10 ดัชนีชี้วัด...รัฐธรรมนูญใหม่ 'ก้าวหน้า' หรือ 'ถอยหลัง' ? | คมชัดลึก

 

                         ช่วงนี้เป็นช่วงของการวิพากษ์วิจารณ์ร่างรัฐธรรมนูญใหม่ หลังจากคณะกรรมาธิการยกร่างรัฐธรรมนูญเปิดเนื้อหาร่างรัฐธรรมนูญฉบับใหม่ที่มีทั้งหมด 315 มาตรา ออกมา

 

                         รัฐธรรมนูญนี้ “ก้าวหน้า” หรือ “ถอยหลังเข้าคลอง”? คือคำถามใหญ่

 

                         หากจะชี้ว่า รัฐธรรมนูญก้าวหน้า หรือ ถอยหลัง ก็ต้องพิจารณาจากเนื้อหาในร่างรัฐธรรมนูญ ซึ่งเนื้อหาที่น่าพิจารณา คือ เนื้อหาที่ปรากฏขึ้นใหม่ หรือมีการแก้ไขเปลี่ยนแปลงไปจากรัฐธรรมนูญเดิม

 

                         เพื่อให้ง่ายต่อการพิจารณา จึงขอยกประเด็นใหม่ที่มีการถกเถียงวิพากษ์วิจารณ์กันอย่างมาก 10 ประเด็น ซึ่งแน่นอนในมุมการวิพากษ์วิจารณ์เหล่านั้น มีทั้งมุมบวกและมุมลบ

 

                         1.นายกฯ ไม่จำเป็นต้องเป็น ส.ส. 

 

                         นับจากเหตุการณ์พฤษภา 35 ที่ประชาชนชุมนุมเรียกร้องให้นายกฯ ต้องมาจากการเลือกตั้ง จนนำมาสู่การกำหนดไว้ในรัฐธรรมนูญ ครั้งนี้จะเป็นครั้งแรกที่รัฐธรรมนูญเขียนเปิดกว้างให้คนที่ไม่ได้เป็น ส.ส.มาเป็นนายกฯ ได้ เหตุผลสำคัญของคณะกรรมาธิการยกร่างฯ คือ เผื่อไว้ยามวิกฤติ โดยยกตัวอย่างวิกฤติการเมืองครั้งล่าสุดว่า หากรัฐธรรมนูญเปิดทางไว้อย่างนี้ทหารก็คงไม่ต้องเข้ามายึดอำนาจ

 

                         2.ที่มาและอำนาจของ ส.ว.

 

                         ส.ว.ทั้งหมด คือ 200 คน ตามรัฐธรรมนูญนี้จะไม่ได้มาจากการเลือกตั้ง ขณะที่อำนาจของ ส.ว.จะมีมากขึ้นกว่าเดิมอย่างมาก ที่วิจารณ์กันมากที่สุด คือ อำนาจในการตรวจสอบบุคคลที่นายกฯ จะแต่งตั้งให้เป็นคณะรัฐมนตรี

 

                         3.สภาขับเคลื่อนการปฏิรูป-คณะกรรมการยุทธศาสตร์ปฏิรูป

 

                         ซึ่งถูกมองว่าเป็น “สภาแปลงร่าง” ของ สปช. และ สนช. เพราะ 3 ใน 4 คือ 90 คนของสมาชิกสภาขับเคลื่อนจะมาจาก สปช. และ สนช. เป็นการ “สืบทอดอำนาจ” ขณะที่คณะกรรมาธิการยกร่างฯ ชี้แจงว่า เพื่อเป็นกลไกให้การปฏิรูปมีความต่อเนื่อง เป็นการ “สืบทอดการปฏิรูป”

 

                         4.ระบบเลือกตั้งแบบสัดส่วนผสม และโอเพ่นลิสต์

 

                         คณะกรรมาธิการยกร่างฯ บอกว่า เป็นระบบเลือกตั้งที่ให้ความสำคัญกับทุกคะแนนเสียง จำนวน ส.ส.จะสะท้อนคะแนนนิยมที่เป็นจริง และเปิดโอกาสให้ประชาชนจัดลำดับ ส.ส.บัญชีรายชื่อได้ด้วย

 

                         5.กลุ่มการเมืองส่งผู้สมัคร ส.ส.ได้

 

                         6.ระบบตรวจสอบการใช้-เข้าสู่อำนาจ เช่น ผู้สมัคร ส.ส.ต้องยื่นหลักฐานการเสียภาษี 3 ปี, องค์กรตรวจสอบและนักการเมืองท้องถิ่นต้องแสดงบัญชีทรัพย์สินด้วย และการกำหนดให้พรรคการเมืองต้องแจ้งที่มางบประมาณที่จะใช้ในนโยบายที่หาเสียง

 

                         7.สมัชชาคุณธรรม เพื่อกำหนดมาตรฐานคุณธรรม จริยธรรม ของนักการเมือง ข้าราชการ และเอกชนที่ทำธุรกรรม

 

                         8.รับรองสิทธิในเพศสภาพ

 

                         9.เพิ่มอำนาจศาลรัฐธรรมนูญตามมาตรา 7 ในกรณีที่ไม่มีบทบัญญัติในรัฐธรรมนูญ ให้ศาลรัฐธรรมนูญเป็นผู้วินิจฉัย

 

                         10.แก้รัฐธรรมนูญยากขึ้น ที่สำคัญคือ ในบททั่วไปต้องให้ศาลรัฐธรรมนูญวินิจฉัยด้วย ส่วนบทที่เป็นหลักการสำคัญต้องมีการทำประชามติด้วย

 

 

 

 

--------------------------

 

(มอนิเตอร์ร่างรัฐธรรมนูญ : 10 ดัชนีชี้วัด...รัฐธรรมนูญใหม่ 'ก้าวหน้า' หรือ 'ถอยหลัง' ? : โดย...สำนักข่าวเนชั่น)