ขายได้ หรือ ขายดี
นวดไทยแผนโบราณ กาแฟโบราณ สปา ปลากะพงทอดน้ำปลา ต้มยำหัวปลา ฯลฯ หันหน้าไปทางไหนก็จะพบแต่ธุรกิจที่เหมือนๆ กันดังที่ยกตัวอย่างมา ซึ่งถือเป็นสูตรสำเร็จสำหรับคนไทยที่ต้องการทำมาค้าขาย อะไรที่เขาทำกันแล้วขายได้ก็แห่ทำตามกันไป จนท้ายที่สุดก็ต้องเจ๊งขาดทุนปิดร้าน
ทั้งหมดที่บอกมานั้นคือ รูปแบบการทำมาค้าขายของคนไทยอย่างแท้จริง หากถนนสายไหนมีคนขายกล้วยแขกได้ ก็จะมีกล้วยแขกเจ้าอื่นๆ ตามมาขายอีกเป็นสิบ ถนนสายไหนที่ขายโรตีสายไหม ก็จะมีเพิงแผงขายโรตีสายไหมตามมาอีกเช่นกัน ยุคที่ขนมโมจิจากร้านวัฒนาพรเฟื่องฟูที่นครสวรรค์ ต่อมาก็มีขนมโมจิเกิดขึ้นจนนับไม่ถ้วน บนเส้นทางสู่เมืองเพชรบุรี มีร้านขายขนมหม้อแกงแม่กิมต่างๆ นับสิบ แต่ทุกรายทุกเจ้าก็หาความแตกต่างกันไม่ได้
วิธีการดังกล่าวถือว่าเป็นการเริ่มต้นทำการค้าที่ง่าย โอกาสขาดทุนมีไม่มากนักหากดวงไม่ตกต่ำจนเกินไป แต่โอกาสที่จะร่ำรวยขึ้นมาสำหรับรายที่เกิดตามหลังเป็นไปได้น้อยมาก เพราะผู้บริโภคเมื่อรับรู้ได้ว่าไม่มีความต่างกันในตัวสินค้า ความภักดีต่อตราสินค้าก็ไม่เกิดขึ้น สะดวกที่จะแวะเวียนซื้อหาจากผู้ค้ารายใด ก็อุดหนุนไปตามความสะดวกของตัวเอง
ต่างจากการทำธุรกิจของผู้ที่ประสบความสำเร็จทั้งหลาย ซึ่งจำเป็นที่จะต้องแสวงหาจุดต่างจากบรรดาผู้ประกอบการรายอื่นๆ เพื่อสร้างจุดเด่นในการขายของตนเองขึ้นมาให้ได้ แม้ว่าจะเป็นสินค้าหรือบริการชนิดเดียวกัน แต่รายละเอียดหรือจุดเด่นของสินค้าและบริการก็จะมีเอกลักษณ์เป็นของตนเอง
สินค้าและบริการของคนไทยไม่ว่าจะเป็นเอกชนหรือราชการ ล้วนมีทางเดินของชีวิตที่เป็นรูปแบบเดียวกัน ไม่ว่าจะเป็นงานบริการด้านการท่องเที่ยว หรือการบริหารจัดการทางราชการทั่วไป ยากนักที่จะมีความโดดเด่นเป็นตัวของตัวเอง
ขบวนแห่เทียนพรรษาที่ จ.อุบลราชธานี เริ่มต้นด้วยขบวนจากเหล่ากาชาดจังหวัด ตามมาด้วยขบวนของอำเภอเมือง และขบวนจากหน่วยงานราชการและสถานศึกษาอื่นๆ พอมาถึงขบวนแห่กระทงที่ จ.เชียงใหม่ รูปแบบของขบวนการแห่ก็ไม่ได้มีความแตกต่างกัน ที่ต่างกันมีเพียงแค่กระทงกับแท่งเทียนพรรษาเท่านั้น
การทำธุรกิจหรือการดำเนินชีวิตที่ต่างไปจาคนอื่น อาจมีโอกาสที่จะล้มเหลวเกิดขึ้นได้ แต่หากมั่นใจในวิถีและแนวทางที่กระทำ โอกาสที่จะประสบความสำเร็จก้าวหน้าอย่างยั่งยืน หรือได้รับผลกำไรอย่างท่วมท้นก็มีอยู่ไม่น้อย ทั้งหมดจึงขึ้นอยู่กับการตัดสินใจของผู้ประกอบการแต่ละรายว่าจะทำธุรกิจโดยหวังผลเพียงแค่ “ขายได้” หรือจะดำเนินการเพื่อให้บรรลุผลแห่งการ "ขายดี"
ทั้งนี้มิได้หมายความว่าการเดินตามรอยผู้อื่นเป็นสิ่งที่น่ารังเกียจ เพราะอย่างน้อยคนเดินตามรอยก็ไม่ต้องไปเสี่ยงลองผิดลองถูกด้วยตนเอง แต่ต้องหาวิธีการเดินที่ต่างไปจากคนอื่น จึงจะประสบความสำเร็จที่น่าพึงพอใจ หรือมีโอกาสที่จะแซงขึ้นหน้ารายอื่นๆ ขึ้นไปได้ครับ
พัฒนเดช อาสาสรรพกิจ