
ตลาดไฮเทค และกลโกง
ผมเป็นคนชอบทำกับข้าวกินเอง หรืออย่างน้อยก็ชอบให้คนในครอบครัว ร่วมกันทำกับข้าวแล้วล้อมวงกินด้วยกัน ซึ่งถือเป็นแบบฉบับของคนไทยแต่ไหนแต่ไรมา ดังนั้น ตลาดสดกับผมจึงคุ้นเคยกันมานาน ผมหมายถึงตลาดสดในรูปแบบไทยๆ ที่มีแผงขายอาหารสดอาหารแห้งเรียงรายกันไป มีรูปแบบแล
ตลาดสดในรอบสามสิบปีที่ผมไปเดินซื้อหาอาหารบ่อยที่สุด คือตลาดยิ่งเจริญสะพานใหม่ ซึ่งปัจจุบันพัฒนาไปมากจนเหลือเค้าโครงตลาดสดดั้งเดิม เพียงแค่รูปร่างภายนอกเท่านั้น รองลงมาคือตลาดสด อตก. ที่แม้สินค้าจะราคาสูงกว่าตลาดทั่วไป แต่คุณภาพของสินค้าที่วางจำหน่ายก็อยู่ในระดับดี
ต่อมาในระยะหลังเมื่อผมต้องการอาหารสดมาปรุงเองที่บ้าน ผมและครอบครัวก็จะอาศัยตลาดสมัยใหม่ เช่น โลตัส หรือ แม็คโคร เป็นที่พึ่ง เพราะเดินได้สบายไร้กลิ่นและไม่ร้อนเนื่องจากติดแอร์เย็นฉ่ำสบายใจ แถมมีของให้เลือกหลากหลายตามงบประมาณในกระเป๋า ถึงกระนั้นก็ตามเมื่อต้องการของสดจริงๆ ที่ไม่ใช่ของแช่แข็งแสนชืด และต่อราคากับแม่ค้าได้ ผมก็ยังต้องหวนกลับไปหาตลาดสดอยู่เนืองๆ
เมื่อธุรกิจตลาดหรือธุรกิจของสดสำหรับปรุงอาหารแพร่หลายมากขึ้น รูปแบบของตลาดและวิธีการซื้อขายก็มีการพัฒนาหลากหลายตามไปด้วย ผู้บริหารตลาดสดยุคใหม่หลายราย คิดวิธีการสั่งซื้อทางโทรศัพท์มาให้บริการ แถมด้วยบริการจัดส่งจนถึงก้นครัวภายในเวลาที่กำหนด
วิธีการรับชำระเงินค่าสินค้าก็เป็นอีกกลยุทธ์หนึ่ง ที่ถูกนำมาเป็นเครื่องมือในการแข่งขัน การรับชำระด้วยบัตรเครดิตดูจะเป็นเรื่องปกติธรรมดาเกินไปสำหรับธุรกิจปัจจุบัน บัตรเดบิตพร้อมส่วนลดที่แสนจูงใจ ถูกนำมาเสนอให้แก่ลูกค้าอีกทางเลือกหนึ่งด้วย และเพื่อให้ทันสมัยสมกับอยู่ในยุคเทคโนโลยี จึงมีการนำเอาระบบบัตรเติมเงินมาใช้ด้วย
ในบรรดาตลาดสดสมัยใหม่มีรายใหญ่อยู่รายหนึ่ง ที่แพร่ขยายสาขาได้อย่างรวดเร็วมาก มีสินค้าประเภทอาหารสดแช่แข็งให้บริการครบทุกชนิด ทั้งอาหารสดและอาหารปรุงสำเร็จพร้อมรับประทาน ที่เพียงแค่ใช้เวลาไม่กี่นาทีในไมโครเวฟก็นำไปเสิร์ฟได้ทันที
ในขณะที่ผู้ใช้บริการตลาดสดยุคเก่ามีความหวาดระแวงว่า แม่ค้าจะคดโกงด้วยการปรับมาตรฐานของเครื่องชั่งหรือไม่ ซึ่งเป็นสิ่งที่พบเห็นกันมาตลอดชีวิต แต่ก็ยังมีผู้บริหารตลาดสดแบบดั้งเดิมหลายราย ที่หาวิธีการแก้ไขได้โดยการนำเอาตาชั่งกลางมาตั้งไว้ที่ตลาด เพื่อให้ผู้จับจ่ายใช้สอยได้ใช้ทดสอบว่าตนเองถูกเอารัดเอาเปรียบหรือไม่
แต่ตลาดสมัยใหม่ไฮเทคกลับมีวิธีการโกงที่แตกต่างกันออกไป มีลูกค้าที่ใช้วิธีการชำระเงินด้วยบัตรเติมเงินกับตลาดเฟรชมาร์ทพบว่า พนักงานเติมเงินในบัตรให้น้อยกว่าที่ลูกค้าจ่ายเงินให้ เมื่อลูกค้าทวงถามก็ยังบ่ายเบี่ยง จนท้ายที่สุดเมื่อจำนนต่อหลักฐานก็อ้างว่าเครื่องชำรุดและแก้ไขให้เท่านั้น
ถึงขั้นที่ลูกค้าแจ้งไปยังศูนย์สายด่วนที่ดูแลเขตของสาขานั้นๆ เจ้าหน้าที่ระดับสูงของเขตนั้นๆ ยังคงกระทำการในลักษณะปกป้องพนักงานของตนเอง อย่างไม่คิดที่จะกระทำการอื่นใดในลักษณะลงโทษ เพื่อไม่ให้ลูกค้าคนอื่นๆ ต้องโดนกระทำในลักษณะดังกล่าวตามมาอีก จนอาจจะทำให้ลูกค้าคิดได้ว่ากลโกงแบบนี้มีการกระทำในลักษณะกระบวนการ กล่าวคือโกงทั้งลูกค้าและโกงทั้งบริษัทของตนเองไปในคราวเดียวกันด้วย
ใครที่ใช้บริการตลาดประเภทเฟรชมาร์ทในซอยวิภาวดีรังสิต 64 และใช้วิธีการชำระเงินด้วยบัตรเติมเงินก็ต้องคอยตรวจสอบให้ถี่ถ้วนด้วย ส่วนตัวผมเองสงสัยคงจะต้องยอมย้อนกลับไปย่ำเท้าบนพื้นตลาดสดที่ชื้นแฉะ แต่พ่อค้าแม่ขายมีความจริงใจกับลูกค้า มากกว่าพนักงานในเฟรชมาร์ทสมัยใหม่ครับ
พัฒนเดช อาสาสรรพกิจ



