ข่าว

มอง (คนละมุม) ไฟใต้

มอง (คนละมุม) ไฟใต้

11 ม.ค. 2553

วิถียุติธรรมจะทิ้งเรื่องไฟใต้ไปเสียเลยไม่ได้ ทั้งๆ ที่ความจริงแล้วคอลัมน์นี้เกิดขึ้นเพราะผมไปป้วนเปี้ยนทำงานอยู่ในจังหวัดชายแดนภาคใต้เมื่อหลายปีมาแล้ว และขณะนี้ก็ยังคงมีกิจกรรมเรื่องนี้อยู่อย่างสม่ำเสมอ แต่วิธีการและเนื้อหาอาจเปลี่ยนแปลงไปบ้างตามกาลเวลาแ

 ปัญหาเรื่องเอกภาพทางความคิดในการแก้ไขปัญหายังคงเป็นประเด็นท้าทายอยู่เสมอ และเมื่อมีประสบการณ์มากขึ้นก็มองเห็นว่า การแก้ไขปัญหาไฟใต้นั้นเป็นปัญหาที่มีความซับซ้อนไม่น้อยเลย ปมในการแก้ไขปัญหาจึงน่าจะเป็นการชิงไหวพริบในเชิงกลยุทธ์มากกว่าการทำภารกิจประจำวัน ซึ่งหยิบอะไรขึ้นมาทำก็สามารถทำให้เสร็จได้เป็นชิ้นๆ ไป

 ผมหยิบปัญหาจังหวัดชายแดนภาคใต้ขึ้นมาพูดอีกหลายครั้ง จนบางคนอาจจะรู้สึกเบื่อหรือเกิดอาการล้าไม่อยากคิดต่อ หรือไม่อยากจะนำเรื่องนี้มารบกวนจิตใจก็เป็นได้ เพราะหลายคนมีการรับรู้หรือได้รับผลกระทบจากปัญหาแตกต่างกันไปเป็นจำนวนมาก และด้วยสาเหตุนี้เช่นกันที่ส่งผลให้การรับรู้ต่อปัญหาจังหวัดชายแดนภาคใต้เป็นไปด้วยความลึกซึ้งและแตกต่างหลากหลายอย่างมาก สมกับที่จั่วหัวไว้ว่า มองคนละมุม นั่นแหละ

 การมองปัญหากันคนละมุมจึงส่งผลให้การแก้ไขปัญหาที่ต้องใช้ยุทธศาสตร์ในการทำงานได้รับผลกระทบอย่างจัง ด้วยงานยุทธศาสตร์ต้องการการบริหารจัดการที่มีประสิทธิภาพสูงประกอบกับการมีทิศทางในการทำงานที่ต้องกลั่นกรองและปรับปรุงเพื่อให้สอดคล้องกับยุทธศาสตร์ที่ต้องเปลี่ยนแปลงอยู่เสมอ เพื่อให้ทันท่วงทีต่อการเปลี่ยนแปลงที่มีอยู่ในพื้นที่ตลอดเวลา

 ถ้าถามว่า ทำไมต้องมองกันคนละมุม การหาคำตอบอาจต้องเหลียวมองดูสังคมไทยให้รอบเสียก่อนจะพบว่าอยู่ในบรรยากาศของอาการสุดขั้วสุดโต่งกันไปคนละข้างมาโดยตลอด ไม่ได้เพิ่งจะเกิดขึ้นในช่วงของสงครามสีเสื้อยืดและโทรทัศน์ดาวเทียมแต่อย่างใด โชคดีในบางครั้งบางเวลาก็เพราะเก็บกดไว้เท่านั้น เมื่อปะทุขึ้นมาก็เป็นไฟใต้อย่างที่เป็นนี่แหละ

 สาเหตุที่สำคัญของการมองคนละมุมอีกประเด็น คงเป็นเพราะการคิดแบบแยกส่วนและคิดแบบเหมารวมคือเคยคิดหรือเคยได้ยินกันมาอย่างไรก็ยังคงคิดอยู่เช่นนั้นไม่เปลี่ยนแปลง คงเป็นเพราะไม่มีหรือไม่สนใจข้อมูลหรือเรื่องราวที่เกิดขึ้นอยู่ตลอดเวลา เช่น เคยคิดว่าคนที่คิดจะก่อการร้ายหรือใช้วิธีการที่ผิดกฎหมายเพื่อแสดงความต้องการของตัวเองจะต้องมีเหตุผลและแรงจูงใจอย่างนั้นอย่างนี้เหมือนกับที่เคยมีประสบการณ์กันตั้งแต่ 20 ปีที่แล้วไม่เปลี่ยนแปลง และถ้าใครมีอาชีพหรือมีความรู้อย่างไรก็จะคิดและผลิตซ้ำความรู้เรื่องนั้นอยู่เสมอทำให้วิธีคิดและวิธีการทำงานไม่เคยเปลี่ยนแปลง

 นอกจากนั้นความรู้สึกของชาวบ้านบางส่วนที่ขาดความเชื่อมั่นและไม่ไว้วางใจเจ้าหน้าที่ของรัฐ ซึ่งมีสาเหตุหรือที่มาที่ไปหลายประการ ได้ส่งผลให้คนเหล่านั้นมีมุมมองของความไม่พอใจหรือความขัดแย้งที่ขยายผลไปสู่ความไม่พอใจและไม่สนับสนุนแนวทางการแก้ไขปัญหาที่ดำเนินการอยู่ในพื้นที่ หรืออย่างดีที่สุดก็คือการวางตัวเฉยไม่แสดงความคิดเห็นและไม่สนับสนุน

 การมองคนละมุมเช่นนี้ หากปล่อยให้เกิดขึ้นอย่างต่อเนื่องและเนิ่นนานออกไปต้องถือว่าไม่เกิดผลดีกับแนวทางแก้ไขปัญหาโดยรวมทั่วไป โดยเฉพาะแนวทางการใช้สันติวิธีและการเมืองนำการทหารที่กล่าวอ้างกันอยู่ทุกวันเพราะพื้นฐานความสำเร็จของวิธีการแก้ไขปัญหาดังกล่าวก็คือการสร้างความเชื่อมั่นและความมั่นใจในอำนาจรัฐนั่นเอง

 ลดบรรยากาศของการเผชิญหน้า สร้างโอกาสของการยอมรับความเป็นจริงที่เกิดขึ้นอย่างจริงใจและตรงไปตรงมา สันติสุขย่อมเกิดขึ้นโดยวิถียุติธรรม