หงส์ไร้รัง “มอญ” ยังไร้รัฐ แต่สันติภาพแค่เอื้อม
ปีนี้ มีข่าวดีว่า สันติภาพจะบังเกิดขึ้นในรัฐมอญ....ผู้นำพรรครัฐมอญใหม่ พร้อมแล้วสำหรับการเป็นสหภาพ
ช่วงเดือนมกราคม-กุมภาพันธ์ของทุกปี กลุ่มชาติพันธุ์ในเมียนมาจะจัดงานเฉลิมฉลอง “วันชาติ” หรือรำลึกวาระแห่งการลุกขึ้นสู้ ในเวลาที่ไล่เลี่ยกัน อย่างเมื่อเร็วๆ นี้ สหภาพแห่งชาติกะเหรี่ยง (KNU) ก็เพิ่งจัดงานฉลองวันปฏิวัติ
เมื่อ 1 ก.พ.2561 (วันแรม 1 ค่ำเดือน 3) พรรครัฐมอญใหม่ (NMSP) ได้จัดงานฉลองวันชาติมอญ ที่เขตปะโฮว์ เมืองเย จ.เมาะละแหม่ง
ปีที่แล้ว พรรครัฐมอญใหม่ (NMSP) จัดงานวันชาติมอญ มีสวนสนามของกองทัพปลดปล่อยแห่งชาติมอญ (MNLA) ที่บ้านบ่อญี่ปุ่น ด่านเจดีย์สามองค์ ตรงข้าม อ.สังขละบุรี จ.กาญจนบุรี โดยก่อนหน้า ทหารพม่าได้ออกคำสั่งห้ามจัดสวนสนามทหารมอญ แต่ผู้นำพรรครัฐมอญใหม่ก็ไม่สนใจ
เหตุที่จัดงานวันชาติมอญ ติดชายแดนไทย ทำให้คนมอญในไทย พร้อมกับสื่อมวลชนไปร่วมงานวันชาติได้ง่ายขึ้น แต่ปีนี้ ย้ายไปจัดที่กองบัญชาการกองกำลัง NMLA ที่หมู่บ้านปะนังเปลิง เขตปะโฮว์ เมืองเย ถ้าจะไปจากเมืองไทย ต้องใช้เส้นทางผ่านแดนทางบ้านต้นยาง-ฮาร็อคฮานี อ.สังขละบุรี จ.กาญจนบุรี ไปมาลำบากลำบน จึงทำให้สื่อไทยไปทำข่าวน้อยกว่าทุกปี
วันชาติมอญตรงกับวันแรม 1 ค่ำเดือน 3 ในแต่ละปีวันชาติจะไม่ตรงกันเพราะเป็นการยึดกำหนดตามจันทรคติเป็นหลัก เนื่องจากเชื่อว่าเป็นวันแรกสร้างเมืองหงสาวดี ตรงกับวันแรม 1 ค่ำเดือน 3 พ.ศ.1116 โดยชาวมอญฟื้นฟูการฉลองวันชาติเป็นครั้งแรกเมื่อ พ.ศ. 2491 โดยวันชาติมอญครั้งแรกจะขึ้นที่เมืองเกาะฮะมาง และจัดต่อเนื่องมาทุกปี
หลังจากที่พม่าได้รับเอกราชจากอังกฤษ และการที่รัฐบาลพม่าไม่ได้ปฏิบัติตามข้อตกลงปางโหลง ทำให้กลุ่มชาติพันธุ์ต่างๆพยายามแยกตัวออกมาเป็นอิสระ และจับอาวุธขึ้นสู้กับกองทัพพม่า
ชาวมอญก็เช่นเดียวกัน โดยการนำของพรรคสหแนวร่วมมอญ แต่ปี 2501 ผู้นำพรรคดังกล่าว ยอมวางอาวุธต่อทางการพม่า จึงมีการตั้งกลุ่มใหม่คือ พรรครัฐมอญใหม่ และกองกำลังปลดปล่อยแห่งชาติมอญ ขึ้นต่อสู้ด้วยอาวุธเพื่อกอบกู้เอกราชชาติมอญ
