ประสบการณ์ชีวิตกับคนญี่ปุ่น(จบ)
โดย - ศ.ระพี สาคริก
ต่อจากอาทิตย์ที่แล้ว
ศาสตราจารย์โอกิโซะคนนี้ต่อมาภายหลังได้ย้ายไปรับงานที่อื่น แต่ถ้ามาแวะเมืองไทยเมื่อไหร่ก็จะมาเยี่ยมฉันเป็นประจำ เธอเป็นคนน่ารักมาก เพราะชีวิตคนเรานั้น ถ้ารู้ว่ามีจิตวิญญาณความรักวัฒนธรรมท้องถิ่นแล้ว พูดอะไรกันก็รู้เรื่องทั้งนั้น ยังมีเรื่องราวที่ญี่ปุ่นอีกเรื่องหนึ่ง ในปีนั้นที่นครอิโตะ ซึ่งเป็นเมืองชายทะเลด้านมหาสมุทรแปซิฟิคของญี่ปุ่น
ถ้าใครเดินทางผ่านทางนั้นแล้วจะรู้ว่าญี่ปุ่นมีวัฒนธรรมการเกษตรที่นิยมใช้อินทรียสารกันอย่างกว้างขวาง ที่เมืองอิโตะ ซึ่งเป็นเมืองชายทะเลมีถนนตัดข้ามภูเขาไปลงที่ทะเลสาบฮาโคเน ที่นั่นมีบ่อน้ำพุร้อน ซึ่งแทบจะไม่ได้กลิ่นกำมะถัน เพราะคนญี่ปุ่นชอบอาบน้ำแร่กำมะถันที่มันไม่มีกลิ่นฉุนของกำมะถันรุนแรง ถ้าเรานั่งรถผ่านไปทางฟูกุโอกะ เราจะได้เห็นควันขึ้นบนภูเขาเป็นหย่อม ๆ
ควันที่เห็นนั้นคือพุน้ำร้อน ซึ่งไหลมาจากเชิงเขา ซึ่งเป็นฐานภูเขาไฟฟูจิ ในบ้านคนญี่ปุ่นแถบนั้นใช้น้ำร้อนจากบ่อแร่ดังกล่าวอย่างทั่วถึง บ่อน้ำร้อนในหมู่บ้าน เราจะได้พบการเจาะเอาน้ำพุร้อนขึ้นมาใช้ประโยชน์ ซึ่งเราจะได้เห็นควันขึ้นบนภูเขาเป็นหย่อม ๆ แสดงว่าน้ำร้อนตามบ้านไม่ได้เสียเงิน ส่วนเงินที่เสียนั้นเป็นการลงทุนเกี่ยวกับการสร้างบ่อน้ำร้อนเพื่อเอาน้ำร้อนมาใช้ บ่อน้ำร้อนที่มีอยู่ในหมู่บ้านส่วนใหญ่จะมีศาลเจ้าอยู่ในนั้นด้วย
ฉันจะเล่าให้ฟังถึงยอดเขาแห่งเมืองฟุกุชิมะที่เคยระเบิด เพราะตัวฉันเองเคยขึ้นไปเดินอยู่บนปล่องเตาปฏิกรณ์นี้ ช่วงนั้นอยู่ ๆ ญี่ปุ่นก็ส่งหนังสือเชิญให้ฉันไปเปิดงานแสดงวัฒนธรรมที่เมืองฟุกุชิมะ เมืองฟุกุชิมะอยู่ติด ๆ กับยอดภูเขาไฟ ซึ่งพร้อมจะระเบิดอยู่ตลอดเวลา ดังนั้นญี่ปุ่นจึงตั้งเครื่องจับความสั่นสะเทือนของผิวโลกเอาไว้ตรงนั้น วันนั้นเจ้าภาพได้ส่งหนังสือเชิญฉันไปเป็นประธานเปิดงานแสดงดอกไม้ที่เมืองฟุกุชิมา ซึ่งจะต้องขึ้นรถไฟด่วนหัวลูกปืนจากกรุงโตเกียวไปลงที่สถานีฟุกุชิมะก่อน
เขาเอารถยนต์นั่งสีดำมีคนขับแต่งฟอร์มสีขาวพร้อมมารับฉันที่สถานีรถไฟ ทีแรกก็ไม่นึกว่าจะพบกับการต้อนรับแบบนี้ เพราะทันทีที่เปิดประตูรถออกไป จึงมองเห็นว่าจากประตูรถยนต์มีการปูพรหมสีแดงเข้าไปในโรงแรมจนกระทั่งถึงห้องพัก ไม่ว่าจะไปไหนก็ไปได้ทั้งนั้นเพราะเขาให้บัตรขึ้นรถยนต์เอาไว้ คนขับรถยนต์ที่นั่นพร้อมที่จะบริการทั้งน้ำดื่ม ทั้งผ้าเย็นใส่ถาดแล้วหันมามอบให้เราอย่างสุภาพเรียบร้อย
ฉันจึงรู้ว่าในเมืองญี่ปุ่นนั้นแขกพิเศษของเขา เขาจะว่าจ้างรถแท็กซี่แบบนี้ ถ้าเราไม่เคยทราบมาก่อนก็คงไม่รู้ว่ารถแท็กซี่อย่างว่าเป็นรถแท็กซี่สำหรับบุคคลสำคัญ เพราะญี่ปุ่นมักไม่ใช้รถที่เป็นพิเศษ แต่มีรถแท็กซี่ที่มีลักษณะพิเศษ ซึ่งคนไทยมักคิดว่าเป็นรถประจำตำแหน่ง สำหรับเมืองไทยเคยมีคนนำมาใช้โดยเอาแบบญี่ปุ่น ดังเช่นมหาวิทยาลัยบางแห่งที่อยู่ในต่างจังหวัดจ้างบริษัทมาทำ ปรากกว่าถูกคนวิจารณ์แทบจะแหลกลาญ รวมทั้งนิสิตในมหาวิทยาลัยเกือบจะก่อม็อบไล่ผู้บริหาร
นี่แหละเขาถึงว่าการเอาอย่างคนอื่นมาทำนั้นมันไปไม่รอด แต่คนไทยหลายคนก็ชอบเอาอย่างคนอื่นเขามาทำเสียด้วย งานที่ญี่ปุ่นจัดในเมืองฟุกุชิมะนั้น เขาจัดในอาคารหลังใหญ่โดยจำลององค์พระปฐมเจดีย์ตั้งไว้ในนั้น เขาเชิญให้ฉันขึ้นไปยืนกล่าวเปิดบนเวที มีคนญี่ปุ่นที่เป็นแขกรับเชิญอย่างหลากหลาย
ช่วงนั้นฉันไม่ทราบว่าที่นั่นมีเครื่องวัดแรงสั่นสะเทือนของแผ่นดินไหวติดเอาไว้ด้วย จนกระทั่งเสร็จสรรพกลับลงมาแล้ว จึงมารู้ภายหลังนี่เอง!
*****************************