'รอลงอาญา-ทำงานสังคม'แทนถูกขัง! | คมชัดลึก

 

                          หลายคนอาจจะเกิดความสงสัยกรณีที่ศาลฎีกาได้พิพากษาคดีที่ นายสุรัตน์ มณีนพรัตน์สุดา พนักงานเก็บขยะเขตสะพานสูง กทม. ถูกจับกุมฐานเก็บแผ่นซีดีลิขสิทธิ์นำมาขายต่อ โดยพิพากษาปรับจำนวน 133,400 บาท แต่เนื่องจากนายสุรัตน์ไม่มีเงินจ่าย จึงถูกกักขังแทนค่าปรับคิดวันละ 200 บาท ต่อมามีผู้ใจบุญไม่ประสงค์ออกนาม นำเงินไปจ่ายค่าปรับแทน ทำให้นายสุรัตน์ได้รับอิสรภาพหลังถูกกักขัง 1 วัน  

 

                          ช่องโหว่ของกฎหมายดังกล่าวถูกวิพากษ์วิจารณ์อย่างมาก และเห็นว่า ควรต้องให้รอการลงโทษแก่ผู้ที่กระทำผิดเล็กๆ น้อยๆ อย่างนี้ได้ แต่กฎหมายไทยให้รอลงอาญาได้แต่โทษจำคุก แต่โทษปรับกลับรอลงอาญาไม่ได้ ทั้งที่โทษเบากว่าโทษจำคุก 

 

                          อย่างไรก็ตาม ความสงสัยดังกล่าวก็ได้รับการชี้แจงจาก นายจรัญ ภักดีธนากุล ตุลาการศาลรัฐธรรมนูญ ว่า ขณะนี้สำนักงานศาลยุติธรรมได้เสนอกฎหมายรอลงอาญาโทษปรับได้ เข้าอยู่ในสภานิติบัญญัติแห่งชาติแล้ว

 

                          "คม ชัด ลึก" จึงขอนำเสนอเนื้อหาของร่างกฎหมายแก้โทษปรับให้รอลงอาญาได้หรือทำงานบริการสังคม สาธารณประโยชน์แทนถูกกักขังเพราะไม่มีเงินจ่ายค่าปรับ

 

                          ร่าง พ.ร.บ.ที่ศาลยุติธรรมเสนอไปนั้น ใช้ชื่อ ร่าง พ.ร.บ.แก้ไขเพิ่มเติมประมวลกฎหมายอาญา (ฉบับที่...) พ.ศ.... ทั้งนี้เหตุผลในร่างกฎหมายดังกล่าวระบุว่า โดยที่หลักเกณฑ์การบังคับโทษปรับโดยเฉพาะอัตราเงินการกักขังแทนค่าปรับที่ใช้อยู่ในปัจจุบันไม่สอดคล้องกับสภาพเศรษฐกิจและสังคมที่เปลี่ยนแปลงไป 

 

                          ส่วนบทบัญญัติว่าด้วยการรอการกำหนดโทษหรือรอการลงโทษ ซึ่งเป็นวิธีการแก้ไขฟื้นฟูผู้กระทำความผิดที่ไม่ควรถูกส่งเข้าระบบเรือนจำก็ยังไม่มีความชัดเจนว่าจะใช้กับผู้ที่จะถูกลงโทษปรับได้หรือไม่ หรือไม่เปิดโอกาสให้ผู้ที่เคยต้องโทษจำคุกแม้เพียงเล็กน้อยหรือมิใช่ผู้กระทำผิดติดนิสัย ได้รับโอกาสในการรอการกำหนดโทษหรือรอการลงโทษ ทำให้มีผู้ต้องถูกจำคุกระยะเวลาอันสั้นอยู่ในเรือนจำเป็นจำนวนมาก สมควรแก้ไขหลักเกณฑ์ของกฎหมายในเรื่องดังกล่าวให้เหมาะสมยิ่งขึ้น 

 

                          มาตรา 30 ในการกักขังแทนค่าปรับให้ถืออัตรา 400 บาทต่อ 1 วัน (ปัจจุบัน 200 บาทต่อวัน) และไม่ว่าในกรณีความผิดกระทงเดียวหรือหลายกระทง ห้ามกักขังเกินกำหนด 1 ปี เว้นแต่ในกรณีที่ศาลพิพากษาให้ปรับตั้งแต่ 2 แสนบาทขึ้นไป ศาลจะสั่งให้กักขังแทนค่าปรับเป็นระยะเวลาเกินกว่า 1 ปี แต่ไม่เกิน 2 ปี ก็ได้ 

 

                          มาตรา 30/1 ในกรณีที่ศาลพิพากษาปรับ ผู้ต้องโทษปรับซึ่งไม่ใช่นิติบุคคลและไม่มีเงินชำระค่าปรับ อาจยื่นคำร้องต่อศาลชั้นต้นที่พิพากษาคดีเพื่อขอทำงานบริการสังคมหรือทำงานสาธารณประโยชน์แทนค่าปรับ 

 

                          มาตรา 56 ในคดีซึ่งศาลจะลงโทษจำคุกไม่เกิน 5 ปี หรือปรับผู้กระทำความผิด ถ้าไม่ปรากฏว่าผู้นั้นได้รับโทษจำคุกมาก่อน หรือปรากฏว่าได้รับโทษจำคุกมาก่อนแต่เป็นโทษสำหรับความผิดที่ได้กระทำโดยประมาทหรือความผิดลหุโทษหรือเป็นโทษจำคุกไม่เกิน 6 เดือน หรือเป็นกรณีผู้นั้นพ้นโทษจำคุกมาแล้วเกินกว่า 5 ปี และความผิดในครั้งหลังเป็นความผิดที่ได้กระทำโดยประมาท หรือความผิดลหุโทษ เมื่อศาลได้คำนึงถึงอายุ ประวัติ ความประพฤติ การศึกษา สุขภาพ นิสัย อาชีพ และสิ่งแวดล้อมของผู้นั้น เห็นเป็นการสมควร ศาลจะพิพากษาว่าผู้นั้นมีความผิด แต่รอการกำหนดโทษไว้หรือกำหนดโทษแต่รอการลงโทษไว้แล้วปล่อยตัวไป เพื่อให้โอกาสผู้นั้นกลับตัวภายในระยะเวลาที่ศาลจะได้กำหนด