
เชียงใหม่แปลงขยะเป็นพลังงานลดต้นทุนจัดเก็บ-แก้ปัญหายั่งยืน
07 ม.ค. 2558
เชียงใหม่แปลงขยะเป็นพลังงานลดต้นทุนจัดเก็บ-แก้ปัญหายั่งยืน : โดย... นิศานาถ กังวาลวงศ์
ปัญหาขยะเป็นของคู่กับเมืองท่องเที่ยวอย่างเชียงใหม่ ซึ่งเป็นศูนย์กลางทั้งการท่องเที่ยวและการค้า แต่ละวันเฉพาะเขตเทศบาลนครเชียงใหม่มีปริมาณขยะมากถึง 300 ตัน ฉะนั้นจำเป็นต้องมีการบริหารจัดการขยะเหล่านี้ไม่ให้ตกค้าง ซึ่งการแปลงขยะให้เป็นพลังงานเพื่อลดต้นทุนในการจัดเก็บก็เป็นอีกทางเลือกหนึ่งแทนการฝังกลบที่ใช้กันในปัจจุบัน ซึ่งเขตเทศบาลนครเชียงใหม่มีพื้นที่ประมาณ 40 ตารางกิโลเมตร แต่มีขยะมากถึงวันละ 300,000 กิโลกรัม ในช่วงวันปกติ แต่ในช่วงเทศกาลปริมาณจะขยับสูงขึ้นถึง 350 ตัน เนื่องจากเชียงใหม่เป็นเมืองท่องเที่ยว นักท่องเที่ยวส่วนใหญ่จะเข้ามาพักในเขตเมืองก่อนที่จะเดินทางออกไปท่องเที่ยวตามสถานที่ต่างๆ
เรื่องนี้ นายทัศนัย บูรณุปกรณ์ นายกเทศมนตรีนครเชียงใหม่ บอกว่า การบริหารจัดการขยะเขตเทศบาลต้องดำเนินการอย่างต่อเนื่อง เพื่อไม่ให้มีการตกค้างอยู่ในพื้นที่แม้แต่เพียงวันเดียว ทำให้งบประมาณการจัดเก็บขยะของเทศบาลสูงถึงปีละ 200 ล้านบาท เนื่องจากต้องนำไปฝังกลบที่ อ.ฮอด ซึ่งระยะทางไป-กลับประมาณ 300 กิโลเมตร ประกอบกับความหนาแน่นของประชาชนในพื้นที่ตามสำมะโนครัวมีประมาณ 1.4 แสนคน แต่อยู่จริง 3 แสนคน และช่วงเทศกาลอาจขยับสูงขึ้นถึง 4-5 แสนคน ดังนั้นหากประชาชนในพื้นที่ไม่ร่วมมือในการจัดระเบียบการจัดเก็บขยะอย่างจริงจัง อาจส่งผลให้งบประมาณการกำจัดขยะสูงขึ้นได้ในอนาคต
"ปัจจุบันเทศบาลนครเชียงใหม่ใช้วิธีกำจัดขยะด้วยการฝังกลบ ซึ่งถูกหลักวิชาการทุกอย่างไม่มีการปนเปื้อนกระทบสิ่งแวดล้องแน่นอน แต่ข้อเสียคือ ต้นทุนสูง เทศบาลจึงร่วมกับบริษัทเอกชนเพื่อเปลี่ยนขยะเป็นเชื้อเพลิงขยะที่สามารถนำไปผลิตไฟฟ้าได้ต่อไป คาดว่าโครงการนี้จะทำให้ต้นทุนการจับเก็บขยะของเทศบาลลดลงประมาณ 30% โครงการนี้จะสามารถดำเนินการได้เห็นผลเดือนเมษายน ปี 2558" นายทัศนัย กล่าว
