คุยนอกกรอบ : วิศวกรหัวใจครู | คมชัดลึก

 

                            เวลาที่นักวิชาการแสดงความคิดเห็น หรือเสนอแนวทางแก้ปัญหา บางครั้งมีคำปรามาสว่า รู้แต่ทฤษฎี ให้ลงมือปฏิบัติก็ทำไม่ได้หรอก แต่สำหรับ ดร.พยุง ศักดาสาวิตร อดีตอาจารย์คณะวิศวกรรมศาสตร์ สถาบันเทคโนโลยีราชมงคล นนทบุรี ประธานกรรมการบริหาร ผู้ก่อตั้งกลุ่มบริษัทไทย ออโตทูลส์ ซึ่งออกแบบและสร้างแม่พิมพ์โลหะ อุปกรณ์จับยึด และผลิตชิ้นส่วนรถยนต์ ให้แก่รถยนต์ รถกระบะค่ายญี่ปุ่น พิสูจน์แล้วว่า "เราทำได้" 

 

                            โดยปี 2557 บริษัทมีรายได้ 1,500 ล้านบาท และคาดว่าปีนี้จะทำตัวเลขได้ถึง 2,700 ล้าน ทั้งที่ตอนก่อตั้งบริษัทในปี 2536 มีทุนจดทะเบียนเพียง 1 ล้านบาท ! 

 

                            หลังจบการศึกษา ดร.พยุง ทำหน้าที่เป็นแม่พิมพ์ของชาติ โดยเป็นอาจารย์ในสถาบันการศึกษา 19 ปี กระทั่งปี 2547 จึงตัดสินใจลาออกจากราชการ มาทำธุรกิจเต็มตัว 

 

                            บริษัท ไทย ออโต ทูลส์ แอนด์ ดาย จำกัด ก่อตั้งขึ้นในปี 2536 โดย ดร.พยุง ศักดาสาวิตร ร่วมกับ บัณฑูร เหล่าสินชัย โดยรับออกแบบและสร้างแม่พิมพ์โลหะ อุปกรณ์จับยึด และผลิตชิ้นส่วนรถยนต์ ปัจจุบันมีบริษัทในเครือ 3 แห่ง ได้แก่ บริษัท ไทย ออโต ทูลส์ (ปทุมธานี) จำกัด (TATP) ออกแบบสร้างแม่พิมพ์โลหะ และอุปกรณ์จับยึด, บริษัท ไทย ออโต ทูลส์ (ชลบุรี) จำกัด (TATC) ผลิตชิ้นส่วนและชุบเคลือบสีอีดีพี เพื่อผลิตฝาหม้อลมเบรกรถยนต์ และ บริษัท ไทย ออโต ทูลส์ (อีสเทิร์น) จำกัด (TATE)

 

                            ความที่เป็นอาจารย์สอนเด็กช่าง ทราบดีว่าแรงงานด้านนี้ขาดตลาด เพราะเด็กที่จบ ปวช. ปวส. ส่วนหนึ่งไปเรียนต่อปริญญาตรี เพื่อแก้ปัญหาดังกล่าว จึงจัดคอร์สเทรนนิ่งเองภายในบริษัท ให้พนักงานที่จบชั้น ม.3 หรือ ม.6 ที่อยู่ในสายการผลิตและต้องการพัฒนาตนเองเป็นช่างเทคนิค สมัครเข้าคอร์สดังกล่าว และปรับเงินเดือนเป็น 1.5 หมื่นบาท

 

