ชาติ... | คมชัดลึก

 ชาติ หมายถึง กลุ่มคนที่มีความรู้สึกเป็นปึกแผ่น และมีความจงรักภักดีร่วมกัน อันเกิดมาจากความรู้สึกว่าพวกตนมีลักษณะบางอย่างที่คล้ายกันหรือเหมือนกัน เช่นว่า เกิดมาในภูมิภาคหรือแผ่นดินเดียวกัน มีประวัติศาสตร์ความเป็นมา มีเชื้อชาติ มีภาษาและวัฒนธรรมอย่างเดียวกัน เป็นต้น

 ปัจจุบันคำว่า ชาติ มีความหมายตรงกันกับคำว่ารัฐ เป็น “เนชั่น - สเตท” หรือว่า รัฐชาติ

 รัฐชาติสมัยใหม่มีประชาชนเป็นพลเมืองของรัฐ ที่มีอุดมคติเดียวกันคือ ยึดมั่นในอธิปไตยและเอกราชของประเทศ มีการปกครองตนเอง มีการเสริมสร้างความยุติธรรมและความเจริญต่างๆ ขึ้น

 แต่ก็จะต้องคำนึงถึงความสามัคคีเป็นน้ำหนึ่งใจเดียวกัน เพื่อความมั่นคงปลอดภัยของประเทศด้วย

 ตามประวัติศาสตร์แล้ว คำว่า ชาติ รัฐ หรือประเทศ เพิ่งจะเกิดขึ้นในยุโรปเมื่อ 200 กว่าปีมานี้เอง ต่อมาถึงได้แพร่ขยายออกไปยังเอเซีย แอฟริกา จนเกิดเป็นขบวนการชาตินิยมขึ้นในกลุ่มประเทศต่างๆ ที่ตกเป็นอาณานิคมของมหาอำนาจตะวันตก

 ความคิดเรื่องชาติเป็นที่ยอมรับกันทั่วไป ชาติเป็นหน่วยการเมืองที่สามารถเรียกร้องความจงรักภักดีและความเสียสละจากบุคคลได้มากที่สุด ดังนั้นจึงเป็นเรื่องที่ควรต้องระวังด้วย เพราะคำว่าชาติเอาจริงเข้าแล้วมักจะเป็นเรื่องของความรู้สึกและอารมณ์เป็นส่วนใหญ่

 การหาหลักเกณฑ์ตายตัวที่จะกำหนดความเป็นชาติก็มักจะทำได้ยากลำบาก และมักจะมีเรื่องถกเถียงกันอยู่เสมอว่าจะถือหลักเกณฑ์อะไรแน่มาเป็นเครื่องกำหนดของความเป็นชาติแต่ละชาติ

 เพราะความเป็นชาติก็ไม่ได้ขึ้นอยู่กับเชื้อชาติ ภาษา ศาสนา และวัฒนธรรมประเพณีเสมอไป

 หลายชาติในปัจจุบันทั้งที่ประกอบด้วยคนที่นับถือศาสนาและมีภาษาพูดต่างกัน แต่ก็สามารถอยู่รวมเป็นชาติเดียวกันได้โดยมั่นคงสงบสุข ในขณะที่ตรงกันข้ามคนในชาติที่มีทั้งเชื้อชาติ ศาสนา หรือมีภาษาพูดเดียวกันแท้ๆ กลับมีแต่ความวุ่นวายแตกแยกจนถึงขั้นอาจจะถือตนว่าเป็นคนละชาติกันก็ได้

 ผมอ่านแล้วก็ได้แต่ซึม นึกถึงบางชาติครับ

 ในหนังสือสารานุกรมไทยยังได้กล่าวเอาไว้ด้วยว่า ในทางวิชาการแล้วถือว่าชาติเป็นเรื่องของความ จงรักภักดี ผลประโยชน์ เจตจำนง และความสำนึกอื่นๆ ที่คนรู้สึกว่ามีอยู่ร่วมกัน ความรู้สึกในเรื่องชาติถึงได้เกิดขึ้นมา

 ประเทศที่มักจะประสบปัญหาในเรื่องของความเป็นชาติส่วนใหญ่แล้วมักเป็นประเทศที่เกิดใหม่ ก็เพราะคำว่าชาติยังมีลักษณะเลือนรางอยู่อย่างเอาแน่ไม่ได้

 ข้อนี้ก็ทำให้นึกถึงชาติเก่าแก่ชาติหนึ่ง ซึ่งมีคนเป็นจำนวนไม่น้อยยังหาชาติ (ของตน) ไม่เจอเลยครับ