ปิดฉาก...เลือกตั้งนายกฯ | คมชัดลึก

              เป็นประเด็นถกเถียงกันมาพักใหญ่ว่า "นายกรัฐมนตรี" ตามรัฐธรรมนูญฉบับใหม่จะมีที่มาอย่างไร จะมาจากการเลือกตั้งโดยตรง หรือจากการเลือกโดยอ้อม และกลายเป็น "วิวาทะ" ทั้งในและนอกสภาระหว่าง "สมบัติ ธำรงธัญวงศ์" ประธานคณะกรรมาธิการปฏิรูปการเมือง และ "บวรศักดิ์ อุวรรณโณ" ประธานคณะกรรมาธิการยกร่างรัฐธรรมนูญ

              ซึ่งสุดท้าย กรรมาธิการยกร่างฯ เห็นว่า นายกฯ จะไม่มาจากการเลือกตั้งโดยตรง และยืนยันว่า นายกฯ ต้องมาจากการเลือกตั้งโดยสภาผู้แทนราษฎร โดยในที่ประชุมมองว่าข้อเสนอเรื่อง "เลือกตรง" นั้น "เสี่ยง" เกินไป และปัญหาที่ผ่านๆ มาเรื่องการใช้อำนาจ การตรวจสอบการใช้อำนาจ ก็ยังสามารถออกแบบระบบมาแก้ปัญหาได้

              เรื่องข้อดีข้อเสียของการเลือกนายกฯ โดยตรงนั้น เราคงได้เห็นผ่านการถกเถียงมาแล้ว และคาดไว้ตั้งแต่ต้นแล้วว่า จะออกมาในรูปแบบไหน ไม่ว่าจะผ่านการแสดงความเห็นของ "บวรศักดิ์" ทั้งในสภาโดยบัญญัติคำว่า "ซูเปอร์ประธานาธิบดี" หรือนอกสภาด้วยความเห็นว่า จะเป็น "เสือติดปีกที่ดำน้ำได้"

              ขณะที่มือกฎหมาย คสช.อย่าง "วิษณุ เครืองาม" ก็ออกมาแสดงความเห็นที่ชัดเจนถึงความไม่เห็นด้วย จนกระทั่งถึงวาทกรรมเปรียบเปรยล่าสุด "เหาะเกินลงกา" ยิ่งทำให้เห็นชัดว่า สถานะของข้อเสนอดังกล่าวน่าจะแท้งตั้งแต่ยังไม่เข้าสู่ที่ประชุมเสียแล้ว

              อย่างไรก็ตาม ประเด็นที่ยังถูกทิ้งไว้ ไม่ได้ข้อยุติและต้องมาหารือกันต่อคือ "นายกฯ" จำเป็นที่จะต้องมาจาก ส.ส.หรือไม่ ที่ประชุมยังคงถกเถียง เพราะไม่ว่าจะแบบไหนต่างก็มีเหตุผลที่เหมาะสม เช่นฝ่ายที่เห็นว่าไม่จำเป็นต้องมาจาก ส.ส. ก็ยกตัวอย่างวิกฤติการเมืองที่ผ่านมา ซึ่งติดล็อกว่า นายกฯ ต้องเป็น ส.ส. ทำให้หาทางออกไม่ได้

              ขณะที่อีกด้านมองเรื่องความชอบธรรมการยอมรับของคนที่จะเป็นนายกฯ ซึ่งล้วนแต่เป็นเรื่องที่น่าสนใจทั้งสิ้น เพราะประเด็นนี้แน่นอนว่า หากกำหนดให้ไม่ต้องมาจาก ส.ส. หลายคนก็ไม่วายต้องจับตามองเรื่องการสืบทอดอำนาจ

              แต่เรื่องนี้กลับยังไม่ได้หยิบมาถกเถียงกันในที่สาธารณะเท่ากับเรื่องการเลือกตั้งนายกฯ ตรง แม้แต่ในสภาปฏิรูปฯ ที่มีการนำเสนอรายงานของกรรมาธิการปฏิรูป 18 คณะ ก็ไม่มีการหยิบประเด็นนี้มาพูดแต่อย่างใด

              นอกจากนี้ ที่ต้องพิจารณาต่อคือ การเข้าสู่การเมืองหรือรูปแบบการเลือกตั้ง ที่เราต้องมาออกแบบกันใหม่ทุกครั้งที่มีการร่างรัฐธรรมนูญ ซึ่งจนถึงขณะนี้ยังไม่ได้ข้อสรุปว่ารูปแบบจะเป็นอย่างไร เราจะมี ส.ส.ที่มาจากแบ่งเขตอย่างเดียวหรือไม่ เราจะมี ส.ส.จากเขตใหญ่หรือเขตเล็ก เพราะสภาผู้แทนฯ นี่เองที่จะเป็นผู้เข้าไปเลือกนายกฯ อีกครั้งหนึ่ง

              เพราะทุกบทบัญญัติของรัฐธรรมนูญล้วนแต่เกี่ยวพันกันอย่างมีนัยสำคัญ