                            "เราพัฒนาให้เป็นช่างเทคนิค มาอยู่ส่วนการทำเครื่องมือ เช่น แม่พิมพ์ขึ้นรูปโลหะอุปกรณ์ที่ใช้ตรวจสอบชิ้นส่วนรถยนต์ เครื่องมือเหล่านี้ต้องใช้ช่างเทคนิคที่มีทักษะ ทำมาตั้งแต่ปี 2548 วิธีการคือ คัดเลือกพนักงานที่คิดว่าพัฒนาได้ ถามความสมัครใจว่าอยากพัฒนาไหม จากค่าแรงวันละ 300 บาท หากฝึกสองสามปีอาจได้ค่าแรงเดือนละ 1.5-2 หมื่นบาท เราทำคอร์สเอง 5 ปี ปี 2548-2552 ฝึก 30 คน หลังจากนั้นใช้หลัก Training for the Trainer เพราะผู้จัดการในฝ่ายต่างๆ มีกำลังคนอยู่แล้ว อาจต้องการคนเพิ่มสัก 5 คน ก็เอาคนพวกนี้ไปเป็นลูกมือก่อน เหมือนพี่สอนน้อง ฝึกจากการปฏิบัติจริง ต้องการให้เขามีความรู้พื้นฐานพอสมควร นับรวมๆ ฝึกคนตามโครงการนี้ได้ประมาณ 100-120 คน" 

 

                            เด็ก ปวส.มักต่อยอดปริญญาตรี ทำให้เด็ก ปวส.หายไป พอเรียนต่อแล้วก็ไม่ทำงานช่าง บ้านเราขาดตรงนี้มากทั้งที่มีความต้องการสูง กลับเป็นว่า จบปริญญาตรีมาสมัครงาน 10 คนรับได้ 2-3 คน พูดง่ายๆ ว่า ปริญญาตรีมีเกินความต้องการ แต่วุฒิ ปวส.ด้านช่างกลโรงงาน ช่างไฟฟ้า หายาก

 

                            ปัจจุบันภาคอุตสาหกรรมหลายแห่งให้ทุนสำหรับเด็กที่เรียน ปวช. ปวส. แต่ยังไม่เพียงพอและไม่ทันต่อความต้องการ 

 

                            ทว่า กลุ่มบริษัท ไทย ออโต ทูลล์ ก้าวผ่านข้อจำกัดนั้นมานานแล้ว เพราะเตรียมพัฒนาคนตั้งแต่เนิ่นๆ ทั้งผู้บริหารระดับบนและระดับปฏิบัติการ

 

                            ดร.พยุง เล่าว่า แบ่งหุ้นให้แก่วิศวกรที่เข้ามาร่วมงานประมาณตั้งแต่ช่วงต้น 16-20 คน คนละ 8 เปอร์เซ็นต์ และลงมือเทรนวิศวกรผ่านโครงการ "Training for the Trainer" และให้คนกลุ่มนี้เป็นเทรนเนอร์เทรนคนรุ่นต่อไป 

 

                            "พอเทรนคนสำเร็จ เราก็ขยายธุรกิจได้ ปี 2547 รายได้ยังไม่ถึงร้อยล้านบาท แต่ตอนนี้พุ่งขึ้นมาเป็น 1,500 ล้านบาท"

 

                            ช่วงปี 2547 ประเทศไทยมียอดนำเข้าเครื่องมือมาผลิตรถยนต์ปีละ 7-8 หมื่นล้านบาท 

 

                            "แต่เราคิดสร้างเครื่องมือที่ญี่ปุ่นสร้าง เราอยากสร้าง เช่น แม่พิมพ์ขึ้นรูปรถยนต์ อุปกรณ์ที่ใช้ตรวจสอบชิ้นส่วนรถยนต์ อันไหนเราทำได้และถูกกว่า คุณภาพเท่ากัน เขามาจ้างเราไง เพราะบางครั้งเขาเอาเครื่องมือมาจากญี่ปุ่น มาผลิตในไทย เราก็สร้างเครื่องมือซัพพอร์ตเขาเลยสิ...เราทำแค่นิดเดียวเอง หลังจากนั้นญี่ปุ่นนำเข้าน้อยลง เพราะมาตั้งฐานผลิตในไทยด้วย ใช้ฐานในไทยส่งออกเอเชียแปซิฟิก พอผมทำเครื่องมือได้ การผลิตชิ้นส่วนก็ไม่ยาก"  

 

                            สมัยก่อนญี่ปุ่นออกแบบโมลและนำเข้ามา?

