จัดระเบียบแรงงานต่างด้าว‘ตลาดไท’ | คมชัดลึก

            สถานการณ์การค้ามนุษย์ในประเทศไทยมีความรุนแรงและซับซ้อนมากขึ้น จนถูกจับตาเกี่ยวกับปัญหาการค้ามนุษย์ เมื่อวันที่ 20 มิถุนายน 2557 กระทรวงต่างประเทศสหรัฐได้ออกแถลงรายงานสถานการณ์การค้ามนุษย์ หรือทีไอพี ประจำปี 2557 อย่างเป็นทางการ ผลปรากฏว่า ไทยถูกปรับลดระดับลงไปอยู่ระดับ 3 หรือ Tier 3 ซึ่งเป็นระดับต่ำสุด

            ไทยถูกมองว่าเป็นประเทศต้นทาง ปลายทาง และทางผ่านของขบวนการค้ามนุษย์ เเละยังพบอีกว่า ความเข้าใจในกฎหมายการค้ามนุษย์ยังอยู่ในระดับที่น่ากังวล ภายหลังถูกจับตามองและขาดความเชื่อมั่นในเรื่องการค้ามนุษย์ของไทย เป็นผลทำให้รัฐบาลพยายามกวาดล้างจับกุมขบวนการค้ามนุษย์อย่างหนัก ล่าสุด รัฐบาลโดยพล.อ.ประยุทธ์ จันทร์โอชา ได้มอบนโยบายให้แก่เจ้าหน้าที่ที่เกี่ยวข้องทุกหน่วย เร่งรัดการจัดระเบียบเเรงงานต่างด้าว เพื่อเเก้ปัญหาการค้ามนุษย์ในพื้นที่ที่มีการใช้เเรงงานต่างด้าวจำนวนมาก
          
            จากข้อมูลการสืบสวนพบว่า แหล่งแรงงานต่างด้าวในประเทศไทย คือ จ.ระนอง, มหาชัย จ.สมุทรสาคร และตลาดไท อ.คลองหลวง จ.ปทุมธานี โดยตลาดไท ซึ่งเป็นตลาดสินค้าการเกษตรขนาดใหญ่ ถูกจัดให้เป็นที่เเรกที่จำเป็นต้องเข้าไปจัดระเบียบ เนื่องจากพบว่าแรงงานต่างด้าวอยู่ด้วยกันอย่างหนาแน่น เป็นแหล่งรวมปัญหาการค้าแรงงานต่างด้าวผิดกฎหมาย ค้าประเวณี และยาเสพติด  ให้เป็นไปตามกฎหมาย บูรณาการเจ้าหน้าที่ทุกฝ่าย มุ่งหมายเพื่อยกระดับให้ตลาดไทเป็นพื้นที่สีขาว

            "พิสิษฐ์ ชุณหวชิร" ผู้อำนวยการกลุ่มบริหารงานทรัพยากรมนุษย์ บริษัท ไทย เเอ็กโกร เอ็กซเชนจ์ จำกัด (ตลาดไท) เปิดเผยว่า ในส่วนของตลาดไทยินดีสนับสนุนภาคราชการ ในการดำเนินการป้องกันและแก้ไขปัญหาการค้ามนุษย์ ปัญหาขอทานภายในตลาดไท โดยมีแผนปฏิบัติการของตลาดไทที่ดำเนินการมาตั้งแต่ยังไม่มีนโยบายการจัดระเบียบจากทางรัฐบาล ที่สอดคล้องกับจ.ปทุมธานีอยู่แล้ว เช่น การประชาสัมพันธ์ให้นายจ้างดำเนินการจดทะเบียนแรงงานต่างด้าวให้ถูกกฎหมาย และให้ความรู้เกี่ยวกับการลงทะเบียนแรงงาน ทั้งยังให้ความสำคัญกับการดูแลความปลอดภัยของตลาดไท โดยติดตั้งกล้องวงจรปิดทั่วพื้นที่ตลาดไทลงทุนไปแล้วกว่า 20 ล้านบาท

