
'กระทืบยอด' แก้สะอึก
01 ต.ค. 2558
ไม้ดีมีประโยชน์ : 'กระทืบยอด' แก้สะอึก : โดย...นายสวีสอง
กระทืบยอด จัดเป็นพรรณไม้ล้มลุกฤดูเดียว พบได้ทั่วไปในเกือบทุกภูมิภาค มีชื่อวิทยาศาสตร์ Biophytum sensitivum (L.) DC. จัดอยู่ในวงศ์กระทืบยอด (OXALIDACEAE) มีชื่อท้องถิ่นอื่นๆ เช่น นกเขาเง้า ทืบยอด หัวใจไมยราบ คันล่ม, เช้ายอบ, หญ้างับ เป็นต้น ลำต้นมีขนาดเล็กตั้งตรง ไม่แตกกิ่งก้าน เปลือกต้นเป็นสีแดงเรื่อๆ หรือสีน้ำตาลแดง มีขนละเอียด ลำต้นมีความสูงได้ประมาณ 10-20 เซนติเมตร ขยายพันธุ์ด้วยการใช้เมล็ด เป็นพรรณไม้ที่พบขึ้นตามป่าดงดิบเขา ป่าเบญจพรรณ และบริเวณที่ชื้นแฉะทั่วไป มีมากตามชายเขาในภาคเหนือและภาคกลาง
ใบกระทืบยอด ใบเป็นใบประกอบแบบขนนกเรียงสลับเวียนรอบต้น เป็นกระจุกที่ปลายยอด ก้านใบแผ่แบนรวมกันอยู่บนยอด เหมือนกับร่มที่กาง ใบย่อยมีประมาณ 8-12 คู่ ลักษณะของใบย่อยเป็นรูปคล้ายโล่ รูปขอบขนาน
ออกดอกเป็นช่อกระจุกบริเวณยอดของลำต้น มีก้านยาวประมาณ 3-10 เซนติเมตร แต่ละช่อจะมีดอกย่อยเป็นกลุ่มๆ ดอกย่อยมีขนาดเล็กเป็นสีเหลืองสด กลีบดอกเชื่อมติดกันที่โคนเป็นหลอดสีเขียวอ่อน
ผลเป็นผลแห้งแตกได้ ลักษณะของผลเป็นรูปกระสวย มีสีเขียวอ่อ
ลำต้นใช้เป็นยาแก้ดับพิษร้อนภายใน แก้ไข้ แก้ไข้กาฬ ใช้ถอนพิษเบื่อเมา โดยนำมาต้มกับน้ำดื่ม ใบใช้เป็นยาแก้กาฬภายใน ทั้งต้นใช้เป็นยาแก้เบาหวาน ใช้เป็นยาแก้หอบหืด ลำต้นใช้ต้มกับน้ำดื่มเป็นยาแก้สะอึก
-----------------------
(ไม้ดีมีประโยชน์ : 'กระทืบยอด' แก้สะอึก : โดย...นายสวีสอง)



