"บ้านศาลาเกวียน" ที่แลกเปลี่ยนสินค้ายุคอยุธยา | คมชัดลึก

  บ้านศาลาเกวียน ต.บ้านเกาะ อ.พระนครศรีอยุธยา จ.พระนครศรีอยุธยา อยู่นอกเกาะอยุธยาไปทางทิศเหนือ เป็นพื้นที่ใกล้แม่น้ำป่าสักและแม่น้ำลพบุรี เป็นท้องถิ่นที่ที่มีเอกสารเก่ายุคปลายอยุธยา ราวหลังรัชกาลพระเจ้าอุทุมพรบอกเล่าถึงความเป็นชุมทางค้าขายของท้องถิ่นบ้านเมืองต่างๆ ภายในดินแดนทั้งใกล้และไกล มาแลกเปลี่ยนซื้อขายสินค้าพื้นเมืองไปมา ว่า

 “อนึ่งที่บ้านศาลาเกวียนนั้นมีศาลาใหญ่ห้าห้องสองหลังสำหรับเกวียนเมืองนครราชสีหมา แล เมืองพระตะบองมาจอดที่ศาลานั้น ในระดูเดือนสามเดือนสี่ ต่างแลเกวียนเมืองนครราชสีหมาบันทุกสินค้าต่างๆ คือน้ำรักขี้ผึ้งปีกนก ผ้าตรางผ้าสายบัวสี่คืบน่าเกบทอง แลผ้าตาบัวปอกตาเลดงา แลหนังเนื้อ เอนเนื้อ เนื้อแผ่น ครั่ง ไหม กำยาน ดีบุก หน่องาขอป่าต่างๆ เกวียนเมืองพระตะบองพวกเขมรบันทุกลูกเร่วกระวานไหมกำยาน ครั่งดิบุกหน่องาแลผ้าปูมแพรญวนทองพราย พลอยแดง แลสินค้าต่างๆ ตามอย่างเมืองเขมร พวกโคราชแลพวกเขมรเอาสินค้ามาขายที่ศาลาเกวียน ถ้ามามากศาลาไม่พออยู่ต้องปลูกกระท่อมอยู่ตามแถบนั้น ศาลานั้นเปนของเรี่ยไร พวกลูกค้าเกวียนแลลูกค้ารับรวมกันทำขึ้นแลซร้อมแซรมต่อๆ มา ในระดูลูกค้าต่างแลเกวียนมานั้น ชาวบ้านแถบนั้นทำฃองกินต่างๆ ออกนั่งร้านขายเป็นตลาดคราวหนึ่ง” (การสะกดตามต้นฉบับเดิมจาก คำให้การของขุนหลวงวัดประดู่ทรงธรรม จัดพิมพ์โดยกรมศิลปากร) บันทึกข้างต้นแสดงบรรยากาศการค้าของชาวบ้านท้องถิ่นที่คึกคัก เป็นชุมทางแลกเปลี่ยนทั้งในอยุธยา เมืองใกล้เคียง ไปไกลถึงราชสีมา และพระตะบอง จะเห็นว่าชุมชนนี้ได้ชื่อมาจากการเป็นท่าจอดพักแลกเปลี่ยนสินค้าของพ่อค้าเกวียนแต่อดีต จากภาษาปากเรียกขานมาเป็นชื่อบ้านจนปัจจุบัน

 ประวัติศาสตร์ชาวบ้าน ก็คือรากประวัติศาสตร์สังคม ของบ้านเมืองใหญ่นั่นเอง!

"เรือนอินทร์ หน้าพระลาน"