
นอนฝันดีที่คุกสโลเวเนีย
ถ้าคิดจะเบื่อบ้าน อยากเปลี่ยนบรรยากาศ ลองไปนอนในโฮสเทล ในแดนสโลเวเนียที่นำเอา"คุก" เก่ามาบูรณะ แต่ยังควกลิ่นอายของเรือนจำไว้เช่นเดิมดูก็ดีนะ
ทัณฑสถาน หรือที่เรียกสั้นๆว่า "คุก" สถานที่ๆคนทั่วไปและยังมีสติดี ไม่อยากเข้าไปอย่างแน่นอน จะมีแต่คนเพียง 2 กลุ่มที่ต้องเข้า-ออกคุกเป็นประจำ นั่นคือ อาชญากร และ เจ้าหน้าที่ราชทัณฑ์เท่านั้น
แต่ถ้าใครฝันว่าอยากจะ “เข้าคุก” กับเขาบ้าง ก็น่าจะลองดูคุกที่มีประวัติเก่าแก่ในกรุงลูบลิยานา เมืองหลวงสโลเวเนีย ที่ก่อสร้างขึ้นโดยกองทัพออสเตรีย-ฮังการี เมื่อปี 2425 และยังคงมีการใช้งานเป็นสถานที่กักขังลงโทษผู้ที่ไม่พึงประสงค์ของสังคมต่อเนื่องมาจนถึงช่วงต้นทศวรรษ 2533 ก่อนที่ยูโกสลาเวียจะสลายตัวแตกออกเป็นหลายประเทศ รวมทั้ง สโลเวเนีย ประเทศเกิดใหม่ที่เพิ่งได้รับเอกราชเมื่อปี 2534 นี้เอง
หลังจากที่ได้รับเอกราช รัฐบาลสโลเวเนียก็สั่งปิดคุกแห่งนี้ และ มีแผนการทุบทำลายสถานที่ประวัติศาสตร์เก่าแก่และโหดร้ายที่คุกใจกลางกรุงลูบลิยานา แต่กลับถูกคัดค้านจากกลุ่มศิลปินและคนไร้บ้าน ที่ไม่ต้องการให้รัฐบาลทำลายสถานที่ประวัติศาสตร์แห่งนี้ โดยเสนอวิธีการใช้ประโยชน์จากคุกเก่าแก่ ผุๆ ด้วยการให้เอกชนเข้ามาบูรณะให้อยู่ในสภาพที่ดี ก่อนที่จะเปิดเป็นโรงแรมที่ใช้ชื่อว่า โฮสเทล ซีลิคา เมื่อปี 2546 นี้เอง
คำว่า ซีลิคา ในภาษาสโลเวเนียก็หมายถึงห้องขัง ซึ่งสะท้อนเอกลักษณ์ของห้องพักที่โรงแรมที่สร้างโดยอาศัยอาคารเก่าแก่กว่า 100 ปีได้อย่างชัดเจน
ทานจา ลิโปเวค ผู้จัดการโครงการ โฮสเทล ซีลิคา อธิบายว่า คอนเซปท์หลักของซีลีคา คือ การใช้งานศิลป์และสถาปัตยกรรมเยียวยาสถานที่อันโหดร้ายและเก่าแก่ ให้พลังแก่สถานที่นี้ เปลี่ยนสิ่งที่ลบให้เป็นพลังบวก สร้างสถานที่นี้ให้เป็นพื้นที่เปิดกว้างสำหรับผู้คน
ในการนี้เจ้าของโครงการเลือกศิลปินท้องถิ่นและจากต่างประเทศเข้ามาช่วยรังสรรค์ผลงานตกแต่งห้องพักที่ยังคงมีเอกลักษณ์ของความเป็นคุกด้วยลูกกรงเหล็ก ให้เป็นพื้นที่ที่มีเอกลักษณ์โดดเด่นเฉพาะตัว
การเข้าพักที่นี่ก็อย่าหวังว่าจะจองห้องขัง ...ห้องพัก ได้ตามใจชอบ เพราะเจ้าหน้าที่ราชทัณฑ์...เจ้าหน้าที่โรงแรมจะเป็นผู้จัดสรรห้องพักให้กับแขกแต่ละคนเอง จำลองสภาพการที่คนคุกไม่สามารถเลือกห้องขังของตัวเองได้ เพื่อให้กลิ่นอายของคุกไม่จางหายไปจากพื้นที่
ด้วยความที่เป็นโฮสเทล ดังนั้นจึงหาความสะดวกสบายจากห้องพักไม่ได้เต็มที่นัก เพราะในแต่ละห้องจะมีผู้ต้องขัง ...แขก ที่เข้ามาพักอาศัยอยู่รวมกัน 2-3 คนในเตียงสองชั้น และมีเรือนนอนแบบ 12 คนอีก 1 หลัง และแบบ 6 คนอีก 5 หลัง
คนคุกชั่วคราว...แขก ที่มาพักจะต้องจ่ายเงินระหว่าง 18-33 ยูโร ต่อหนึ่งเตียงต่อคืน และแขกทุกคนจะต้องใช้ห้องน้ำร่วมกัน ซึ่งถือว่าราคาค่าที่พักระดับนี้ไม่แพงแต่ก้ไม่ถูกมากเมื่อเทียบกับโฮสเทลทั่วไป
สเน่ห์ของอดีตเรือนจำแห่งนี้ ยังทำให้คนที่มีสตังค์ และอยากได้ประสบการณ์ใหม่ๆมาใช้บริการ อย่างเช่นนายรัสเซล พิเนดา วัย 28 ชาวแคลิฟอร์เนีย ที่เดินทางมาจากบ้านเกิดและตั้งเป้าหมายมาพักในห้องพักเรือนนอนคุกซีลิคา ซึ่งเขาบอกว่าที่นี่ ยอดเยี่ยมมาก
โฮสเทล ซีลิคา ยังได้รับการยกย่องเข้ารับรางวัล โกล์ด ทราเวลไลฟ์ จากความทุ่มเทในการรักษาสิ่งแวดล้อม ด้วยการนำน้ำเสีย วัสดุ และ ควบคุมการใช้พลังงานอีกด้วย



