ข่าว

"พระพุทธฉาย"กับภาพเขียน
 ก่อนประวัติศาสตร์

"พระพุทธฉาย"กับภาพเขียน ก่อนประวัติศาสตร์

25 ส.ค. 2553

พระพุทธฉาย หรือ เงาพระพุทธเจ้า หรือรูปวาดพระพุทธเจ้า ประดิษฐานบนเพิงผาเชิงเขาปถวี (เขาลม, เขาฆาฎกบรรพต) วัดพระพุทธฉาย บ้านพระพุทธฉาย ต.หนองปลาไหล อ.เมือง จ.สระบุรี

 คือ ภาพสีแดงรางๆ ที่มองดูโครงร่างคล้ายภาพพระพุทธเจ้าประทับยืน คนทั่วไปจึงเห็นว่า เป็นเงาของพระพุทธเจ้าที่มาประทับแสดงปาฏิหาริย์ไว้ ซึ่งตามประวัติว่า ถูกพบพร้อมกับรอยพระพุทธบาทในรัชสมัยพระเจ้าทรงธรรม เมื่อราว พ.ศ.2163-2171

 ไม่ห่างกันนักที่บริเวณเชิงผา มีภาพเขียนสีแดงด้วยวัสดุธรรมชาติ ยุคก่อนประวัติศาสตร์เมื่อราว 3,000-2,000 ปีมาแล้ว เป็นรูปต่างๆ เช่น กวาง, ไก่, นก, ภาพมือคน และรูปสัญลักษณ์

 ภาพเขียนสีก่อนประวัติศาสตร์เหล่านี้ เคยเป็นส่วนหนึ่งในพิธีกรรมศักดิ์สิทธิ์เพื่อความอุดมสมบูรณ์ของคนยุคโบราณ ก่อนมีพุทธศาสนาเข้ามาข้องเกี่ยว ที่ต้องมีการเขียนภาพของสิ่งที่คนยกย่องนับถือ หรือเกี่ยวข้องกับการล่าหาเลี้ยงชีพ รวมไปถึงภาพมือหรือสัญลักษณ์อื่นที่สื่อถึงผู้เข้าร่วมพิธี เพื่อเป็นการบอกกล่าวกับผีสิ่งศักดิ์สิทธิ์เบื้องบนให้ดลบันดาลตามสิ่งที่ขอ เกี่ยวข้องกับการมาของแสงสว่างที่จะมาช่วยขจัดความมืดที่มีสิ่งไม่ดีแฝงอยู่ อีกทั้ง ยังมีความเชื่อว่าแสงยังเกี่ยวข้องกับการเติบโตของพืชพันธุ์ รวมถึงสัตว์ เช่น ไก่ด้วย

 ดังนั้น คนสมัยก่อนจึงนับถือไก่เป็นสัตว์ศักดิ์สิทธิ์ที่เกี่ยวข้องกับธรรมชาติ และมีอำนาจในการนำพาและบันดาลให้เกิดเรื่องดีร้ายได้ เราจึงพบงานศิลปะยุคดั้งเดิมเมื่อ 3,000-2,000 ปีก่อน มีการทำรูปไก่ด้วย เช่น ไก่สำริด ที่บ้านดอนตาเพชร อ.พนมทวน จ.กาญจนบุรี, ภาพเขียนสีบนเพิงผารูปไก่ ที่เขาจันทน์งาม ต.ลาดบัวขาว อ.สีคิ้ว จ.นครราชสีมา และที่เขาปลาร้า อ.ลานสัก จ.อุทัยธานี

 ภาพเขียนสียุคดั้งเดิม สะท้อนความคิดความเชื่อของคนยุคนั้น ที่ยังเกี่ยวข้องกับ "ธรรมชาติและศาสนาผี” หรือเงาพระพุทธเจ้า อาจเกิดจากการกระทำของมนุษย์ในแนวคิดทำนองเดียวกัน เมื่อยุคหลังพุทธศาสนาเข้ามา แล้วถูกสวมรับ พร้อมกับมีตำนานเล่าขานประกอบ อย่างนั้นหรือไม่?

"เรือนอินทร์ หน้าพระลาน"