ข่าว

เหตุเกิดที่แอฟริกาใต้

เหตุเกิดที่แอฟริกาใต้

02 ก.ค. 2553

เคยสงสัยไหมครับว่าทำไมประเทศแอฟริกาใต้ที่เคยมีปัญหาการเมืองอย่างหนัก ผ่านการรบราฆ่าฟันกันเองอย่างรุนแรง และมีปัญหาทางเศรษฐกิจ-สังคมมากมาย ถึงกลายเป็นประเทศที่มีเสถียรภาพประเทศหนึ่งในทวีปแอฟริกา มีบทบาทสำคัญในภูมิภาค แถมมีศักยภาพที่จะจัดงานใหญ่ๆ อย่างการปร

 หากย้อนมองกลับไปในหน้าประวัติศาสตร์ ดินแดนแห่งนี้เป็นที่อาศัยของชนเผ่าพื้นเมืองหลายเผ่าที่มีความแตกต่างกันทั้งด้านเชื้อชาติ ภาษา วัฒนธรรม และคตินิยม แอฟริกาใต้เริ่มเป็นที่รู้จักเมื่อนักเดินเรือชาวยุโรปแสวงหาเส้นทางเดินเรือเส้นใหม่ที่จะไปอินเดียโดยไม่ต้องผ่านจักรวรรดิออตโตมัน ที่ครอบครองพื้นที่ที่เป็นตุรกี ตะวันออกกลาง และแอฟริกาเหนือ และเรียกเก็บค่าผ่านทางในราคาที่สูงมาก นอกเหนือไปจากค่าเบี้ยบ้ายรายทางและการปล้นสะดม ชาวยุโรปจึงหาทางที่จะผ่านปลายแหลมของทวีปแอฟริกาแต่ต้องประสบกับลมพายุที่รุนแรง จนกระทั่ง วาสโก ดา กามา สามารถเดินเรือผ่านแหลมกู๊ดโฮปเป็นผลสำเร็จ ทำให้กองเรือจากยุโรปข้ามมหาสมุทรอินเดียไปยังเอเชีย และฮอลแลนด์ได้ ส่งผู้คนเข้ามาตั้งถิ่นฐานในแอฟริกาใต้ในศตวรรษที่ 17 เกิดเป็นกลุ่มชนที่ผสมผสานระหว่างพวกดัตช์กับคนพื้นเมือง ซึ่งมีภาษาและวัฒนธรรมของตนเองที่เรียกว่าพวกบัวร์

 ต่อมาในศตวรรษที่ 19 อังกฤษได้เข้ายึดครองดินแดนแห่งนี้ และก่อตั้งสาธารณรัฐบัวร์ขึ้น เมื่อมีการขุดพบเหมืองเพชรและทองคำ ก็ทำให้ชาวอังกฤษพากันหลั่งไหลเข้ามามากขึ้น จนเกิดสงครามระหว่างอังกฤษกับบัวร์และชาวพื้นเมือง ซึ่งจบลงด้วยความพ่ายแพ้ของเจ้าของถิ่น ทำให้อังกฤษผนวกสาธารณรัฐบัวร์กับอาณานิคมในบริเวณใกล้เคียงเข้าเป็นสหภาพแอฟริกาใต้ เมื่อได้รับเอกราชจากอังกฤษในปี 2504 จึงมีการสถาปนาสาธารณรัฐแอฟริกาใต้ขึ้น

 สาธารณรัฐแอฟริกาใต้ในระยะแรก อยู่ในมือของคนผิวขาวซึ่งกุมอำนาจทั้งทางการเมืองการปกครองและเศรษฐกิจ ทั้งยังดำเนินนโยบายเหยียดผิว (Apartheid) และแบ่งแยกเชื้อชาติ (Racial segregation) ทำให้แอฟริกาใต้ถูกคว่ำบาตรทางเศรษฐกิจจากสหประชาชาติ จนกระทั่งผู้นำซึ่งเป็นคนผิวขาวยอมผ่อนปรนนโยบายดังกล่าว และจัดให้มีการเลือกตั้งโดยเสรีขึ้นในปี 2537 ซึ่งนายเนลสัน แมนเดลา นักต่อสู้เพื่อเสรีภาพด้วยสันติวิธี มีชัยชนะในการเลือกตั้ง

 สิ่งแรกที่ประธานาธิบดีผิวดำคนแรกของแอฟริกาใต้ทำก็คือการสร้างความสมานฉันท์ของคนในชาติ และละลายความรู้สึกแปลกแยกทั้งเรื่องสีผิว เชื้อชาติ วัฒนธรรม และคตินิยมต่างๆ แมนเดลาทำให้ทุกคนมีความรู้สึกร่วมในเรื่องความเป็นคนชาติเดียวกัน จนสีเหลืองกับสีเขียวซึ่งเคยเป็นสีที่คนผิวดำชิงชังเพราะถือว่าเป็นสีของคนผิวขาว กลายมาเป็นสีประจำชาติของคนทั้งสองสีผิว และแม้ว่าแมนเดลาจะได้รับความเจ็บช้ำและขมขื่นอย่างมากในสมัยที่แอฟริกาใต้ปกครองโดยคนขาว แต่เขาก็ไม่เคยนำความรู้สึกส่วนตัวมาแก้แค้นคนที่ทำร้ายเขาในยามที่เขามีอำนาจอย่างเต็มที่แม้แต่น้อย

 นโยบายสมานฉันท์ที่จริงใจของแมนเดลาได้ยุติปัญหาและข้อขัดแย้งที่ยืดเยื้อยาวนานลงได้ในระดับหนึ่ง แม้ว่าคนผิวขาวจะยังคงกุมเศรษฐกิจและมีอิทธิพลในทางการเมืองอยู่มาก แต่ก็ไม่กล้าที่จะแสดงอำนาจบาตรใหญ่เช่นแต่ก่อน เสถียรภาพทางการเมืองทำให้แอฟริกาใต้เป็นประเทศที่มีเศรษฐกิจมั่นคงที่สุดในทวีปแอฟริกา แม้ว่าจะยังคงมีปัญหาทางสังคมอยู่มากก็ตาม แต่การเปิดประเทศให้เป็นส่วนหนึ่งของประชาคมโลก มิใช่ประเทศที่ถูกปิดล้อมจากโลกภายนอกเช่นในอดีต ก็ทำให้ชาวแอฟริกาใต้มีพัฒนาการไปในทางที่ดีขึ้นเรื่อยๆ และแอฟริกาใต้เองก็ก้าวเข้าไปมีบทบาทในการแก้ไขปัญหาความขัดแย้งทางการเมืองของประเทศต่างๆ ในทวีปแอฟริกามากขึ้น

 การต่อสู้เพื่อเรียกร้องเสรีภาพและประชาธิปไตยด้วยขันติธรรม และอหิงสา ของเนลสัน แมนเดลา นั้น เป็นสิ่งที่น่ายกย่อง แต่การใช้ขันติธรรม และอหิงสา ในการสร้างความสมานฉันท์ และละลายความแปลกแยกขัดแย้งของแมนเดลาเมื่อตนเองมีอำนาจนั้น ผมคิดว่าเป็นสิ่งที่น่ายกย่องเหนือขึ้นไปอีกขั้นหนึ่ง

 คุณผู้อ่านล่ะครับ เห็นด้วยกับผมไหมครับ ?