
ความเชื่อ
เมื่อหลายปีก่อน ผมอ่านข่าวเล็กๆ ชิ้นหนึ่ง พูดถึงคนกลุ่มหนึ่งซึ่งมีความเชื่อแบบไม่ลืมหูลืมตาว่าโลกเราไม่ได้กลมเหมือนผลส้มอย่างในตำราเรียนหรือภาพถ่ายจากอวกาศ แต่กลับมีลักษณะที่แบนราบ ซึ่งเป็นความเชื่อทางสัณฐานของโลกไม่ใช่ลักษณะของโลกาภิวัตน์อย่างที่นายทอมั
“The World Is Flat: A Brief History of the Twenty-First Century” คนกลุ่มนี้ซึ่งปัจจุบันน่าจะเหลือไม่ถึง 200 คน และส่วนใหญ่เป็นชาวอเมริกัน จะเถียงอย่างหัวชนฝาหากใครไปบอกว่าโลกกลม
เราท่านอ่านข่าวนี้แล้วก็คงจะนึกขำ แต่ถ้านึกถึงตัวเราเองหากมีความเชื่อฝังใจอะไรสักอย่างแล้ว ก็คงยากเอาการที่จะทำให้เปลี่ยนแปลงความเชื่อนั้น ต่อให้มีหลักฐานมายืนยันขนาดไหนก็ตาม เขียนมาถึงตรงนี้ ก็นึกถึงทหารญี่ปุ่นที่ตกค้างอยู่บนเกาะบางเกาะในฟิลิปปินส์ ทั้งๆ ที่เวลาผ่านมาหลายสิบปี เมื่อตอนที่มีคนไปพบและพาตัวออกมานั้น แกยังไม่ยอมเชื่อว่าสงครามยุติลงแล้ว และไม่ยอมเชื่อว่าญี่ปุ่นเป็นฝ่ายแพ้สงคราม
ถ้าจะถามว่าทำไมคนกลุ่มนั้นถึงเชื่อว่าโลกแบน และทหารญี่ปุ่นหลงยุคคนนั้นถึงเชื่อว่าญี่ปุ่นเป็นฝ่ายชนะสงคราม คำตอบก็คือคนบางคนมีชีวิตอยู่ได้ด้วยความเชื่อบางอย่าง และถือความเชื่อนั้นเป็นสรณะ ถึงแม้จะเป็นความเชื่อในทางที่ผิดก็ตาม และเขาคิดว่าหากขาดความเชื่อเช่นนั้นแล้ว เขาก็ไม่มีอะไรหลงเหลืออยู่ในชีวิตอีก
ความคิดเช่นนี้เป็นเรื่องน่ากลัวเอาการ เพราะลำพังความเชื่อในทางที่ผิดก็หนักหนาสาหัสอยู่แล้ว ถ้ายิ่งมีทิฐิในทางที่ผิดเข้ามาผสมโรงด้วยก็ย่อมไปกันใหญ่ และถ้ายอมมอบกายถวายชีวิตให้แก่สิ่งผิดๆ นั้น ชาตินี้ก็คงยากที่จะหาความถูกต้องได้พบ
ที่น่าเป็นห่วงกว่านั้นก็คือ โลกเราในทุกวันนี้ ไม่ได้มีแค่คนที่เชื่อว่าโลกแบน หรือคนที่เชื่อว่าญี่ปุ่นไม่มีวันจะแพ้สงครามเท่านั้น แต่ยังมีคนที่เชื่ออะไรผิดๆ อีกมากมาย ทั้งๆ ที่เป็นความเชื่อในสิ่งที่เหลือเชื่อก็ตาม
มีบางคนเชื่อว่าความรู้จะทำให้คนมีความคิดในทางที่ถูกต้อง แต่ก็ไม่ใช่สิ่งที่เป็นจริงทั้งหมด เพราะมีคนเป็นจำนวนมากที่มีวิชาความรู้ แต่ก็ยังมีความเชื่ออย่างงมงายยิ่งกว่าคนที่ด้อยการศึกษา ดังนั้น ความรู้กับความเชื่อจึงน่าจะเป็นคนละกรณีกัน
ถ้าเช่นนั้นแล้ว อะไรจึงจะลบล้างความเชื่อในทางที่ผิดได้? ผมคิดว่าสิ่งเดียวที่จะเปิดหูเปิดตาคนที่เชื่ออะไรแบบไม่ลืมหูลืมตาได้ ก็คือความจริง เพราะความจริงเป็นสิ่งที่พิสูจน์ได้ และความจริงเป็นสิ่งที่ไม่เปลี่ยนแปลง ถ้าจะให้คนที่เชื่อว่าโลกแบนเปลี่ยนความคิดก็อาจจะต้องจับพวกเขาใส่ยานอวกาศส่งไปโคจรรอบโลก หรือจะให้ทหารญี่ปุ่นที่ตกค้างอยู่ในฟิลิปปินส์เชื่อว่าญี่ปุ่นแพ้สงคราม ก็ต้องส่งเขากลับไปประเทศญี่ปุ่น ให้เห็นภาพที่สหรัฐทิ้งระเบิดปรมาณูเมืองฮิโรชิมา และคำบอกเล่าของเพื่อนร่วมชาติ
และกับความเชื่อในเรื่องบางเรื่องที่ฝังใจคนไทยบางกลุ่มอยู่ในเวลานี้ รัฐบาลก็ต้องแสดงทั้งความจริงและความจริงใจให้ปรากฏเช่นเดียวกัน



