'โรดแม็พเลือกตั้ง'ยังไม่แน่ | คมชัดลึก

            หลังจากสมาชิกสภาปฏิรูปแห่งชาติ (สปช.) ได้คว่ำร่างรัฐธรรมนูญไปเรียบร้อย ตามขั้นตอนก็ต้องเริ่มนับหนึ่งร่างรัฐธรรมนูญกันใหม่ ทำให้หลายคนอาจอยากรู้ว่าแล้วมันจะเลือกตั้งกันได้เมื่อไหร่กัน รัฐบาล คสช. จะอยู่ได้อีกนานแค่ไหน

            คนที่จะตอบเรื่องนี้ได้ดี ก็คือ “วิษณุ เครืองาม” มือกฎหมายของรัฐบาล

            “การบริหารเวลาที่มีต่อจากนี้ จะใช้สูตร 6+4+6+4 คือ กรรมการร่างรัฐธรรมนูญ จะใช้เวลาร่างประมาณ 6 เดือน ร่างเสร็จทำประชามติภายใน 4 เดือน หลังประชามติผ่านใช้เวลาอีก 6 เดือนในการทำกฎหมายลูก เข้าสู่สภานิติบัญญัติแห่งชาติ (สนช.) และส่งให้ศาลรัฐธรรมนูญตรวจสอบ จากนั้นอีก 4 เดือนจะให้เวลาหาเสียงเลือกตั้ง จึงเท่ากับ 6+4+6+4 = 20 เดือน” วิษณุ กล่าว

            สรุปง่ายๆ 6 เดือนแรก คือ การยกร่างรัฐธรรมนูญ

            4 เดือนต่อมา คือ ขั้นตอนการทำประชามติ ซึ่งต้องมีการพิมพ์ร่างรัฐธรรมนูญไปแจกให้ได้ 80% ของครัวเรือน คือ ประมาณ 13-14 ล้านฉบับ แจกร่างรัฐธรรมนูญเสร็จเรียบร้อยแล้ว จึงจะกำหนดวันทำประชามติ

            และอีก 6 เดือน คือ การทำกฎหมายลูก

            ส่วน 4 เดือนสุดท้าย คือ การเข้าสู่กระบวนการเลือกตั้ง

            ดังนั้น หากเป็นไปตามสูตรของอาจารย์วิษณุ ก็คือ เลือกตั้งในเดือนพฤษภาคม 2560

            แต่ถ้าถามว่า พฤษภาคม 2560 ได้เลือกตั้งแน่หรือไม่

            ก็ต้องบอกว่า ไม่แน่ เนื่องจากตามรัฐธรรมนูญชั่วคราว 2557 ฉบับแก้ไขเพิ่มเติม หากทำประชามติถามประชาชนแล้วร่างรัฐธรรมนูญไม่ผ่าน ก็ต้องมีการตั้งคณะกรรมการร่างรัฐธรรมนูญกันใหม่ เมื่อยกร่างเสร็จ ก็นำไปทำประชามติอีก...วนอยู่อย่างนี้ จนกว่าร่างรัฐธรรมนูญจะผ่านการทำประชามติ ซึ่งอาจจะมี 6+4+6+4 อีกเรื่อยๆ ก็ได้ เช่น ถ้าคราวนี้ยกร่างรัฐธรรมนูญเสร็จแล้วไปทำประชามติเกิดไม่ผ่าน การเลือกตั้งอาจเกิดขึ้นในเดือนมีนาคม 2561 แต่ถ้าหากไม่ต้องการเกิดการวนนับหนึ่งกันใหม่อย่างไม่รู้จบ ก็ต้องแก้ไขรัฐธรรมนูญชั่วคราว ให้มีการนำรัฐธรรมนูญฉบับใดฉบับหนึ่งมาประกาศใช้ได้

            ที่จริงแล้วหากเรามองย้อนไปถึง “โรดแม็พเลือกตั้ง” ก็มีการเปลี่ยนแปลงเรื่อยมา เห็นได้จากเมื่อตอนที่ คสช. เพิ่งเข้ามาบริหารประเทศ ตอนนั้นรัฐธรรมนูญชั่วคราวไม่มีเรื่องการทำประชามติ ดังนั้น ตามสูตรแรก ถ้าร่างรัฐธรรมนูญผ่านความเห็นชอบจาก สปช. ก็จะเลือกตั้งกันได้ในเดือนกุมภาพันธ์ 2559 แต่ตอนนั้นมีกระแสเรียกร้องให้มีการนำร่างรัฐธรรมนูญไปทำประชามติ โดยให้เหตุผลว่า เมื่อ คสช.ได้การยึดอำนาจแล้วยกเลิกรัฐธรรมนูญ พ.ศ.2550 ซึ่งผ่านการทำประชามติจากประชาชน ดังนั้น จึงควรนำร่างรัฐธรรมนูญกลับไปถามประชาชนอีกครั้งว่าเห็นชอบหรือไม่ เพื่อให้ประชาชนมีส่วนร่วม

            สุดท้ายก็มีการแก้ไขรัฐธรรมนูญชั่วคราวให้มีการทำประชามติ ซึ่งตามสูตรสอง หากร่างรัฐธรรมนูญผ่านความเห็นชอบจาก สปช. และผ่านการทำประชามติ ก็จะเลือกตั้งกันได้ในเดือนกันยายน 2559 แต่สุดท้าย “สูตรสอง” ก็ต้องพับไปอีก เนื่องจากร่างรัฐธรรมนูญไม่ผ่านความเห็นชอบจาก สปช. เมื่อวันที่ 6 กันยายน ที่ผ่านมา

            ล่าสุดจึงมาอยู่ที่สูตร 6+4+6+4 ซึ่งจะเลือกตั้งกันในเดือนพฤษภาคม 2560 จึงต้องรอดูกันต่อไปว่า เอาเข้าจริงจะเป็นไปตามสูตรนี้หรือไม่ หรือว่า ประวัติศาสตร์จะซ้ำรอย