 

                            "ใช่ โมลเป็นพลาสติก แต่แม่พิมพ์โลหะเรียกว่า ดาย (die) ผมชำนาญเฉพาะงานโลหะ เราเปิดทำแม่พิมพ์โลหะตั้งแต่ปี 2536 ทำชิ้นเล็กๆ และรับจ้างทั่วไป ไม่ได้มุ่งตลาดญี่ปุ่น ช่วงนั้นทำให้เกิดการเรียนรู้ สะสมประสบการณ์ ปีหนึ่งมียอดขาย 3 ล้าน 7 ล้าน ปี 2540 ยังไม่ถึง 30 ล้าน และเศรษฐกิจตกลงไปเราไม่มีปัญหา เพราะธุรกิจยังเล็ก"

 

                            ปี 2548-2555 บริษัทเริ่มเติบโตเป็นลำดับ มีนักธุรกิจญี่ปุ่นเข้ามาลงทุนในไทยมากขึ้น 

 

                            ตอนที่ลาออกจากราชการคิดไหมว่าต้องเป็นนักธุรกิจพันล้าน? 

 

                            "ไม่ได้คิดเลย เราตั้งเป้าว่า ต้องทำธุรกิจให้ดี รายได้หลักพันล้านเพิ่งเริ่มตั้งแต่ปี 2552 ห้าปีแรกเราคิดพัฒนาคน ยอดขายยังไม่ถึง 500-600 ล้านบาท หลังจากปี 2552 ยอดขายจึงขยับจาก 700-800 ล้าน เป็น 1,500 ล้าน 1,800 ล้าน ปีนี้อาจจะเป็น 2,000 ล้าน ก็ไม่นึกหรอกครับว่าจะมาขนาดนี้ แค่คิดว่าจะเติบโตอย่างยั่งยืน เพราะเรามองที่คุณภาพของคน"

 

                            "ตอนออกจากมหาวิทยาลัยก็น้ำตาไหล เพราะเป็นอาจารย์นาน 19 ปีเศษก็ผูกพัน แต่ว่าพอถึงเวลาหนึ่งคิดว่าต้องเปลี่ยนแปลงตัวเอง เป็นอาจารย์มาพอสมควรแล้ว...ผมมองว่า การเป็นอาจารย์ในมหาวิทยาลัยสร้างงานไม่ถึงจุดสูงสุด การทำธุรกิจเราสร้างแม่พิมพ์ ผลิตชิ้นส่วนรถยนต์จริง เราได้ไปทำงานกับญี่ปุ่นคือทำของจริง ผมเป็นวิศวกรปฏิบัติการ จบวิศวกรรมการผลิต ผมสอนช่างเทคนิค พูดได้ว่าเราทำเป็น จะออกแบบแม่พิมพ์ หรือปั๊มชิ้นส่วนรถยนต์ก็ทำได้" 

 

 

-------------------------

 

 

                            ปัจจุบันคู่ค้า 85 เปอร์เซ็นต์เป็นบริษัทผู้ผลิตรถยนต์และกระบะแบรนด์ญี่ปุ่น อีก 15 เปอร์เซ็นต์ เป็นยุโรปและอเมริกัน

 

                            "เรามีโนว์ฮาว เอ็นจิเนียร์ ลูกค้าเอาแบบมาให้เราดูบอกว่าต้องการงานแบบนี้ เช่น ฝากระโปรงรถยนต์ ทำให้ได้ไหมเดือนละ 1 หมื่นชิ้น เราต้องมาออกแบบแม่พิมพ์ เสร็จแล้วส่งไปให้ลูกค้าดูว่าออกแบบแบบนี้โอเคไหม บางครั้งเขามาดูตั้งแต่ขั้นออกแบบ ก่อนส่งไปให้เอ็นจิเนียร์ที่ญี่ปุ่นดูว่า งานที่เราออกแบบเขาโอเคไหม เขาไม่ได้มาออกแบบนะ แต่แอพพรูฟว่า สิ่งที่เราออกแบบจะมีอายุการใช้งานได้ถึง 4 ปีไหม เพราะรถเก๋งผลิต 4 ปี พอปีที่ 5 ก็เปลี่ยนรุ่น แต่รถกระบะรุ่นละ 8-10 ปี ฉะนั้นต้องรู้ว่าแบบนี้อยู่ได้หรือเปล่า วิศวกรต้องคำนวณเป็น"

 

                            ถามถึงบริษัทคู่แข่งสัญชาติไทยแท้ เขาตอบว่า

 

