ระวัง พวก โหนกระแส คุณกำลังเล่นกับไฟ | คมชัดลึก

เอส. สแต็ก ศึกษางานวิจัย 42 ชิ้นว่าด้วยบทบาทของสื่อกับการฆ่าตัวตายเลียนแบบพบว่า ข่าวการฆ่าตัวตายของดาราภาพยนต์หรือนักการเมืองคนดังมีผลเพิ่มอัตราฆ่าตัวตายในระยะนั้นเพิ่มขึ้น 14.3 เท่าตัว ความโด่งดังของนวนิยายหรือละครที่ตัวเอกฆ่าตัวตายก่อพฤติกรรมเลียนแบบ 4.03 เท่าตัว

 

มีการพูดถึงว่าการแพร่ข่าวฆ่าตัวตายก่อให้เกิดพฤติกรรมเลียนแบบมาตั้งแต่ปีค.ศ.1774  นวนิยายของเกอเธ่เรื่อง The sorrows of young man Werther ซึ่งเขียนอย่างซาบซื้งตรึงใจในรักที่ไม่สมปรารถนาจนพระเอกฆ่าตัวตาย ต้องถูกห้ามขาย (ไม่เป็นประชาธิปไตย 555）ในยุโรปหลายประเทศ เพราะพบว่าเกิดพฤติกรรมเลียนแบบฆ่าตัวตายเป็นจำนวนมากในอิตาลี ไลป์ซิกและโคเปนเฮเกน

เอส. สแต็ก ศึกษางานวิจัย 42 ชิ้นว่าด้วยบทบาทของสื่อกับการฆ่าตัวตายเลียนแบบพบว่า ข่าวการฆ่าตัวตายของดาราภาพยนต์หรือนักการเมืองคนดังมีผลเพิ่มอัตราฆ่าตัวตายในระยะนั้นเพิ่มขึ้น 14.3 เท่าตัว ความโด่งดังของนวนิยายหรือละครที่ตัวเอกฆ่าตัวตายก่อพฤติกรรมเลียนแบบ 4.03 เท่าตัว

 

มีการพูดถึงว่าการแพร่ข่าวฆ่าตัวตายก่อให้เกิดพฤติกรรมเลียนแบบมาตั้งแต่ปีค.ศ.1774  นวนิยายของเกอเธ่เรื่อง The sorrows of young man Werther ซึ่งเขียนอย่างซาบซื้งตรึงใจในรักที่ไม่สมปรารถนาจนพระเอกฆ่าตัวตาย ต้องถูกห้ามขาย (ไม่เป็นประชาธิปไตย 555）ในยุโรปหลายประเทศ เพราะพบว่าเกิดพฤติกรรมเลียนแบบฆ่าตัวตายเป็นจำนวนมากในอิตาลี ไลป์ซิกและโคเปนเฮเกน

 

ในสหรัฐอเมริกามีหนังสือเล่มดังอีกเล่มหนึ่ง (ขอปกปิดชื่อ) เป็นหนังสือว่าด้วยวิธีฆ่าตัวตายสำหรับผู้ป่วยระยะท้าย เมื่อหนังสือเล่มนั้นวางตลาด ปรากฏว่าเมืองนิวยอร์กเมืองเดียวมีการฆ่าตัวตายด้วยวิธีที่หนังสือเล่มนี้เสนอแนะ 31.3%  ที่น่าตกใจกว่านั้นก็คือ ในจำนวนผู้ฆ่าตัวตายเหล่านี้พบว่า 27% มีหนังสือเล่มนี้อยู่ในครอบครองของคนตายเหล่านั้น

 

สื่อมีผลอย่างไรที่กระตุ้นเร้าการฆ่าตัวเลียนแบบ？เป็นเพราะการตีข่าวถึงความคับแค้น จดหมายอำลา คำต่อว่ากล่าวโทษ รวมไปถึงวิธีการและฉากการฆ่าตัวตายของคนผู้นั้น มันอาจไปซ้ำกับความรู้สึกของคนที่กำลังตกระกำลำบาก เจ็บป่วย ตกงาน อกหัก หรือถูกลบหลู่ดูแคลน ซึ่งเดิมไม่ถึงกับคิดจะฆ่าตัวตาย แต่ประโคนข่าวที่ลงรายละเอียดมากๆเหล่านี้ อาจกลายเป็นเสมือน "การชี้ทางออก" ให้กับบุคคลดังกล่าว  และในเมื่อการตายของคนๆนั้นกลายเป็นเรื่องดัง ราวกับวีรบุรุษ  ก็อาจทำให้คนที่ยากลำบากอยู่ คิดหาทางออกเพื่อได้เป็นคนดังอย่างเดียวกัน

 

บอกตรงๆว่า สถานการณ์โควิด-19 รัฐบาลนี้ดำเนินการได้ดีมาก ด้วยเอกลักษณ์ที่เด่นชัดของนายกฯลุงตู่  ที่ไม่โกงไม่กินแถมเปิดใจรับฟังความคิดเห็น โดยเลือกฟังความเห็นจากอาจารย์แพทย์อาวุโส แล้วนำไปพิจารณาปฏิบัติ  ขณะเดียวกันก็พร้อมใช้การเผด็จอำนาจได้ในยามจำเป็น แต่ยังคงความนุ่มนวลน่านับถือ  ผลงานจึงมีให้เห็นไปทั่วโลก  นั่นทำให้คนบางฝ่ายที่ค้านจนไม่มีอะไรจะค้านแล้ว ก็หันไปโหนกระแส กระทั่งสร้างกระแสฆ่าตัวตายขึ้นมา

 

แน่นอนว่าเรื่องฆ่าตัวตายของผู้ตายเป็นเรื่องน่าเสียใจ  แต่ผมขอเตือนว่า การสร้างกระแสฆ่าตัวตาย และโหนประโคมให้มันใหญ่โตขึ้น พวกคุณกำลังเล่นกับไฟ  เห็นตัวอย่างคนมือบอนไปจุดไฟเผาป่าเล่นที่เชียงใหม่บ้างไหน  พอไฟมันลุกเข้าจริงๆก็ลามไปทั่วทั้งเขาจนคุมสถานการณ์ไม่อยู  ฉันใดก็ฉันนั้น   และใครที่สร้างกระแส คุณจะรู้ได้อย่างไรว่า คนต่อไปที่ฆ่าตัวตายจะไม่ใช่ญาติพี่น้อง ลูกหลานของคุณ  เพราะกฎแห่งกรรมนั้น มีจริง!! ...ขอเตือนให้หยุด

 

ผศ.นพ.บรรจบ ชุณหสวัสดิกุล

คณบดีวิทยาลัยการแพทย์บูรณาการ

มหาวิทยาลัยธุรกิจบัณฑิตย์