            ขณะเดียวกันได้เข้าร่วม "โครงการตลาดสีขาว" กับจ.ปทุมธานี ซึ่งได้มีการนำตลาดไทเป็นตลาดนำร่องในการแก้ปัญหาแรงงานต่างด้าว โดยจะจัดตั้งศูนย์วันสต็อปเซอร์วิส เพื่ออำนวยความสะดวกในการลงทะเบียนแรงงานต่างด้าว เพื่อเอื้อประโยชน์ให้แรงงานต่างด้าวใช้เวลาให้น้อยลงและไม่เสียเวลาในการทำงาน เนื่องจากการใช้เวลานานในการดำเนินการเป็นอีกหนึ่งสาเหตุที่ทำให้แรงงานต่างด้าวไม่ไปลงทะเบียนตามกฎหมาย
         
            ส่วนประเด็น "ขอทานและการค้ามนุษย์ภายในตลาดไท" นั้น ผู้อำนวยการกลุ่มบริหารงานทรัพยากรมนุษย์ บริษัท ไทย เเอ็กโกร เอ็กซเชนจ์ จำกัด (ตลาดไท) ยืนยันว่า ตลาดไทให้ความสำคัญกับเรื่องนี้มาโดยตลอด ซึ่งไม่มีปัญหาในเรื่องนี้อย่างแน่นอน คาดว่าอาจเกิดจากความคาดเดาของสังคม เนื่องจากตลาดไทมีพื้นที่ 450 ไร่ มีแผงค้ากว่า 3,700 แผงค้า ถือเป็นตลาดที่มีขนาดใหญ่ความต้องการแรงงานในการทำงานจึงค่อนข้างสูง

            “เราให้ความสำคัญและดำเนินการในเรื่องการประชาสัมพันธ์และลงทะเบียนแรงงานที่ถูกกฎหมายมาโดยตลอด ก่อนหน้าที่รัฐบาลจะมอบนโยบาย แต่เมื่อมีการเน้นย้ำในเรื่องนี้และมองว่าตลาดไทเหมาะสมที่จะเป็นตลาดแห่งแรกที่จะเป็นต้นแบบในการแก้ปัญแรงงานต่างด้าว และแสดงความเป็นห่วงว่าอาจนำไปสู่การค้ามนุษยืได้ ทางตลาดไทก็พร้อมรับนโยบายนี้มาปฎิบัติ โดยมีการประสานกับทางจังหวัดปทุมธานีมาโดยตลอด เราขอยืนยันว่า ตลาดไท ไม่มีการค้ามนุษย์ โสเภนี และขอทานแน่นอน” พิสิษฐ์ กล่าว
       
            "นฤมล เครือนาค" เเม่ค้าขายปลีก-ส่ง พืชผลทางการเกษตรภาคเหนือ ทำการค้าที่ตลาดไทมานาน จนเป็นที่รู้จัก สะท้อนถึงปัญหาเเรงงานต่างด้าวในตลาดไท ว่า แรงงานต่างด้าวที่นี่มีทั้ง ผิดกฎหมายและถูกกฎหมาย การเข้ามาจัดระเบียบแรงงานต่างด้าวก็ถือเป็นเรื่องที่ดีที่จะทำให้แรงงานต่างด้าวเป็นเรื่องที่ถูกกฎหมาย ทั้งนายจ้างและแรงงานก็จะเกิดความสบายใจมากขึ้น ส่วนข้อเสียก็อาจจะเป็นเรื่องของการขาดแคลนแรงงาน
       
            “ส่วนมากแล้วก็จะมีทั้งแรงงานที่ผิดกฎหมายมากกว่า เพราะตลาดไทมีความต้องการแรงงานจำนวนมาก การเข้ามาจัดระเบียบก็มีทั้งข้อดีและข้อเสีย ข้อดีคือทำให้ถูกต้อง สบายใจทั้งนายจ้างและแรงงานจะได้ไม่ต้องกลัวถูกจับ ข้อเสียคือ ถ้าเป็นแรงงานที่มีสังกัดแล้ว โดยส่วนใหญ่แรงงานจะมาทำงานบ้างไม่มาทำงานบ้างเพราะคิดว่ามีสังกัดแล้ว นายจ้างต้องดูแล ทำให้เราขาดแรงงาน แล้วถ้าเราจะไปหาแรงงานที่ผิดกฎหมาย ก็ทำไม่ได้เพราะผิดกฎหมาย” นางนฤมล กล่าว

