
ห่านป่าอยากเป็นห่านฟ้า (2)
ว่าไปแล้ว ประธานาธิบดียาห์ยา แจมเมห์ วัย 45 ปี แห่งแกมเบีย ก็เหมือนกับผู้นำหลายคนในทวีปแอฟริกาที่ขึ้นมามีอำนาจจากการปฏิวัติรัฐประหาร ก่อนจะได้รับเลือกเป็นประธานาธิบดีในอีก 2 ปีต่อมา และขณะนี้กำลังรั้งตำแหน่งเป็นสมัยที่ 3 ในประเทศเล็กๆ ที่มีชายแดนทั้ง 3 ด
เชื่อกันว่าถ้าหากแจมเมห์ ซึ่งชอบให้ทุกคนเรียกเต็มยศว่า ฯพณฯ ประธานาธิบดีชีค ศาสตราจารย์อัลฮาจี เกเตอร์ ยาห์ยา แจมเมห์ ซึ่งเป็นการรวมทุกอาชีพไว้ในตัวแต่ผู้เดียว โดยเป็นทั้งนายแพทย์ ปัญญาชนและผู้มากด้วยวัยวุฒิ รวมทั้งตำแหน่งทรงเกียรติอื่นๆ ได้ปราบดาภิเษกขึ้นเป็นกษัตริย์จริง เขาก็จะรวบอำนาจเบ็ดเสร็จเด็ดขาดไว้ในมือแต่ผู้เดียว
"นี่เป็นการประกอบสร้างภาพลักษณ์ขึ้นมา" อับดูเลย์ ซายเน ศาสตราจารย์คณะรัฐศาสตร์แห่งมหาวิทยาลัยไมอามีในรัฐโอไฮโอ ซึ่งเชี่ยวชาญการเมืองในแกมเบียให้ความเห็น" อันที่จริงแล้วเขาไม่ใช่ปัญญาชน ไม่ใช่นายแพทย์ ไม่ใช่ศาสตราจารย์ แต่เขาก็สถาปนายศถาบรรดาศักดิ์เหล่านี้ขึ้นมาเอง"
ซายเนกล่าวด้วยว่าการปราบดาภิเษกของแจมเมห์ก็แค่ทำให้เขามีตำแหน่งใหม่ แต่ก็ไม่ช่วยให้การเมืองในแกมเบียเปลี่ยนแปลงไปแต่อย่างใด
"ว่ากันตามจริง แจมเมห์ก็วางตัวเหมือนกับเป็นกษัตริย์อยู่แล้ว เขาทำตัวเหมือนกับเป็นเจ้าของประเทศ ควบคุมสื่อมวลชน ฝ่ายค้าน ศาสนจักร และการเงินการคลังของประเทศ"
ในบรรดาประเทศแถวทะเลทรายสะฮารา มีเพียงประเทศเดียวที่ปกครองด้วยระบอบสมบูรณาญาสิทธิราชย์ก็คือสวาซีแลนด์ ทางตอนใต้ของทวีปแอฟริกา ขณะที่ผู้นำของอีกหลายประเทศต่างก็พยายามรวบอำนาจเบ็ดเสร็จเด็ดขาดไว้ในมือคล้ายๆ กัน รวมไปถึง อีดี้ อามิน อดีตประธานาธิบดีอูกันดา ในช่วงทศวรรษ 2513 ผู้สามารถสร้างเรื่องพิลึกพิลั่น เพื่อพิสูจน์ความมีอำนาจของตัวเอง แต่กลับทำให้ตัวเองเหมือนกับตัวตลกหลวงของโลกมากกว่า อย่างเช่นการบังคับให้ประชาชนเรียกตัวเองว่าฯ พณฯ ประธานาธิบดีตลอดชีวิต เป็นต้น
ขณะเดียวกัน บรรณาธิการของหนังสือพิมพ์ฝ่ายค้านแกมเบีย กล่าวว่า การผลักดันตัวเองขึ้นเป็นกษัตริย์ของแจมเมห์ไม่มีทางสัมฤทธิผลขึ้นมาได้
"เห็นชัดๆ อยู่แล้วว่าขัดกับรัฐธรรมนูญ เพราะตามรัฐธรรมนูญ ตำแหน่งประธานาธิบดีมาจากการเลือกตั้ง อำนาจยังอยู่ในมือของประชาชน" แต่นั่นก็คงไม่ทำให้แจมเมห์เปลี่ยนใจแต่อย่างใด" จริงๆ แล้ว ประธานาธิบดีเองก็ทำตัวเป็นกษัตริย์โดยพฤตินัยอยู่แล้ว เพราะได้รวบอำนาจเบ็ดเสร็จเด็ดขาดอยูในมือแต่ผู้เดียวมานานแล้ว"
ก็ต้องคอยดูว่า คนที่คิดอยากเป็นกษัตริย์โดยจิตใจไม่คิดถึงประชาชนเป็นสำคัญจะมีบุญวาสนาสูงส่งถึงปานนั้นหรือไม่
บุญรัตน์ อภิชาติไตรสรณ์



