ไทยยังสำคัญทางยุทธศาสตร์ต่อจีนอยู่อีกหรือ
แต่ไหนแต่ไรไท่กั๋วมีความสำคัญทางยุทธศาสตร์ต่อจีนมาโดยตลอด และเป็นประโยชน์สุดขีดต่อรัฐบาลปักกิ่งในยุคที่จีนกำลังจะเทคออฟจากการเป็นประเทศคอมมิวนิสต์หลังเขากลายเป็นมหาอำนาจอันดับสองของโลกในเวลานี้
ด้วยการการที่ไทยเป็นประตูเปิดสู่อาเซียน รวมทั้งเป็นหนึ่งในสะพานที่แข็งแกร่งทอดรับจูงจีนกุมมือเข้าสอดประสานผลประโยชน์กับชาติตะวันตกในภูมิภาคนี้ แต่ในวันนี้ที่ไทยยังดำรงสายสัมพันธ์ทางการเมืองอย่างใกล้ชิดกับสหรัฐ และเอื้อประโยชน์ให้จีนน้อยกว่าชาติเพื่อนบ้าน ขณะที่ความจำเป็นที่จีนต้องอาศัยไทยนั้นน้อยลงไป จึงเกิดคำถามว่าไทยจะกลายเป็นหนึ่งในประเทศดาดๆ ในสายตาจีนหรือไม่
ในด้านสังคมวัฒนธรรม จีนยังให้ความสำคัญต่อไทยอยู่เสมอมา เช่น การที่สมเด็จพระเทพรัตนราชสุดาฯ สยามบรมราชกุมารี ทรงเป็นผู้ที่ชาวจีนนับถืออย่างสูง ความสัมพันธ์ระหว่างชาวจีนโพ้นทะเลในไทยกับแผ่นดินใหญ่อยู่ในภาวะแนบแน่น ที่ตั้งศาลาไทยในงานเวิลด์เอ็กซ์โปเซี่ยงไฮ้เป็นตัวอย่างล่าสุดที่จีนให้เกียรติไทยอย่างสูง กรณีเหล่านี้เป็นตัวอย่างที่ชาติอื่นอิจฉาก็จริงอยู่ แต่ในส่วนของประโยชน์ใช้สอยที่ไทยจะได้จากจีนอันเกิดจากความสำคัญทางยุทธศาสตร์นั้นยังไม่ชัดเจน ส่วนหนึ่งอาจเพราะไทยคิดถึงบุญเก่ายุคเปิดสัมพันธ์กับจีนแดงเพื่อเอาชนะคอมมิวนิสต์และเวียดนามเมื่อสามสิบปีก่อนมากเกินไป โดยไม่สร้างตนเองให้มีคุณค่าชนิดที่จีนขาดไม่ได้ ขณะเดียวกันจีนก็มีทางเลือกที่มากขึ้นและไม่จำเป็นต้องรอไทย
ไทยถูกบังคับโดยภูมิรัฐศาสตร์ให้เล่นบทถ่วงดุลกับมหาอำนาจทั้งตะวันตกและตะวันออก แต่ความสัมพันธ์ที่แนบแน่นของไทยกับสหรัฐตั้งแต่ยุคสงครามเย็น ทำให้ไทยต้องอิงกับมหาอำนาจชาตินี้ตลอด ยิ่งภัยคุกคามสมัยนี้ซับซ้อนหนักขึ้นก็ยิ่งต้องพึ่งพาอเมริกันในหลายอย่างไม่น้อยกว่าสมัยภัยคุกคามตามแบบ เมื่อเป็นเช่นนี้ถึงไทยจะเอื้อประโยชน์ให้จีนได้หลายอย่าง แต่ก็ไม่อาจเอื้อได้สุดๆ เพราะยังยึดหลักถ่วงดุลอำนาจนี้อยู่ ช่องว่างนี้ถูกพม่าหรือกัมพูชาชิงเข้าถม สอดคล้องประสานได้ดีกับฝั่งจีนที่เมื่อไม่ได้ไทย ก็ต้องใช้ชาติเหล่านี้ในทางสร้างประโยชน์ทางยุทธศาสตร์ของตน โดยเฉพาะด้านการส่งกำลังบำรุงเข้าสู่ทางด้านใต้ ดังจะสังเกตได้ว่าการตัดถนน ลำเลียงพลังงาน หรือเช่าฐานทัพ ในประเทศเหล่านั้นสร้างประโยชน์ให้แก่จีนอย่างมหาศาล ทุกวันนี้จีนสามารถบายพาสไทยในเรื่องเหล่านี้ได้เลย
และก็เพราะไทยมีความสำคัญน้อยลงกระมัง จีนจึงเอื้อประโยชน์ทางทหารให้ชาติเพื่อนบ้านของไทยเป็นการตอบแทน โดยที่ไทยได้แต่ชายตามองอย่างวิตกในอาวุธลอตใหม่ๆ ที่เข้าสู่เขมรและความลึกลับบางเรื่องของพม่า อย่างไรก็ตาม บทความนี้ไม่ต้องการให้ไทยเอื้อประโยชน์แก่จีนมากจนเกินงาม แต่อยากให้มีการคิดหาทางออกใหม่ๆ ในการรังสรรค์ตนเองให้กลายเป็นสิ่งจำเป็นทางยุทธศาสตร์ของทุกมหาอำนาจที่เราต้องเกาะเกี่ยวด้วย