ปัญหาของแผ่นดิน
การประชุมสุดยอดของผู้นำอาเซียนและประเทศคู่เจรจาจบสิ้นลงแล้วอย่างสมบูรณ์ แม้จะไม่ราบรื่นเท่าไร เพราะผู้นำอย่างน้อย 4 ชาติ ไม่ได้เข้าร่วมพิธีเปิดและสนทนาเรื่องต่างๆ ตั้งแต่ต้น เมื่อเหตุการณ์ทุกอย่างผ่านไปด้วยดี ถือว่าเป็นความสำเร็จของประเทศ ในการจัดการให้ทุ
ผลของการประชุมจะเป็นที่น่าพอใจหรือไม่ ขึ้นอยู่กับข้อตกลงและผลประโยชน์ที่แต่ละชาติจะได้รับ นายกฯ อภิสิทธิ์ ในฐานะส่วนตัวคงประเมินได้ว่าเป็นความสำเร็จอย่างสูง เพราะเป็นเวทีสำคัญ พิสูจน์การเป็นผู้นำของประเทศและในฐานะเจ้าภาพ ทั้งยังจะมีโอกาสได้สร้างความโดดเด่นเมื่อต้องเข้าประชุมระหว่างอาเซียนและสหรัฐ พร้อมกับการประชุมกลุ่มเอเปคในสิงคโปร์อีกไม่นานจากนี้
อย่างไรก็ตาม ความสำเร็จในการจัดประชุมอาเซียนคงไม่ถือว่าเป็นผลงานชัดเจน เพราะนายกฯ อภิสิทธิ์ได้เผชิญความท้าทายครั้งสำคัญ และต้องถูกพิสูจน์ในฐานะผู้นำประเทศ กับนายกรัฐมนตรี สมเด็จฮุนเซน ผู้นำกัมพูชา ซึ่งมีข้อพิพาทกับประเทศไทยซึ่งอาจนำไปสู่วิกฤติด้านความสัมพันธ์ระหว่าง 2 ประเทศ เกี่ยวโยงกับกรณีปราสาทพระวิหาร การแบ่งทรัพยากรในทะเล การตีเส้นเขตแดน การให้ปราสาทพระวิหารเป็นมรดกโลก มีผลกระทบต่อประเทศไทยอย่างกว้างขวาง และเรื่องที่สำคัญคือข้อเสนอของฮุนเซนในการให้ที่พักพิงแก่ พ.ต.ท.ทักษิณ ชินวัตร ซึ่งเป็นผู้หลบหนีโทษจำคุก 2 ปี และมีพฤติกรรมเข้าข่ายเป็นภัยต่อความมั่นคงของรัฐไทย เพราะเป็นผู้สนับสนุนมวลชนและพรรคการเมือง รวมทั้งการกระทำอื่นๆ ซึ่งสร้างความเสียหายต่อสถานภาพของประเทศ
นายกฯ อภิสิทธิ์ไม่มีทางเลี่ยง นอกจากเปิดฉากเจรจากับสมเด็จฮุนเซน เพื่อหาทางออกสำหรับปัญหาเหล่านี้ แม้ว่าผู้นำกัมพูชามีท่าทีแข็งกร้าว อหังการ เห็นผลประโยชน์ร่วมกับผู้หลบหนีโทษจำคุกมากกว่าความสัมพันธ์ระหว่างไทยกับกัมพูชา เอาบ้านเมืองและประชาชนมาเสี่ยงต่อความขัดแย้งเพื่อผลประโยชน์ของตัวเองและพวกพ้อง ดังนั้น นายกฯ อภิสิทธ์จำเป็นต้องรอบคอบ ปรึกษาหารือกับแม่ทัพนายกองทั้งหลายซึ่งรับผิดชอบงานด้านความมั่นคงและการรักษาอธิปไตยของชาติ
ขณะเดียวกัน ประเทศไทยจำต้องแสดงความเข้มแข็ง เด็ดขาด ในการเจรจา ไม่ยอมอ่อนข้อต่อการข่มขู่ว่าจะใช้กำลังโดยฝ่ายกัมพูชา ซึ่งได้แสดงท่าทีแข็งกร้าว ดูหมิ่นกองทัพไทยและประชาชนไทยมาหลายครั้ง เพราะต้องการให้ผู้นำรัฐบาลไทยต้องอับอายขายหน้า แม้ในที่ประชุมสุดยอดกลุ่มผู้นำอาเซียน
ประชาชนคงได้แต่หวังว่าผู้รับผิดชอบบ้านเมือง คือ คณะรัฐมนตรี ผู้นำเหล่าทัพ และข้าราชการทุกคน ต้องสนับสนุนผู้นำรัฐบาลเพื่อกอบกู้เกียรติภูมิ ศักดิ์ศรีของประเทศ ซึ่งถูกหยามเหยียด จนสูญเสียดินแดนส่วนหนึ่งไปให้กัมพูชาภายใต้การยึดครองโดยไม่คำนึงถึงมิตรสัมพันธ์ฉันเพื่อนบ้าน และประชาชนหวังว่ารัฐบาลคงไม่เสียหน้าซ้ำสอง ถ้าต้องถูกมองว่าอ่อนข้อให้เพื่อนบ้านซึ่งกำลังทำตัวเป็นผู้สนับสนุนพวกบ่อนทำลายความมั่นคงของประเทศไทย