“ชิงช้าชาลี”ถอนพิษ-ฆ่าพยาธิ! | คมชัดลึก

           จะพบเถา “ชิงช้าชาลี” ได้ในทั่วทุกภาคของไทยตามป่าโปร่ง ป่าเบญจพรรณ สวนป่า นับเป็นอีกสมุนไพรไทยที่มีสรรพคุณบรรเทารักษาโรคภัยไข้เจ็บ โดยเฉพาะในโหมดของการขับพยาธิ ฆ่าพยาธิ และถอนพิษ
           เป็นพรรณไม้เถาเลื้อย ในวงศ์ Menispemaceae ชื่อวิทยาศาสตร์ Tinospora baenzigeri Forman มีชื่อเรียกต่างกันตามแต่ละท้องถิ่น บรเพ็ชร ชิงชาลี (ภาคกลาง),จุ่งจะริงตัวพ่อ และ จุ่งจะลิงตัวแม่ (ภาคเหนือ)

 

 

           ต้น เป็นเถาชอบพาดพันต้นไม้อื่น ตามเถามีรูอากาศสีขาว เถากลมเกลี้ยงเหนียว ตามเถามีปุ่มปมเล็กน้อย เถาอ่อนสีเขียว

           ใบ เป็นใบเดี่ยว รูปหัวใจ ออกเรียงสลับ ปลายใบแหลม โคนใบมนเว้า ขอบเรียบ ใบกว้างยาว 6-10 เซนติเมตร เนื้อใบบาง หลังใบและท้องใบเรียบ ด้านหลังใบมีปุ่มเล็กๆ 2 ปุ่มอยู่บนเส้นใบ ก้านใบยาว 3-5 เซนติเมตร

           ดอก ออกเป็นช่อตามเถาและซอกใบ ดอกย่อยสีครีม มีขนาดเล็ก ไม่มีกลีบดอก มีเกสรผู้ยาวพ้นออกจากดอก

           ผล กลม ขนาด 1-1.5 เซนติเมตร ผิวผลเรียบเป็นมัน ผลสดสีเขียวเข้ม เมื่อสุกแล้วเปลี่ยนเป็นสีเหลือง เนื้อผลฉ่ำน้ำสีขาวใส เมล็ดเดี่ยวสีดำ ผิวเมล็ดขรุขระ

           ขยายพันธุ์ เพาะเมล็ด ชอบความชื้นปานกลาง แสงแดดเต็มวัน

 

 

           ในตำรายาไทย ส่วนที่ใช้เป็นยา ได้แก่ เถา ใบ และดอก เริ่มจาก เถา รสขมเย็น รักษาพิษฝีดาษ บำรุงกำลัง บำรุงธาตุ บรรเทากระหายน้ำ ทำให้เจริญอาหาร รักษาไข้เหนือ รักษาฝีกาฬ อันบังเกิดเพื่อฝีดาษ ,ใบ รสขมเมา รักษามะเร็ง ฆ่าพยาธิ แก้ปวด ถอนพิษ บำรุงน้ำดี แก้ดีพิการ บดผสมน้ำผึ้งทาแผล ใบอ่อนบดผสมนมทาแก้ไฟลามทุุ่ง,ดอก รสขมเมา ขับพยาธิในท้อง ในหู ในฟัน แก้ปวดฟัน รำมะนาด

           ที่มาข้อมูล : อุทยานธรรมชาติวิทยาสิรีรุกขชาติ - Mahidol University, พจนานุกรม สมุนไพรไทย ดร.วิทย์ เที่ยงบูรณธรรม, วิกิพีเดีย สารานุกรมเสรี