ดังนั้น ขึ้น 15 ค่ำ เดือน 9 ของทุกปี เป็นวันครบรอบ “วันลุกขึ้นต่อต้าน” และวันที่ 29 ส.ค. ของทุกปีจะเป็นวันครบรอบ “วันกองทัพปลดปล่อยแห่งชาติมอญ”
ฝ่ายรัฐบาลพม่าพยายามจัดให้มีการเจรจา เพื่อยุติการสู้รบกับพรรครัฐมอญใหม่มาหลายครั้ง ซึ่งมีการลงนามหยุดยิงครั้งที่ 1 ในปี 2538 และลงนามหยุดยิงฉบับใหม่ในปี 2555
อย่างไรก็ตาม พรรครัฐมอญใหม่ ไม่ได้ลงนามหยุดยิงทั่วประเทศในเดือนตุลาคมปี 2558 สมัยปลายรัฐบาลเต็งเส่ง และในรัฐบาลพรรคเอ็นแอลดี พรรครัฐมอญใหม่ก็ไม่ได้รับเชิญอย่างเป็นทางการให้เข้าร่วมการประชุมปางโหลงในศตวรรษที่ 21
ในปีนี้ ก็มีข่าวดีว่า สันติภาพจะบังเกิดขึ้นในรัฐมอญ....
23 ม.ค.2561 ทอโมน หรือโทมอน ประธานพรรครัฐมอญใหม่ (NMSP) กับ จ่าขุนส่า ประธานสหภาพประชาธิปไตยลาหู่ (LDU) เข้าพบพลเอกอาวุโส มิน อ่องหล่าย ผู้บัญชาการสูงสุดกองทัพพม่า และหลังจากนั้น ได้เข้าพบ อองซาน ซูจี ที่ปรึกษาแห่งรัฐ
หลังจากนั้น พลเอกอาวุโส มิน อ่อง หล่าย, อองซาน ซูจี, ผู้นำพรรครัฐมอญใหม่ (NMSP) และสหภาพประชาธิปไตยลาหู่ (LDU) แถลงร่วมจะลงนามในสัญญาหยุดยิงทั่วประเทศ (NCA) กับรัฐบาลเมียนมาในเร็ววันนี้
จริงๆ แล้ว พรรครัฐมอญใหม่ และสหภาพประชาธิปไตยลาหู่ ไม่ได้สู้รบกับทหารพม่ามาหลายปีแล้ว
เดิมทีในการเจรจากับรัฐบาลพม่า พรรครัฐมอญใหม่ อยู่ในกลุ่ม Union Nationalities Federal Council- UNFC ที่มีผู้นำสหภาพแห่งชาติกะเหรี่ยง (KNU) เป็นประธาน แต่ตอนหลัง KNU แยกตัวไปทำสัญญาหยุดยิงร่วมกับอีก 7 ชาติพันธุ์
กลุ่ม UNFC จึงได้ผู้นำองค์กรคะฉิ่นอิสระ (KIO) เป็นประธานแทน พร้อมสมาชิก 12 ชาติพันธุ์ และมาถึงวันนี้ พรรครัฐมอญใหม่ เลือกเดินตามแนวทาง KNU คือลงนามหยุดยิงกับรัฐบาลซูจี
ผู้นำพรรครัฐมอญใหม่ พร้อมแล้วสำหรับการเป็นสหภาพ แต่ในสหภาพต้องมีการปกครองตนเอง หมายถึงต้องมีหน่วยทหาร หน่วยตำรวจเป็นของมอญเอง และรัฐมอญในที่นี้คือ พื้นที่ จ.เมาะละแหม่ง จ.สะเทิม และจ.ทวาย
——————-
ขอบคุณภาพประกอบ
แฟนเพจเฟซบุ๊ค Mon News Agency, Banyar Mon ,Mon News Update 18+ และ Supachai Ponthip