            สอดคล้องกับข้อมูลของ "รุ่งรัตน์ เจียรรุ่งเเสง" พ่อค้าขายส่งพริกในตลาดไท ยืนยันว่า ร้อยละ 80 ของแรงงานต่างด้าวในตลาดไท เป็นแรงงานที่ผิดกฎหมายทั้งหมด โดยมีทั้งแรงงานชาวพม่า กัมพูชาและลาว โดยอยากให้ตลาดไทเป็นศูนย์กลางในการจัดหาแรงงานที่ถูกกฎหมาย เพราะตลาดไทมีการว่าจ้างไม่เท่ากัน ทำให้บางร้านขาดแคลนแรงงาน เนื่องจากแรงงานต่างด้าวจะนิยมไปทำงานให้กับร้านที่จ่ายค่าแรงให้จำนวนมาก ส่วนการเข้ามาจัดระเบียบแรงงานต่างด้าวภายในตลาดไทก็ถือเป็นเรื่องที่ดี

            “แรงงานต่างด้าวที่นี่ถูกกฎหมายไม่ถึง 20 เปอร์เซ็นต์ เพราะค่าใช้จ่ายในการลงทะเบียนค่อนข้างสูงและเวลาในการดำเนินการค่อนข้างช้า ทำให้แรงงานต่างด้าวไม่ไปลงทะเบียน ลักลอบทำงานให้ร้านค้าในตลาดไทจำนวนมาก ถ้ามีการจัดระเบียบแรงงานต่างด้าวที่นี่ ก็เป็นเรื่องที่ดี เพราะต้องการให้ตลาดไทเป็นศูนย์กลางในการจัดหาแรงงานที่ถูกกฎหมาย และจัดสรรแรงงานให้ร้านค้าในตลาดไท เพราะที่ผ่านการจ้างแรงงานต่างด้าวไม่เท่ากันมีตั้งเเต่ราคา 400-1,000 บาท ทำให้บางร้านขาดแคลนแรงงาน” พ่อค้าขายส่งพริกตลาดไท กล่าว

            สำหรับยุทธการตลาดสีขาว ที่จ.ปทุมธานีอยู่ระหว่างการดำเนินการประสานไปยังภาคเอกชน ผู้ประกอบการตลาดรายใหญ่ อาทิ ตลาดไท ตลาดสี่มุมเมือง ตลาดไอยรา และอีกว่า 18 แห่งที่เป็นตลาดการค้ารายใหญ่ ซึ่งจะนำร่องที่แรกในพื้นที่ตลาดไท โดยจะดำเนินการจัดทำประกาศแจ้งเตือนนายจ้าง ลูกจ้าง ให้ปฏิบัติให้ถูกต้องตามกฎหมาย สำรวจข้อมูลแรงงานต่างด้าวโดยละเอียด และจัดทำฐานข้อมูลแรงงานต่างด้าวที่ทำงานในตลาดไทและบริเวณโดยรอบ เพื่อเป็นฐานข้อมูลเชิงพื้นที่ ในการกำกับดูแลให้ถูกต้องตามกฎหมาย จัดหน่วยบริการเคลื่อนที่ ของหน่วยงานภาครัฐ ได้แก่ จัดหางาน สาธารณสุข ปกครอง เข้าดำเนินการทำบัตรต่ออายุแรงงานต่างด้าวในพื้นที่ จัดทำห้องปฏิบัติการที่ตลาดไท เพื่อตรวจสอบ ติดตาม การดำเนินการตามมาตรการที่กำหนดได้อย่างทันท่วงที และติดตั้งโทรทัศน์วงจรปิดเพื่อสอดส่องดูแลและติดตามเฝ้าระวังการกระทำผิดในพื้นที่