กระนั้นหากดำเนินการแปลงขยะให้เป็นพลังงานได้ นอกจากจะช่วยลดต้นทุนในการจัดเก็บขยะแล้ว สิ่งที่ประชาชนจะได้เพิ่มขึ้นมา คือ เทศบาลจะมีงบเหลือมากพอจะพัฒนาระบบสาธารณูปโภคในพื้นที่ให้ได้มาตรฐาน โดยเฉพาะในเรื่องถนน สะพาน ท่อระบายน้ำ รวมทั้งเพิ่มสิ่งอำนวยความสะดวกให้ประชาชนในพื้นได้มากขึ้น อย่างไรก็ตาม โครงการนี้จะเริ่มได้ช่วงต้นปี 2558 โดยบริษัทเอกชนเป็นผู้ลงทุนดำเนินการเองทั้งหมดและใช้พื้นที่บริเวณสถานีขนถ่ายขยะมูลฝอยของเทศบาลนครเชียงใหม่ปัจจุบัน ซึ่งบริเวณดังกล่าวเป็นจุดที่รถขยะในเขตเทศบาลจะนำขยะทั้งหมดมารวมไว้ และทำการขนย้ายไปฝังกลบที่ อ.ฮอด ต่อไป
นายกเทศมนตรีนครเชียงใหม่ บอกอีกว่า การจัดเก็บขยะเทศบาลไม่สามารถคัดแยกขยะหลังจัดเก็บได้ เนื่องจากปริมาณแต่ละวันมีมากถึง 3 แสนกิโลกรัมและสถานที่ไม่สามารถพักขยะได้แม้แต่วันเดียว เพราะปริมาณขยะมาก จึงขอร้องให้ประชาชนจัดระเบียบการทิ้งขยะให้ถูกต้องเหมาะสมโดยการรีไซเคิลขยะก่อนนำมาทิ้ง ขยะใบไม้กิ่งไม้อย่าทิ้งรวม เทศบาลจัดเก็บทุกเสาร์-อาทิตย์ ขอให้นำมาวางหน้าบ้านคืนวันศุกร์และวันเสาร์ ส่วนขยะอันตราย เช่น หลอดไฟ กระป๋องสเปรย์ ถ่านไฟฉาย เทศบาลมีตู้รับทิ้งโดยตรงตามจุดต่างๆ เช่น ที่เทศบาลหรือศูนย์การค้าต่างๆ ที่มีป้ายประชาสัมพันธ์ไว้ และขยะติดเชื้อเช่น ถุงเลือด ถุงน้ำเกลือ เข็มฉีดยาต่างๆ เทศบาลได้แยกจัดเก็บและทำลายไม่ได้นำมาร่วมกับขยะที่จัดเก็บมาจากชุมชน สิ่งสำคัญอีกประการหนึ่งคือ การวางถุงขยะเพื่อรอจัดเก็บขอให้ประชาชนนำออกมาวางหลัง 18.00 น. เพื่อความเป็นระเบียบเรียบร้อย
การแปลงขยะให้เป็นพลังงานทางภาคเอกชนกำลังอยู่ระหว่างดำเนินการเตรียมความพร้อม คาดว่าในต้นปีหน้าจะเริ่มดำเนินการได้ ทั้งนี้ ในเรื่องผลกระทบต่อชุมชนปัจจุบันเทศบาลได้รวมขยะไว้ที่บริเวณดังกล่าวก่อนที่จะทำการขนย้ายออกไปทุกวันอยู่แล้ว จะมีบ้างในเรื่องกลิ่น ทั้งนี้เป็นข้อกำหนดที่จะกำจัดขยะออกให้หมดทุกวัน เพื่อไม่ให้ตกค้าง โดยจะหมุนเวียนไปอย่างต่อเนื่อง หากภาคเอกชนเข้ามาช่วยในเรื่องการแปลงขยะให้เป็นพลังงาน จะทำให้ต้นทุนในการจัดเก็บลดลงไปได้เป็นจำนวนมาก
ขณะที่ นายวิสาขะ ปัญญาช่วย หัวหน้าฝ่ายจัดการสภาพแวดล้อม ทน.เชียงใหม่ กล่าวว่า เอกชนติดต่อเข้ามาช่วยเทศบาลแปรรูปขยะเป็นพลังงานเพื่อลดงบประมาณที่ต้องสูญเสียจำนวนมาก เดิมเทศบาลต้องใช้งบขนย้ายขยะไปฝังกลบปีละ 200 ล้านบาท โดยความเป็นไปได้ในการให้เอกชนเข้าแปรรูปขยะให้เป็นพลังงานนั้นมีโอกาสสูง เนื่องจากเอกชนที่จะเข้ามาดำเนินการนั้นเป็นเพียงการคัดแยกขยะเพื่อผลิตออกมาเป็นเชื้อเพลิงขยะ ซึ่งลักษณะเป็นเชื้อเพลิงแข็งมีคุณสมบัติในการให้ค่าความร้อน เหมาะเป็นเชื้อเพลิงป้องหม้อไอน้ำเพื่อผลิตไฟ ฟ้าหรือความร้อน คุณลักษณะทั่วไปของเชื้อเพลิงขยะประกอบด้วย ปลอดเชื้อโรคจากการอบด้วยความร้อน ลดความเสี่ยงต่อการสัมผัสเชื้อโรค ไม่มีกลิ่น มีขนาดเหมาะสมต่อการป้อนเตาเผา-หม้อไอน้ำ เหมาะสมต่อการจัดเก็บและขนส่ง มีค่าความร้อนสูงเทียบเท่ากับชีวมวล มีความชื้นต่ำ ลดปัญหามลภาวะจากการเผาไหม้
การใช้ประโยชน์จากเชื้อเพลิงขยะสามารถใช้ได้ทั้งในรูปผลิตพลังงานไฟฟ้าและความร้อน โดยที่อาจจะมีการใช้ประโยชน์ในสถานที่ผลิตเชื้อเพลิงขยะหรือขนส่งไปใช้ที่อื่น นอกจากนี้ยังใช้เผาร่วมกับถ่านหินเพื่อลดปริมาณการใช้ถ่านหินลงในอุตสาหกรรม เช่น อุตสาหกรรมซีเมนต์ โดยรูปแบบเตาเผาที่ใช้เปลี่ยนเชื้อเพลิงขยะให้เป็นพลังงานความร้อน ประกอบด้วย เตาเผาแบบตะกรับ เตาเผาแบบฟลูอิดไดซ์เบดหรือเตาเผาแก๊สซิฟิเคชั่น หรือไพโรไลซิส สิ่งที่เอกชนจะได้หลังเข้าลงทุนกำจัดขยะให้เทศบาล คือ ได้เชื้อเพลิงขยะ เพื่อนำไปใช้ประโยชน์ต่อไปและได้ค่ากำจัดขยะให้เทศบาลในบางส่วน โดยคาดว่าต้นปี 2558 จะเริ่มดำเนินการได้ หากภาคเอกชนสามารถแปลงขยะเป็นพลังงานได้ เทศบาลจะลดค่าใช้จ่ายกำจัดขยะจำนวนมาก
หัวหน้าฝ่ายจัดการสภาพแวดล้อมฯ กล่าวอีกว่า ผลกระทบต่อชุมชนโดยรอบนั้น เนื่องจากบริเวณสถานีขนถ่ายขยะใกล้สุสานหายยา อ.เมือง ซึ่งเป็นพื้นที่สาธารณะ ที่เทศบาลเป็นผู้ดูแลอยู่ การดำเนินการแปลงขยะเป็นพลังงานมีความปลอดภัยและจะไม่กระทบต่อชุมชนแน่นอน เนื่องจากชุมชนในบริเวณดังกล่าวอยู่ร่วมกับสถานีขนถ่ายมาเป็นเวลานาน และไม่เคยมีปัญหาร้องเรียนใดๆ เข้ามา โดยเฉพาะเรื่องกลิ่นขยะ จะมีรบกวนบ้างบางช่วงของเวลาเท่านั้น แต่ไม่ได้มีตลอดทั้งวัน จึงเชื่อว่าจะไม่ปัญหาเรื่องร้องเรียนเข้ามาหากมีการแปลงขยะให้เป็นเชื้อเพลิงขยะ เพื่อเพิ่มมูลค่าและทำการขนย้ายออกไป
หากการแปลงขยะให้เป็นพลังงานทำได้สำเร็จ นอกจากช่วยให้เทศบาลนครเชียงใหม่มีงบประมาณเหลือมาเพื่อพัฒนาระบบสาธารณูปโภคส่วนอื่นๆ เพื่อให้ชาวเชียงใหม่ได้รับความสะดวกสบายในการดำรงชีวิตเพิ่มมากขึ้น ยังจะเป็นการช่วยกำจัดขยะในพื้นที่ ซึ่งในแต่ละปีมีปริมาณเพิ่มขึ้นอย่างต่อเนื่อง และเป็นทางเลือกอีกทางหนึ่งที่เทศบาลจะลดต้นทุนการจัดเก็บขยะได้



