แวะชมเสน่ห์เมืองแปดริ้วมรดกอาคารนีโอคลาสสิก | คมชัดลึก

เป็นอาคารทรงยุโรปชั้นเดียว ตามแบบอย่างศิลปะสมัยนีโอคลาสสิก นับว่ามีความงดงามและเป็นสถาปัตยกรรมที่ทรงคุณค่าอีกแห่งหนึ่ง อาคารแห่งนี้นับเป็นสัญลักษณ์ของการปกครองตามระบบเทศาภิบาล การวางผังเมืองอย่างเป็นระบบ ซึ่งต่อมาใช้เป็นศาลากลางจังหวัดฉะเชิงเทรา สถานนี้ยังมีพระมหากษัตริย์ไทยอย่างน้อย 3 พระองค์ เคยเสด็จฯ มาประทับ คือ พระบาทสมเด็จพระจุลจอมเกล้าเจ้าอยู่หัว พระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัวอานันทมหิดล และพระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัวภูมิพลอดุลยเดช

 หลังงานเลี้ยงส่งท้ายปีใหม่ ในช่วงเช้าวันที่ 1 มกราคม 2527 เกิดเหตุการณ์ไฟไหม้ครั้งใหญ่ที่อาคารหลังนี้ ประชาชนที่อาศัยอยู่ในละแวกใกล้เคียงรวมถึง คุณลุงสง่า ภู่อยู่ เล่าว่า ช่วยกันดับไฟ แต่ก็ไม่สามารถต้านทานเปลวเพลิงอันร้อนแรงครั้งนั้นได้ ทุกอย่างหมดสิ้นเหลือแต่เพียงปูนปั้นรูปครุฑและซุ้มประตูด้านหน้าบางส่วน

 อาคารถูกล้อมรั้วปล่อยทิ้งร้างไว้จนกระทั่งปีพ.ศ. 2535 สมเด็จพระเทพรัตนราชสุดาฯ สยามบรมราชกุมารี ได้เสด็จฯ มาทอดพระเนตรสภาพอาคารที่เกิดเพลิงไหม้ หลังจากนั้นในปี พ.ศ. 2540 อาคารหลังนี้เริ่มได้รับการบูรณะขึ้นอีกครั้ง ใช้เวลาไม่นานนักก็กลับมาสวยงามดังเดิม แต่ก็ต้องถูกทิ้งร้างไว้อีกนานถึง 7 ปี ก่อนที่สำนักงานทรัพย์สินส่วนพระมหากษัตริย์จะสามารถเจรจากับทางจังหวัด เพื่อขอใช้เป็นสำนักงาน รื้อถอนอาคารที่บดบังทัศนียภาพออกไป และปรับปรุงภูมิทัศน์จนงดงาม ผู้ที่เดินทางมาทางน้ำก็สามารถมองเห็นได้อย่างชัดเจน

 ลักษณะอาคารภายหลังการบูรณะใหม่ เป็นทรงยุโรปศิลปะนีโอคลาสสิก หลังคาทรงปั้นหยาตรงกลางมีมุขชักปีกออกทั้งสองข้าง แต่ละข้างมีมุขยื่นออก ภายในมี 3 ห้อง ได้แก่ ห้องมุขกลาง ห้องโถงยาวปีกซ้ายและขวา มีระเบียงทางเดินกว้างสามารถเดินติดต่อกันได้ตลอดตัวอาคาร อาคารนี้ได้รับรางวัลอนุรักษ์ศิลปะสถาปัตยกรรมดีเด่นประเภทอาคาร จากสมาคมสถาปนิกสยาม ในปี พ.ศ. 2548 และได้รางวัล Honourable Mentions จาก UNESCO Asia Pacific Heritage Awards for Culture Heritage Conservation ในปี พ.ศ. 2551

 คุณหทัยรัตน์ ยุภาศ หัวหน้าสำนักงานทรัพย์สินส่วนพระมหากษัตริย์ จ.ฉะเชิงเทรา ยังนำชมบริเวณใกล้เคียงซึ่งล้อมรอบไปด้วยย่านการค้าตั้งแต่อดีต ตึกแถวจำนวนมากยังคงรูปแบบดังเดิม บานเฟี้ยมไม้ยังคงทำหน้าที่ประตูบ้านเฉกแต่ก่อน อาคารพาณิชย์สูง 4 ชั้น รูปแบบแปลกแยกออกไปคงจะหายไปในไม่ช้านี้ เพื่อคงความเป็นเอกลักษณ์ของชุมชน

 เมืองแปดริ้ว ไม่มีเฉพาะความงดงามของโบสถ์วัดหลวงพ่อโสธร แต่เมืองนี้ยังแฝงไปด้วยเรื่องราวทางประวัติศาสตร์การปกครอง ย่านชุมชนการค้า วิถีชีวิตริมลำน้ำบางปะกง เหมาะสำหรับวันสบายๆ ที่ไม่รีบร้อน เช้าไปเย็นกลับได้ง่าย และไม่ไกลกรุงเทพฯ นัก

กิตตินันท์ รอดสุพรรณ [email protected]