
เจมส์บอนด์ สายลับต่างชาติในไทย
สายลับหรือสปายที่เป็นข่าวในช่วงอาทิตย์ผ่านมา มีหลายประเด็นสะท้อนให้เห็นสถานการณ์ในภูมิภาคได้เช่นกันอยู่ๆ รัฐบาลสหรัฐอเมริกาประกาศว่าได้จับสายลับรัสเซียทั้งหมดสิบสองคนที่ได้ฝังตัวในสังคมอเมริกันเป็นเวลาสิบๆ ปี
ได้อย่างแยบยล ไม่น่าแปลกใจเลย เพื่อนบ้านของสายลับถูกจับเหล่านี้ต่างแสดงความประหลาดใจเห็นเพื่อนบ้านด้วยกันเป็นสายลับรัสเซีย เพราะไม่เคยคิดมาก่อน
นั่นแหละครับ คือตัวปัญหา ยิ่งทำตัวปกติหรือธรรมดา ทำตัวเหมือนชาวบ้านมากเท่าไร เท่ากับว่ายิ่งเลวร้ายกว่าเดิม สายลับที่เก่งต้องทำตัวเหมือนคนอื่นไม่ใช่ทำตัวฟู่ฟ่าหรือเป็นข่าว อย่างคนไทยชอบคิดกัน
สายลับสมัยนี้ไม่ได้มีไว้เพื่อขโมยความลับทางด้านวิทยาศาสตร์หรือข้อมูลทางด้านอุตสาหกรรมแบบสมัยก่อน หรือต้องใช้สุภาพสตรี อย่างเช่นมาตาฮารี เพื่อหลอกเอาข้อมูล ในปัจจุบัน ทุกคนสามารถหาข้อมูลในระดับหนึ่งได้ในแหล่งข้อมูลเปิดทั่วไป เช็กดูในกูเกิลในอินเทอร์เน็ต หาข้อมูลได้ทุกอย่าง รวดเร็ว ฟรีอีกต่างหาก
เรื่องสำคัญตอนนี้ แข่งกันมากระหว่างสายลับต่างประเทศ คือเข้าถึงความนึกคิดของผู้กำหนดนโยบายในประเทศต่างๆ ไม่ว่าจะเป็นประเทศเล็กหรือใหญ่ เป็นมหาอำนาจหรือไม่ เพราะความเข้าใจลึกๆ แบบนี้จะช่วยให้การตัดสินใจทางด้านนโยบายต่างประเทศของประเทศต่างๆ ได้อย่างดี
ยกตัวอย่าง ช่วงของรัฐบาลทักษิณ ชินวัตร ตัวแทนของบริษัทเทมาเส็กมีความรอบรู้เกี่ยวกับตัวผู้นำคนนี้ดี ทำให้ตัดสินใจร่วมลงทุนในกิจกรรมของทักษิณ ความเข้าใจและข้อมูลในการช่วยตัดสินใจในระดับนี้ ไม่ใช่ธรรมดา ที่น่าสนใจก็คือการประเมินความตื้นลึกหนาบางของผู้นำ จะทำได้ในระดับหนึ่ง เพราะปัจจัยการเมืองในไทยเปลี่ยนแปลงอยู่เสมอ
สำหรับรัสเซียขณะนี้ มีความต้องการเข้าถึงกระบวนการตัดสินใจของผู้นำและกำหนดนโยบายของอเมริกัน ในเรื่องสำคัญๆ ที่รัสเซียมีผลประโยชน์เกี่ยวข้อง ไม่ว่าจะเป็นเรื่องภาวะโลกร้อน นิวเคลียร์ ความมั่นคงในตะวันออกกลาง
คนไทยคงไม่รู้หรอกว่าประเทศไทยเป็นศูนย์กลางของหน่วยสืบราชการลับของต่างประเทศมานานแล้ว ในยุคสงครามเย็น สงครามเวียดนามและช่วงความขัดแย้งในกัมพูชา ใครๆ ก็มาเจอกันที่เมืองไทย (แถวพัฒนพงษ์ ถนนเพชรบุรี) นอกจากนั้นไทยยังมีที่ตั้งเป็นจุดยุทธศาสตร์ คืออยู่ใกล้จีนเท่าไร ใช้เป็นฐานในการดักฟังหรือหาข่าวกรองได้
สายลับพม่ามีมากที่สุดในประเทศไทยมีมากกว่าหนึ่งหมื่นคน อย่าตกใจกับจำนวนมากขนาดนี้ ส่วนใหญ่สายลับเหล่านี้เป็นกลุ่มที่เรียกว่าสลิปเปอร์ คือไม่แอ็กทีฟ (ทำงานเป็นคนช่วยในบ้านทั้งที่เป็นพลเรือนและทหาร) แต่เวลาติดต่อขอข้อมูลหรือเช็กข่าวในเวลาจำเป็น จะทำได้ทันที สายลับพม่ามีมาตั้งแต่กรุงศรีอยุธยา สาเหตุหลักที่ทำให้สยามเสียเมืองหลวงแก่พม่าคือมีข่าวกรองดี นอกจากมีไส้ศึกแล้ว
สายลับจากประเทศเพื่อนบ้านจากสิงคโปร์ กัมพูชา มาเลเซีย ลาวก็มี แต่มาในคราบของนักการทูต ซึ่งเป็นเรื่องที่ทำกันได้ นอกจากสิงคโปร์เท่านั้นที่มีจำนวนค่อนข้างมาก น่าสนใจเพราะสังคมไทยชอบนินทา และ “เล่าข่าว” ทำให้ข้อมูลเกี่ยวกับไทยสับสนมากๆ ฉะนั้นต้องใช้เวลาแยกแยะหรือกรองข่าวหลายๆ รอบกว่าจะได้ข้อมูลที่ไว้ใจได้ นั้นเป็นหน้าที่หลักของสายลับหาข่าวในไทย