                            "ผมไม่รู้จะแข่งกับใครนะ เวลาลูกค้าให้โปรเจกท์มา สมมุติให้โรงงานที่ชลบุรีผลิตชิ้นส่วนบอดี้กับแชสซีรถยนต์ปีละพันล้านบาท ทำสัญญา 8 ปีก็ 8,000 ล้านบาท คือเป็นสัญญาระยะยาว ต้องทำจนหมดรุ่นการผลิต คู่ค้าจะจ้างผู้ผลิตรายเดียว หากจ้างสองรายจะทำให้ต้นทุนสูงเกิน ดังนั้น หากผู้จ้างไว้ใจใครจะให้รับไปทั้งหมด หากแยกเป็นกลุ่มรถยนต์ก็หลายแบรนด์ (ญี่ปุ่น) แต่ละแบรนด์ก็มีบริษัทลูกอีก"

 

                            สำหรับเกณฑ์ของลูกค้าในการพิจารณาผลิตภัณฑ์ของบริษัทใช้หลัก QCD ประเทศทางยุโรป อเมริกา และญี่ปุ่นยึดหลักเดียวกัน 

 

                            Q-Quailty คุณภาพดีร้อยเปอร์เซ็นต์, C-Cost ราคาเหมาะสม, D-Delivery ส่งมอบตรงเวลา 

 

                            คนญี่ปุ่นอาจเข้าหาและติดต่อยาก ความไว้วางใจมาจากการที่เขามีความเชื่อมั่นในคุณภาพสินค้า แต่เวลาทำธุรกิจกับใครแล้ว หากไว้วางใจก็จะทำงานกันนาน มีความสัมพันธ์ที่ดีต่อกัน ขณะที่ชาวตะวันตกให้ความสำคัญกับราคา ใครให้ราคาต่ำกว่าก็ไปเลย พูดง่ายๆ คือ ฝั่งยุโรปอเมริกามีโอกาสเปลี่ยนใจง่ายกว่า 

 

                            คนทำธุรกิจในยามนี้อาจกังวลถึงกำลังซื้อของตลาดโลกที่ลดลง รายย่อยอาจบ่นถึงยอดขายที่ยังไม่มีท่าทีว่าจะกระเตื้องขึ้น ทว่า ไทย ออโตทูลส์ ตั้งเป้ายอดขายสำหรับปีนี้ 2,000 ล้านบาท ล่าสุดเพิ่งรับออเดอร์จากบริษัทผู้ผลิตรถกระบะญี่ปุ่นสองแบรนด์ให้ผลิตชิ้นส่วน สัญญาจ้าง 8 ปี 

 

                            ชิ้นส่วนรถกระบะมีหลายพันชิ้น บางครั้งรถโมเดลหนึ่งบริษัทได้ 20-30 รายการ แต่ละรายการมียอดผลิตหลักหมื่นชิ้น เช่น แบรนด์เอ 4-5 หมื่นชิ้นต่อรายการ แบรนด์บี 1.5 หมื่นชิ้นต่อรายการ เป็นต้น 

 

                            แผนกเซลส์ ไม่จำเป็น?

 

                            "ปกติบริษัททำนองนี้ต้องมีเซลส์ เราไม่มี แต่เรามีชื่อเสียงไง บริษัทรถยนต์ญี่ปุ่นพอเข้ามาเมืองไทย จะสร้างเครื่องมือก็นึกเราแล้ว ถ้าเป็นบริษัทคนไทยด้วยกันเราติดท็อปทรีด้านเครื่องมือ แม่พิมพ์ อุปกรณ์จับยึด ส่วนไทยออโต้ทูลล์และอีก 3 บริษัท เราติดท็อปไฟว์ บริษัทคนไทยแท้ๆ ยอดขายถึง 2,000 ล้าน ถือว่าเยอะแล้วนะ" ประธานกรรมการบริหาร ตอบพร้อมกลั้วหัวเราะน้อยๆ

 

 

-------------------------

 

(คุยนอกกรอบ : วิศวกรหัวใจครู : เรื่อง...สินีพร มฤคพิทักษ์ / ภาพ...ไทยออโตทูลส์)