เกิดในกระบอกไม้ ? | คมชัดลึก

 

                          หลายท่านคงชุ่มฉ่ำจากเทศกาลสงกรานต์ที่เพิ่งผ่านมา ไม่ว่าจะเป็นความชุ่มฉ่ำด้วยน้ำที่เล่นกันในเทศกาลนี้ หรือความชุ่มฉ่ำจิตใจจากการไปทำบุญและกราบไหว้ผู้หลักผู้ใหญ่ อันเป็นประเพณีที่ดีงามของไทยมาแต่โบราณกาล

 

                          วันสงกรานต์ในปัจจุบัน นอกจากจะเป็นเทศกาลสำคัญแล้ว ยังเป็นวันครอบครัว และวันของผู้สูงอายุด้วย จึงเป็นวาระที่สมาชิกในครอบครัวจะได้อยู่พร้อมหน้าพร้อมตากัน ทำกิจกรรมร่วมกัน เพราะเวลานี้ ครอบครัวคนไทยส่วนใหญ่มีลักษณะเหมือนนก ที่ต่างบินออกกจากรังในตอนเช้าตรู่ และกระปรกกระเปรี้ยคืนรังในยามค่ำ บางครอบครัวแทบจะไม่มีโอกาสได้พบหน้ากัน กินข้าวร่วมกัน หรือพูดคุยกันโดยตรง นอกจากการสื่อสารกันผ่านทางอุปกรณ์อิเล็กทรอนิกส์

สำหรับผู้สูงอายุนั้นยิ่งแล้วใหญ่ ถ้าไม่จับเจ่าอยู่ในบ้านก็อยู่อย่างโดดเดี่ยวในชนบท เพราะลูกหลานต่างก็ไปทำมาหากินกันต่างถิ่น ไม่สะดวกในการจะหยุดงานเดินทางมาเยี่ยมเยียน ดังนั้น วันสงกรานต์จึงเป็นวันที่ผู้เฒ่าผู้แก่จะได้พบลูกหลานสักครั้งหนึ่งในรอบ 1 ปี

 

                          มีคำถามด้วยความห่วงใยในผู้สูงอายุว่า จะทำตัวทำใจอย่างไรกับสภาพที่เป็นอยู่ของตนเอง ผมคิดว่า คำตอบอยู่ทั้งที่ตัวของผู้สูงอายุเองและคนใกล้ชิด ผู้ที่สูงวัยก็ย่อมมีความเปลี่ยนแปลงของร่างกายเกิดขึ้นเป็นปกติ กำลังวังชาลดน้อยถอยลง สมองไม่ปรู๊ดปร๊าดเหมือนเมื่อก่อน แถมบางคนยังมีโรคภัยไข้เจ็บ ทั้งโรคอินเทรนด์ เช่น โรคหัวใจ เบาหวาน คอเลสเตอรอลในเลือดสูง และความเสื่อมของอวัยวะภายใน เช่น ตับไต ไส้พุง ทำให้ทำอะไรไม่สะดวก เกิดความหงุดหงิด เบื่อหน่าย เอาใจยาก จนไม่มีใครอยากอยู่ใกล้ 

 

                          สำหรับคนใกล้ชิดนั้น การดูแลผู้สูงอายุเป็นเรื่องละเอียดอ่อน ต้องมีทั้งความรัก ความรู้ และความอดทน เพราะเป็นทั้งการดูแลร่างกายและจิตใจของอีกฝ่ายหนึ่งไปพร้อมกัน แต่เวลานี้คนส่วนใหญ่แทบจะไม่มีเวลาที่จะดูแลผู้สูงอายุ และทำให้สายสัมพันธ์ของปู่ย่าตายายกับลูกหลานห่างไกลออกไปเรื่อยๆ ต่างจากในสมัยก่อนที่อยู่รวมกันเป็นครอบครัวใหญ่ หรือมีครัวเรือนอยู่ในย่านเดียวกัน ซึ่งนอกจากความสนิทสนมคุ้นเคยกันในหมู่ญาติแล้ว เด็กๆ ยังได้เรียนรู้ขนบธรรมเนียม กิริยามารยาท และสิ่งอันพึงประพฤติจากพฤติกรรมของคนในบ้าน เช่น ความเคารพนอบน้อมผู้ใหญ่ การแสดงกิริยาและคำพูด ฯลฯ รวมทั้งพิธีและประเพณีต่างๆ แต่ทุกวันนี้ การเป็นครอบครัวเล็กทำให้รูปแบบของสังคมเปลี่ยนแปลงไป และถือความง่ายความสะดวกสบาย หรือการทำอะไรตามที่อยากทำเป็นสำคัญ ไม่ยึดถือขนบธรรมเนียม แบบแผน หรือวัฒนธรรมของครอบครัวอีกต่อไป

 

                          เมื่อเป็นเช่นนี้ ผู้สูงอายุก็ต้องทำตัวทำใจให้เข้ากับยุคสมัย อย่าเคร่งครัดเข้มงวดกับอะไรนัก ปล่อยวางให้มาก และไม่ทำตัวเป็นภาระแก่ผู้อื่น ขณะที่คนใกล้ชิดก็ต้องเข้าใจในสภาวะของผู้สูงอายุ โดยเฉพาะในรายที่มีปัญหาเรื่องสุขภาพ พยายามเจียดเวลาพูดคุยหรือไปเยี่ยมเยียนให้บ่อยขึ้น อดทนต่ออารมณ์ที่อาจจะปรวนแปร และเติมความรัก ความเห็นใจ ให้มากขึ้นในจิตใจของตน

 

                          ผู้สูงอายุนั้นเหมือนของเก่า ซึ่งอาจจะชำรุดหรือมีรูปแบบที่ล้าสมัย แต่วัตถุโบราณเหล่านี้ก็มีคุณค่าและทำประโยชน์มาแล้วมากมาย รวมทั้งเป็นรากฐานและร่องรอยของสังคมและครอบครัวของลูกหลานในทุกวันนี้

 

                          ไม่มีใครที่เกิดมาจากกระบอกไม้ไผ่หรอกครับ

 

 

 

 

 

---------------------

 

(วันเว้นวัน จันทร์ พุธ ศุกร์ : เกิดในกระบอกไม้ ? : โดย...ประภัสสร เสวิกุล psevikul.com)