บัวแก้วควรทบทวนตัวเอง | คมชัดลึก

 พร้อมๆ ไปกับเสียงกระสุนนัดแรกดังขึ้น ฝ่ายกัมพูชาได้เปิดฉากรุกทางการทูตควบคู่ไปด้วย โดยฟ้องประชาคมโลกเหมือนเช่นทุกครั้งว่า ไทยเป็นฝ่ายรุกล้ำเข้าไปในดินแดนของกัมพูชาและเป็นฝ่ายเปิดฉากยิงก่อน การสอดประสานเป็นหนึ่งเดียวกันระหว่างยุทธวิธีทางทหารและทางการทูตดังกล่าว สะท้อนว่า สมเด็จฮุน เซน นายกรัฐมนตรีกัมพูชา ได้เตรียมการล่วงหน้ามานานแล้ว โดยอาศัยจังหวะที่นายเหงียน ตัน ดุง นายกรัฐมนตรีเวียดนามเดินทางมาเยือนกัมพูชาพอดี

 อย่างไรก็ดี ประชาคมโลก รวมไปถึงคณะมนตรีความมั่นคงแห่งสหประชาชาติ และอินโดนีเซียในฐานะประธานหมุนเวียนของอาเซียน ต่างไม่ตื่นตูมไปกับกัมพูชา ส่วนหนึ่งอาจเป็นเพราะรู้ทันมากขึ้นถึงเบื้องหน้าเบื้องหลังของการปะทะครั้งนี้ ทั้งนายบัน คี มุน เลขาธิการสหประชาชาติ อาเซียน สหรัฐและหลายประเทศ ได้แต่ออกแถลงการณ์พอเป็นพิธีเท่านั้น เรียกร้องให้สองฝ่ายหยุดยิงและหันหน้ามาเจรจากัน บ่งบอกเป็นนัยว่า ให้ไทยกับกัมพูชาเปิดเจรจาแก้ไขปัญหากันเอง

 สมเด็จฮุน เซน เองก็คงอ่านเกมออก ประกอบกับไทยได้ตอบโต้ทางการทูตด้วยยุทธวิธีเหนือชั้นกว่าตามกุศโลบายที่ว่า "จับโจรต้องจับหัวหน้า ตีงูต้องตีตรงจุดตาย" ด้วยการเดินสายทำความเข้าใจกับหลายประเทศที่มีอิทธิพลต่อกัมพูชา ทั้งทางการเมือง การทหารและเศรษฐกิจ อาทิ จีน เวียดนาม สหรัฐ ออสเตรเลีย ฯลฯ สมเด็จฮุน เซน จึงได้เปลี่ยนท่าทีจากที่เคยแข็งกร้าวเป็นอ่อนลงอย่างเห็นได้ชัดว่าพร้อมเจรจาหยุดยิงโดยไม่มีเงื่อนไข

 เราเชื่อว่า สถานการณ์ตึงเครียดบริเวณตะเข็บชายแดนคงจะคลี่คลายลงภายในเร็ววัน แต่หลังจากนี้แล้ว กระทรวงการต่างประเทศควรจะต้องทบทวนและปรับบทบาทตัวเองใหม่ไม่ให้เน้นการตั้งรับมากเกินไป หนำซ้ำยังมักจะรับเกมไม่ทันอยู่บ่อยๆ กว่าจะตั้งหลักได้ก็เสียคะแนนไปหลายแต้ม ถึงแม้ว่าในที่สุดจะดึงเกมกลับมาอยู่ในมือได้ก็ตาม

 ถ้าหากกระทรวงการต่างประเทศยังคงนโยบายนี้ ซึ่งเป็นจุดอ่อนมาตลอด ศึกหนักก็คงรออยู่ข้างหน้าหลายศึกด้วยกัน โดยเฉพาะเมื่อคณะกรรมการมรดกโลกเตรียมเปิดประชุมที่กรุงปารีส ประเทศฝรั่งเศส ในเดือนหน้า เพื่อเดินหน้าขึ้นทะเบียนเขาพระวิหารเป็นมรดกโลก ขณะที่ไทยต้องการผลักดันให้เลื่อนการประชุมออกไปก่อนจนกว่าการปักปันเส้นเขตแดนจะแล้วเสร็จ