"ตำลึง"ตู้ยาริมรั้ว! | คมชัดลึก

          "ตำลึง”ผักที่ขึ้นได้ทุกที่ ทุกเวลา มักชอบขึ้นตามแนวริมรั้ว ริมทางเดิน มี 2 ชนิด คือตำลึงตัวเมียและตำลึงตัวผู้ ที่เรานำมาทำเป็นอาหารหลากเมนู หรือพูดง่ายๆกินยอดกินใบกันอยู่นี้เป็นตำลึงตัวเมีย เป็นพืชสมุนไพรใกล้ตัวเราชนิดที่หลายคนมองข้ามสรรพคุณของมันซึ่งมีมากมาย 

           สรรพคุณ :  ลดน้ำตาลในเลือด เบาหวาน, ลดอาการท้องอืดท้องเฟ้อ, ลดคัน อักเสบจากแมลงกัดต่อย พืชมีพิษ, แผลอักเสบ, แก้งูสวัด เริม, ขับนิ่วในกระเพาะปัสสาวะ, ทำให้หน้าเต่งตึง, แก้ไข้ ตัวร้อน , ตาฟาง ตาแดง ตาเจ็บ

 

     

              

         - เบาหวาน  ใช้เถาแก่ 1 กำมือ ต้มกับน้ำหรือน้ำคั้นจากผลดิบ ดื่มวันละ 2 ครั้ง เช้า-เย็น ช่วยลดน้ำตาลในเลือด

         - ลดท้องอืดท้องเฟ้อ  ควรรับประทานสดๆ เพราะเอนไซม์ในตำลึงจะย่อยสลายง่ายเมื่อโดนความร้อน

         - ลดคัน อักเสบจากแมลงกัดต่อย พืชมีพิษ นำใบสด 2-20 ใบ ตำให้ละเอียดผสมกับน้ำ คั้นเอาน้ำทาบริเวณที่เป็นจนกว่าจะหาย (ใช้ได้ดีกับมดคันไฟ,ใบตำแย)

         - แผลอักเสบ ใช้ใบหรือรากสด ตำพอกบริเวณที่เป็นแผล

 

ผล

          - งูสวัด เริม ใช้ใบสด 2 กำมือ ล้างให้สะอาด ผสมพิมเสนหรือดินสอพอง 1 ใน 4 ส่วน พอกบริเวณที่เกิดอาการ,

         - ตาช้ำ ตาแดง ตาฟาง  ตัดเถาเป็นท่อนยาว 2 นิ้วนำมาคลึงพอช้ำ แล้วเป่า จะเกิดฟองใช้หยอดตา หรือนำน้ำต้มจากเถาแล้วมาหยอดตา

         - ทำให้หน้าเต่งตึง  นำยอดตำลึง 1/2 ถ้วย น้ำผึ้งแท้ 1/2 ถ้วย ผสม ปั่นให้ละเอียด พอกหน้า ทิ้งไว้ 20 นาที แล้วล้างออก ทำทุกวันได้จะดี

         - ขับนิ่วในกระเพาะปัสสาวะ นำผลแก่ (ไม่ถึงกับสุก) 5-7 ผล ผ่าตามยาวแล้วโรยด้วยผงสารส้มให้เต็ม นำไปย่างไฟอ่อนๆขนสารส้มละลายหมดจึงยกลง รอให้อุ่น ใช้ผ้าขาวบางห่อให้หมด คั้นเอาน้ำ แบ่งดื่มเป็น เช้า กลางวัน เย็น ทำดื่มสัก 2-3 วันก้อนนิ่วจะค่อยๆถูกขับออก

ข้อควรระวัง - ตำลึงมีทั้งตำลึงตัวผู้ และตำลึงตัวเมียดังกล่าวข้างต้น เป็นตัวเมียกินได้ไม่มีปัญหา หากเป็นตัวผู้ คนที่มีธาตุอ่อนอาจทำให้ท้องเสียได้!! ฉะนั้น ต้องสังเกตให้ดี (ตัวผู้หรือตัวเมียให้ดูได้จากลักษณะของใบ ดังในถาพ)      

 

 

          เป็นไม้เถาเลื้อยมีมือเกาะ ชื่อวิทยาศาสตร์ Cocconia grandis (L.) Voigt มีชื่อเรียกต่างกันว่า ผักแคบ แคเด๊าะ สี่บาท ฯลฯ

          ลำต้น หรือเถาสีเขียว ทอดยอดไปเกาะตามหลัก ต้นไม้ ฯลฯ    

          ใบ เป็นใบเดี่ยว สลับกันไปมาตามเถา โคนของใบมีลักษณะคล้ายรูปหัวใจ 

          ดอก เป็นดอกเดี่ยว ออกที่ซอกใบ มีสีขาว 

          ผล เหมือนแตงกวาแต่มีขนาดเล็กกว่า สีเขียวมีลายสีขาว พอสุกจะกลายเป็นสีแดง ข้างในมีเมล็ด

          ขยายพันธุ์ ด้วยเมล็ด ขึ้นได้ทุกสภาพดิน

 

 

ที่มา : วิกิพีเดีย สารานุกรมเสรี, สำนักงานกองทุนสนับสนุนการสร้างเสริมสุขภาพ (สสส.), สารานุกรมสมุนไพร รวมหลักเภสัชกรรมไทย (วุฒิ วุฒิธรรมเวช), สารศิลปยาไทย (ฉบับที่ 68), นิตยาสารหมอชาวบ้าน (รศ.ดร.สุธาทิพ ภมรประวัติ)