายบิน ลาเดนแต่อย่างใด