เตรียมตัวไว้...นายจะมา | คมชัดลึก

 แม้นกูตาย พวกกูอยู่ สู้ต่อไป
 อย่าได้ให้ พวกจัญไร มายึดครอง
 กูนี้คือ สามพราน รุ่นห้าสี่
 พวกกูมี เรื่องราว ให้เล่าขาน
 ชื่อของแคน ยังอยู่ อีกยาวนาน
 เป็นตำนาน ผู้กล้า...เลือดทาดิน”

 ดิฉันได้รับคำกลอนบทนี้โดยไม่ทราบชื่อผู้แต่ง ผู้ส่งให้เพียงแต่บอกว่าเขียนถึง "ร.ต.อ.ธรณิศ  ศรีสุข" ตำรวจชายแดนผู้ฝากชื่อไว้พร้อมเรื่องราวที่เต็มไปด้วยอุดมการณ์การทำงานพิทักษ์สันติราษฎร์ คงไม่เป็นการกล่าวเกินความจริงมากนัก หากดิฉันจะสรุปว่าประชาชนชาวไทยทุกคนที่ได้รับรู้เรื่องราวของผู้กองแคนนั้นอดไม่ได้ที่จะรักและชื่นชมผู้กองแคน ไม่เว้นแม้กระทั่งคนที่มักพูดเสมอๆ ว่าเกลียดตำรวจ สิ่งที่ผู้นำตำรวจไทยต้องคิดคือทำอย่างไรจึงจะทำให้ประชาชนรู้สึกดีกับตำรวจเช่นเดียวกับความรู้สึกดีที่มีต่อผู้กองแคน

 “ผมคิดถึงตำรวจตระเวนชายแดน” อาจารย์ท่านหนึ่งตอบดิฉันเมื่อถูกกระตุ้นให้คิดเรื่องดีๆ ของตำรวจ 

 สำหรับคนไทยส่วนใหญ่นั้นภาพลักษณ์ของตำรวจชายแดนมักไม่ได้อยู่ในการนิยามความหมายของคำว่าตำรวจ เมื่อคิดถึงตำรวจคราใดก็จะนึกถึงตำรวจจราจร ตำรวจทางหลวง ตำรวจภูธร หรือ ตำรวจนครบาล ที่เป็นเช่นนั้นอาจเนื่องมาจากกลุ่มตำรวจดังกล่าวปฏิบัติงานอยู่ใกล้ชิดในวิถีชีวิตประจำวันของประชาชนทั่วไป

 เมื่อวิเคราะห์แยกแยะเฉพาะกลุ่มจะพบว่า กลุ่มประชาชนที่ตั้งหน้าตั้งตาทำมาหากินโดยสุจริตนั้นมักตีความคำว่าตำรวจเพียงแค่...ตำรวจจราจรเสียด้วยซ้ำ พวกเขามักไม่ได้คิดถึงตำรวจสายปราบปราม ตำรวจสายสืบสวน หรือตำรวจสายสอบสวน

 “คนไทยมองภาพลักษณ์ตำรวจไทยจากตำรวจจราจร” นายตำรวจใหญ่บอกเล่าดิฉันถึงความคลาดเคลื่อนของภาพลักษณ์ตำรวจไทยในสายตาประชาชนในทัศนะของเขา “เมื่อพวกเขาเห็นตำรวจจราจรแสดงพฤติกรรมในสิ่งที่เข้าข่ายเข้มงวด กวดขัน เกินกว่าเหตุ (จากการตัดสินของผู้ขับขี่) จึงเหมารวมเอาว่า ไอ้พวกตำรวจมันก็เอาแต่รีดไถคนจน” นายตำรวจเล่าสอดคล้องกับเสียงของชาวบ้านที่ดิฉันมักได้ยินเสมอๆ โดยเฉพาะกลุ่มผู้ขับขี่รถจักรยานยนต์และรถปิกอัพ

 “กลายเป็นว่าคนเพียงกลุ่มเดียวทำให้ภาพลักษณ์ตำรวจมัวหมอง“นายตำรวจใหญ่เล่าต่อหากแต่น้ำเสียงของผู้เล่ามิได้แสดงการตำหนิกลุ่มตำรวจที่ถูกอ้างถึง หากแต่เจือด้วยความน้อยใจที่ประชาชนด่วนสรุปลงความเห็นเหมารวมว่า ปลาเน่าทั้งข้อง ทั้งๆ ที่มีปลาอีกส่วนหนึ่งยังเป็นปลาที่ดี นายตำรวจใหญ่สรุปปิดท้ายว่า "ไม่มีใครอยากทำในสิ่งที่ไม่ดีหรอก แต่ในบางครั้งตำรวจเด็กๆ มันก็หาทางออกไม่ได้ ออกไม่ถูก จะมีใครสักกี่คนที่จะคิดว่าทุกอย่างมันอยู่ที่นาย" คุณเคยอ่านข้อความทางอินเทอร์เน็ตที่ว่า “เตรียมตัวไว้...นายจะมามั้ย นั่นแหละคือที่มาของภาพลักษณ์ตำรวจยุคนี้” คำส่งท้ายของนายตำรวจทิ้งปริศนาให้ดิฉันคิดโยงความสัมพันธ์ระหว่างนายกับลูกน้องในโลกของตำรวจ

ผศ.ดร.ปนัดดา ชำนาญสุข
 [email protected]