ข่าว

หัวโขนในโลกของตำรวจ

หัวโขนในโลกของตำรวจ

28 ต.ค. 2552

“ปรบมือให้กำลังใจท่านรองผู้บังคับการหน่อยครับ” สิ้นเสียงเชิญชวนของอาจารย์ทางอาชญาวิทยา นักศึกษาที่นั่งฟังเสวนาทางวิชาการในวันนั้นต่างพากันปรบมือ โดยมีความหมายเชิงให้กำลังใจแก่รองผู้บังคับการ ให้มุ่งมั่น ต่อสู้ทำงานเพื่อพิทักษ์สันติให้บังเกิดขึ้นแก่ประชาช

 ในวันนั้นนายตำรวจใหญ่ขึ้นเวทีเสวนาเล่าเรื่องราวการทำงานในโลกอาชญากรรม การทำงานที่เต็มไปด้วยความเสี่ยงในรูปแบบต่างๆ บทสรุปลงท้ายของรางวัลจากการทำงานมิใช่ความก้าวหน้าในอาชีพ รองผู้บังคับการตำรวจเผลอระบายความรู้สึกบนเวทีว่า “ทำไปทำมาแทนที่จะได้ดี ก้าวหน้าในอาชีพ กลับกลายเป็นตัน ผมเป็นรองผู้การฯ มาจนคนที่เขามาทีหลังผมขึ้นไปเป็นผู้การฯ กันหมดแล้ว ผมก็ยังเป็นรองผู้การฯ เหมือนเดิม”

 “หัวโขน” คนนอกวงการอาจจะมองว่ายศฐาบรรดาศักดิ์คือหัวโขน ยึดติดมากก็ทุกข์มาก การให้คำอธิบายเมื่อต้องตกอยู่ภายใต้ระบบที่ไม่มีคุณธรรมในการประเมินผลงาน (Merit System) อาจช่วยลดความท้อแท้ ขาดขวัญและกำลังใจในการทำงาน

 แต่หากพิจารณาอย่างลึกซึ้งนั้น หัวโขนมีพลังอย่างมากในการกำกับทิศทางและความผาสุกที่จะเกิดขึ้นในสังคม

 ปรากฏการณ์ที่เกิดขึ้นอย่างชัดเจนตามมาคือ อาชญากรรมและการแพร่ระบาดของยาเสพติดที่เปลี่ยนแปลงไปตามความจริงจัง ความมุ่งมั่นในการทำงานของผู้นำตำรวจผู้สวมหัวโขนในแต่ละท้องที่

 เมื่อหัวโขนถูกสวมลงบนศีรษะของผู้ที่มีสำนึกที่ดีในการทำงาน มุ่งหวังอย่างจริงจังในการพิทักษ์สันติราษฎร์ การป้องกันและปราบปรามอาชญากรรมในพื้นที่จะปรากฏเป็นรูปธรรมอย่างชัดเจน เป็นที่กล่าวขานของประชาชนในชุมชน แม้กระทั่งในแวดวงของผู้กระทำผิดกฎหมายก็ยังกล่าวขาน

 วาทกรรมที่นิยมที่ถูกนำมาใช้บ่อยๆ คือ “ยุคนี้มันเอาจริง” สะท้อนให้เห็นว่าความจริงจังในการป้องกันและปราบปรามการกระทำผิดนั้นเกิดขึ้นเป็นยุคๆ

 ในทางตรงข้าม หากหัวโขนถูกสวมลงบนผู้นำที่ทำงานแบบพอผ่าน ประวัติการทำงานมีเพียงประสิทธิภาพในการดูแลนาย ไม่ใส่ใจทุกข์สุขและการทำงานของประชาชนและผู้ใต้บังคับบัญชา ผลกระทบที่เกิดขึ้นมิใช่เพียงความหวั่นไหว ท้อแท้ต่อการปฏิบัติงานของผู้ใต้บังคับบัญชาเท่านั้น หากแต่ส่งผลกระทบอย่างมากและชัดเจนต่อการแพร่ระบาดของการกระทำผิดกฎหมาย สร้างความเดือดร้อน ก่อความไม่สงบสุขทั่วทั้งสังคม

 การพิจารณาเฉพาะระบบอาวุโสโดยคำนึงถึงเฉพาะรุ่นพี่ต้องบังคับบัญชารุ่นน้องเพียงอย่างเดียวนั้น มิใช่ระบบที่ดี เพราะรุ่นพี่ที่ไร้ฝีมือ ไร้ประสิทธิภาพในการทำงาน ขาดการทำงานที่มุ่งมั่นจริงจังก็มีไม่น้อยในโลกของตำรวจ ดังนั้น ระบบสัดส่วนที่ให้น้ำหนักของระบบอาวุโสผสมผสานกับสัดส่วนของฝีมือในการทำงานก็เป็นระบบที่ควรยึดถือเป็นธรรมเนียมปฏิบัติที่จริงจัง

 ฝีมือในการทำงานในโลกของตำรวจมิควรมีความหมายอยู่เพียงแค่การดูแลนายเท่านั้น หากแต่ฝีมือในการทำงานจำเป็นต้องมุ่งเน้นที่งานตำรวจ งานพิทักษ์สันติราษฎร์ ที่มุ่งมั่นในการบำบัดทุกข์ บำรุงสุขของประชาชน 

 คำพูดที่น่าประทับใจของนายตำรวจมือปราบที่พูดขึ้นในระหว่างวางแผนจับกุมกลุ่มผู้กระทำผิดกลุ่มหนึ่งที่ว่า “แค่เห็นมันนั่งหงอย อยู่ในห้องขัง เราก็มีความสุขแล้ว” เป็นตัวอย่างหนึ่งของการมีสำนึกที่ดีของผู้นำที่สมควรอย่างยิ่งที่จะได้รับการส่งเสริม สนับสนุนให้สวมหัวโขน

ผศ.ดร.ปนัดดา ชำนาญสุข  [email protected]